{"id":9,"date":"2019-01-18T16:34:00","date_gmt":"2019-01-18T15:34:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2019\/01\/18\/mord-na-oficerach-11-grupy-operacyjnej-nsz\/"},"modified":"2019-01-18T16:34:00","modified_gmt":"2019-01-18T15:34:00","slug":"mord-na-oficerach-11-grupy-operacyjnej-nsz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=9","title":{"rendered":"Mord na oficerach 11 Grupy Operacyjnej NSZ"},"content":{"rendered":"
68. rocznica zamordowania \u017co\u0142nierzy i oficer\u00f3w 11. Grupy Operacyjnej NSZ<\/a><\/b><\/font><\/u><\/div>\n
\n

<\/font><\/b><\/div>\n
…Nie dajmy zgin\u0105\u0107 poleg\u0142ym.<\/font><\/b>
Zbigniew Herbert<\/font><\/div>\n
<\/font><\/div>\n

\"\"
Proces
\n sztabu 23 Okr\u0119gu Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Na \u0142awie oskar\u017conych siedz\u0105 od lewej: Jerzy
\nWierzbicki "Dodek”, Stanis\u0142aw Lewandowski "Ogrodnik”, Jan Przyby\u0142owski
\n"Onufry” (stoi), Stefan Bronarski "Li\u015b\u0107”, "Roman”, Stefan Majewski
\n"Szczepan”, Wiktor Stryjewski "Cacko”, Jan Nowak "Korab”.<\/i><\/font><\/div>\n

26 wrze\u015bnia 1948 r. w Wojew\u00f3dzkim Urz\u0119dzie Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Warszawie rozpocz\u0119to akcj\u0119 rozbicia sztabu 23 Okr\u0119gu Narodowego Zjednoczenia Wojskowego<\/a>.<\/b><\/div>\n
Po aresztowaniu por. Stefana Bronarskiego, bezpieka przeprowadzi\u0142a wobec \u017co\u0142nierzy niepodleg\u0142o\u015bciowego podziemia okrutne \u015bledztwo trwaj\u0105ce przez blisko p\u00f3\u0142tora roku. Wi\u0119zie\u0144 Witold Teske tak to wspomina\u0142:<\/b><\/p>\n

Pocz\u0105wszy od zmroku, ca\u0142\u0105 noc do rana odbywa\u0142y si\u0119 przewa\u017cnie \u015bledztwa, kt\u00f3rym towarzyszy\u0142y bezustanne krzyki mordowanych. Nikt nie spa\u0142, a nawet odwa\u017cnych ludzi ogarnia\u0142 strach. Wycia by\u0142y nieustanne, ludzie krzyczeli z b\u00f3lu. S\u0142ycha\u0107 by\u0142o charczenie ludzi duszonych. Szczeg\u00f3lnie przykre by\u0142y krzyki i p\u0142acz katowanych kobiet. B\u0119d\u0105c w celi gdzie by\u0142y szczeliny przy futrynie, widzia\u0142em jak funkcjonariusze trzymali le\u017c\u0105cego i rozkrzy\u017cowanego Stefana Majewskiego. By\u0142 obecny lekarz ze strzykawk\u0105 a \u015bledczy Bronis\u0142aw Szczerbakowski pocz\u0105tkowo straszy\u0142 a w ko\u0144cu poleci\u0142 dokona\u0107 le\u017c\u0105cemu zastrzyku, co nast\u0105pi\u0142o, czemu towarzyszy\u0142o nieludzkie wycie torturowanego. <\/i><\/p><\/blockquote>\n

18 stycznia 1951 r. na Rakowieckiej zostali zamordowani (w kolejno\u015bci wykonywanych wyrok\u00f3w):<\/b><\/font><\/p>\n

Sier\u017c. podch. Jerzy Wierzbicki – „Dodek”<\/b><\/u>, ur. 8 listopada 1925 r. w Radzanowie. sier\u017cant podchor\u0105\u017cy w Oficerskiej Szkole Piechoty we Wroc\u0142awiu. W czasie okupacji niemieckiej \u017co\u0142nierz Armii Krajowej. Uczestnik Powstania Warszawskiego w II Obwodzie „\u017bywiciel” na \u017boliborzu w zgrupowanie „\u017baglowiec” w plutonie 205, odznaczony Krzy\u017cem Walecznych. Po kapitulacji ukrywa\u0142 si\u0119 na terenie Sierpca. Po wkroczeniu wojsk sowieckich od stycznia do lutego 1945 r. z rozkazu Stefana Bronarskiego – funkcjonariusz Powiatowego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Sierpcu. \u017bo\u0142nierz Narodowej Organizacji Wojskowej, a nast\u0119pnie Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Aresztowany 2 pa\u017adziernika 1948 r. By\u0142 oskar\u017cony m.in. o to, \u017ce „w lutym 1945 r. jako funkcjonariusz PUBP w Sierpcu, wbrew swemu obowi\u0105zkowi, opu\u015bci\u0142 swoje stanowisko s\u0142u\u017cbowe i wst\u0105pi\u0142 do nielegalnego zwi\u0105zku NSZ (Narodowe Si\u0142y Zbrojne), (…) w okresie od 16 stycznia 1945 r. do 2 pa\u017adziernika 1948 r. nale\u017ca\u0142 do nielegalnego zwi\u0105zku NSZ (Narodowe Si\u0142y Zbrojne) maj\u0105cego na celu przemoc\u0105 obalenie obecnego ustroju w Polsce, na stanowisku pocz\u0105tkowo dow\u00f3dcy oddzia\u0142u bojowego a potem cz\u0142onka wywiadu, pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 ps. „Ilski”, „Leszek”, „Dodek”, dzia\u0142aj\u0105c na terenie powiat\u00f3w: P\u0142ock. P\u0141o\u0144sk, Lipno, Sierpc i W\u0142oc\u0142awek oraz miasta Wroc\u0142aw, (…) wsp\u00f3lnie z innymi uzbrojony w bro\u0144 paln\u0105, dokonywa\u0142 gwa\u0142townych zamach\u00f3w na funkcjonariuszy UB, MO, ORMO i KBW oraz cz\u0142onk\u00f3w PPR, dopu\u015bci\u0142 si\u0119 aktu sabota\u017cu przez zniszczenie urz\u0105dze\u0144 telefonicznych, (…) w okresie od listopada 1947 r., bli\u017cszej daty nie ustalonej do 2 pa\u017adziernika 1948 r, dzia\u0142aj\u0105c na szkod\u0119 Pa\u0144stwa Polskiego, gromadzi\u0142 wiadomo\u015bci wywiadowcze o sk\u0142adzie i uzbrojeniu jednostek Wojska Polskiego, kt\u00f3re to wiadomo\u015bci przekazywa\u0142 Bronarskiemu Stefanowi ps. „Roman”.<\/div>\n

\"\"<\/div>\n
Protok\u00f3\u0142 wykonania kary \u015bmierci na Jerzym Wierzbickim.<\/font><\/i><\/div>\n
<\/div>\n
Wyrokiem Wojskowego S\u0105du Rejonowego w Warszawie, w sk\u0142adzie: Mieczys\u0142aw Widaj – przewodnicz\u0105cy sk\u0142adu s\u0119dziowskiego, Maksymilian Lewandowski – \u0142awnik, Antoni Hoffman – \u0142awnik, w obecno\u015bci oskar\u017cyciela Jerzego Tramera, w dniu 3 lipca 1950 r. skazany 4-krotnie na kar\u0119 \u015bmierci. Wyrok wykonano 18 stycznia 1951 r. w Warszawie o godzinie 20.10. Do dzi\u015b nie odnaleziono jego cia\u0142a. <\/div>\n
<\/div>\n
\"\"<\/div>\n
Wiktor Wac\u0142aw Stryjewski "Cacko", "Wyrwicz","Zbyszko". Zdj\u0119cie sygnalityczne wykonane przez UB.<\/font><\/i><\/div>\n
Sier\u017c. Wiktor Wac\u0142aw Stryjewski „Cacko”<\/b><\/u> – ur. 1 wrze\u015bnia 1915 r. w \u017bychowie, w powiecie Sierpc. Przed wojn\u0105 mieszka\u0142 w rodzinnej miejscowo\u015bci, gdzie prowadzi\u0142 27 hektarowe gospodarstwo. Uczestniczy\u0142 w wojnie obronnej 1939 r. w szeregach 32. pu\u0142ku piechoty. W okresie okupacji niemieckiej by\u0142 \u017co\u0142nierzem AK w Obwodzie Sierpc. Po wkroczeniu wojsk sowieckich zosta\u0142 skierowany przez swoje dow\u00f3dztwo do S\u0142u\u017cby Ochrony Kolei w Sierpcu. W lutym 1946 r. stan\u0105\u0142 w obronie Polki gwa\u0142conej przez sowieckiego \u017co\u0142nierza, kt\u00f3rego zabi\u0142, za co zosta\u0142 aresztowany przez UB. Dzi\u0119ki pomocy wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cego z podziemiem funkcjonariusza resortu bezpiecze\u0144stwa zbieg\u0142 z aresztu. Ukrywa\u0142 si\u0119 na terenie powiatu sierpeckiego, gdzie wst\u0105pi\u0142 do oddzia\u0142u Ruchu Oporu Armii Krajowej Obwodu krypt. „Mewa”, dowodzonego przez Leona Zi\u00f3\u0142kowskiego „Lisa”. Wyr\u00f3\u017cni\u0142 si\u0119 w wielu akcjach zbrojnych skierowanych przeciw komunistycznemu aparatowi represji, m.in. likwiduj\u0105c posterunki MO i urz\u0119dy gminne w Zawidzu, Strzegowie, Ro\u015bciszewie, \u0141\u0119gu, Skrwilnie, Lidzbarku, Gralewie. Podczas amnestii 1947 r., wsp\u00f3lnie z por. Franciszkiem Majewskim „S\u0142onym” nie ujawni\u0142 si\u0119. Bra\u0142 udzia\u0142 w rozbiciu ob\u0142awy UB i MO 12 lipca 1947 r. pod Okalewem w powiecie rypi\u0144skim, gdzie poleg\u0142o w\u00f3wczas 16 funkcjonariuszy resortu bezpiecze\u0144stwa. 11 pa\u017adziernika 1947 r. we wsi Chudzynek, wykona\u0142 zamach na W\u0142adys\u0142awa Rypi\u0144skiego „Ryp\u0119”, dow\u00f3dc\u0119 pepeerowskiego „szwadronu \u015bmierci” skrytob\u00f3jczo morduj\u0105cego cz\u0142onk\u00f3w PSL i by\u0142ych \u017co\u0142nierzy AK. W pa\u017adzierniku 1947 r. wszed\u0142 w sk\u0142ad 11. Grupy Operacyjnej NSZ, obejmuj\u0105c dow\u00f3dztwo patrolu bojowego dzia\u0142aj\u0105cego na terenie powiat\u00f3w p\u0142o\u0144skiego, p\u0142ockiego i sierpeckiego.
Uj\u0119ty przez UB 8 lutego 1949 r. po walce z 262-osobow\u0105 grup\u0105 operacyjn\u0105 KBW, UB i MO we wsi Ga\u0142ki. Zosta\u0142 skazany na 38-krotn\u0105 kar\u0119 \u015bmierci przez Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Warszawie. Wyrok wykonano 18 stycznia 1951 r. w wi\u0119zieniu mokotowskim o godz. 20.20. Do dzi\u015b nie odnaleziono jego cia\u0142a. <\/div>\n
<\/div>\n
\"\"<\/div>\n
Jan Przyby\u0142owski "Onufry", "P-102".<\/i><\/font><\/div>\n
Por. Jan Przyby\u0142owski – „Onufry”, „P-102”<\/b><\/u>, ur. 27 wrze\u015bnia 1917 w Byszewie w powiecie Lipno, rolnik. Ochotnik w kampanii wrze\u015bniowej i uczestnik bitwy nad Bzur\u0105. Wzi\u0119ty do niewoli a nast\u0119pnie wywieziony do obozu jenieckiego w Niemczech, z kt\u00f3rego uciek\u0142 w 1942 r. Ukrywa\u0142 si\u0119 we wsi Sobowo w powiecie P\u0142ockim i nawi\u0105za\u0142 kontakt z Polsk\u0105 Organizacj\u0105 Zbrojn\u0105, kt\u00f3ra wesz\u0142a w sk\u0142ad AK. Zosta\u0142 cz\u0142onkiem wywiadu AK – wpierw Obwodu P\u0142ockiego a nast\u0119pnie Inspektoratu P\u0142ocko-Sierpeckiego. Podlega\u0142 bezpo\u015brednio szefowi wywiadu i kontrwywiadu AK na Obw\u00f3d P\u0142ock ppor. Zygmuntowi Kozickiemu „Karolowi”. Sam pos\u0142ugiwa\u0142 si\u0119 pseudonimem „P-102”.
W maju 1944 r. podczas akcji zwalczania podziemia komunistycznego, wszed\u0142 w sk\u0142ad struktur AL. Na pocz\u0105tku by\u0142 zast\u0119pc\u0105 dow\u00f3dcy na gmin\u0119 Brudze\u0144, a nast\u0119pnie sam nim zosta\u0142. Otrzyma\u0142 stopie\u0144 starszego sier\u017canta. Podczas swojej misji wywiadowczej, uratowa\u0142 Jakuba Krajewskiego „Kub\u0119”, jednego z dow\u00f3dc\u00f3w oddzia\u0142\u00f3w komunistycznych, wynosz\u0105c go z okr\u0105\u017cenia. W pa\u017adzierniku 1944 r., przyczyni\u0142 si\u0119 do zlikwidowania przez oddzia\u0142 Kedywu AK, pi\u0119ciu skoczk\u00f3w sowieckich,
\n prowadz\u0105cych dzia\u0142ania wywiadowcze skierowane przeciw AK. Uczestniczy\u0142 w akcji kontrwywiadu AK prowadzonej z Niemcami przez Inspektorat P\u0142ocko-Sierpecki AK, dzi\u0119ki kt\u00f3rej wyniku w listopadzie i grudniu 1944 r. Niemcy zwolnili z p\u0142ockiego wi\u0119zienia kilkudziesi\u0119ciu zatrzymanych.
Po wej\u015bciu Sowiet\u00f3w pomoc dla \u015bciganych \u017co\u0142nierzy AK. W marcu 1945 r., wraz z ppor. Stefanem Bronarskim „Li\u015bciem”, zacz\u0105\u0142 organizowa\u0107 zbrojn\u0105 samoobron\u0119 przed samowol\u0105 komunistyczn\u0105. Kierowa\u0142 lokalna poakowsk\u0105 samoobron\u0105. Pod koniec lata 1946 r. wszed\u0142 do sztabu 11 Grupy Operacyjnej NSZ, gdzie pe\u0142ni\u0142 stanowisko szefa wywiadu na teren powiat\u00f3w: p\u0142ockiego, p\u0142o\u0144skiego, sierpeckiego, lipnowskiego i rypi\u0144skiego.
Ujawni\u0142 si\u0119 podczas amnestii 1947 r., ale nie ujawni\u0142 przynale\u017cno\u015bci i dzia\u0142alno\u015bci w 11 Grupie Operacyjnej NSZ. W tym te\u017c czasie za\u0142o\u017cy\u0142 rodzin\u0119, \u017ceni\u0105c si\u0119 z Romuald\u0105 Wi\u015bniewsk\u0105, z kt\u00f3r\u0105 mia\u0142 dwoje dzieci: Zbigniewa i Bo\u017cen\u0119. Zagro\u017cony aresztowaniem, przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Warszawy i nie przerwa\u0142 dzia\u0142alno\u015bci wywiadowczej.
Aresztowany 28 lub 30 wrze\u015bnia 1948 r. z \u017con\u0105 i wi\u0119kszo\u015b\u0107 cz\u0142onk\u00f3w Sztabu 11 Grupy Operacyjnej NSZ. Przeszed\u0142 brutalne \u015bledztwo, w kt\u00f3rym bezpieka torturowa\u0142a na jego oczach ci\u0119\u017carn\u0105 \u017con\u0119, skazan\u0105 na dwa lata wi\u0119zienia. Romualda urodzi\u0142a w szpitalu wi\u0119ziennym syna Jana. Ojciec jednak nigdy go nie zobaczy\u0142. Wyrokiem WSR w Warszawie, w dniu 3 lipca 1950 r., zosta\u0142 skazany na trzykrotn\u0105 kar\u0119 \u015bmierci. Rozprawie przewodniczy\u0142 Mieczys\u0142aw Widaj. Podczas procesu Jan Przyby\u0142owski wezwa\u0142 na \u015bwiadka obrony Jakuba Krajewskiego „Kub\u0119”, kt\u00f3rego uratowa\u0142 przed \u015bmierci\u0105, a p\u00f3\u017aniej by\u0142 sekretarzem powiatowym PPR w P\u0142ocku. Jan Przyby\u0142owski, szef wywiadu 11.Grupy Operacyjnej NSZ, zosta\u0142 zamordowany w wi\u0119zieniu przy ul. Rakowieckiej o 20.30. Jego cia\u0142o zosta\u0142o odnalezione na \u0141\u0105czce.<\/div>\n
<\/div>\n
\"\"<\/b><\/font><\/div>\n
Stefan Majewski "Szczepan", "Ekscelencja".<\/i><\/font><\/div>\n
<\/div>\n
Ppor. Stefan Majewski – ps. „Szczepan”, „Ekscelencja”<\/b><\/u>, ur. 27 stycznia 1910 r. w Warszawie. Jego rodzina pochodzi\u0142a z Kurowa. Przed 1939 r. by\u0142 klerykiem Seminarium Duchownego w \u0141om\u017cy. W czasie okupacji przez kilka miesi\u0119cy delegat Rz\u0105du Rzeczypospolitej na teren powiatu Sierpeckiego a nast\u0119pnie \u017co\u0142nierz Kedywu Obwodu P\u0142ockiego AK. Po wkroczeniu wojsk sowieckich w Narodowych Si\u0142 Zbrojnych a od lata 1946 r. \u017co\u0142nierz Narodowego Zjednoczenia Wojskowego. Po utworzeniu 11 Grupy Operacyjnej NSZ zosta\u0142 cz\u0142onkiem sztabu i szefem Informacji i Propagandy. \u015aci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z dow\u00f3dc\u0105 11 Grupy Operacyjnej por. Stefanem Bronarskim redaguj\u0105c wydawany w podziemiu „Mazowiecki Biuletyn Informacyjny”. W po\u0142owie 1948 r. uzyska\u0142 jego zgod\u0119 na przerwanie dzia\u0142alno\u015bci konspiracyjnej i kontynuowanie studi\u00f3w teologicznych. Wyjecha\u0142 w\u00f3wczas do Krakowa gdzie rozpocz\u0105\u0142 studia na IV roku teologii Uniwersytetu Jagiello\u0144skiego. Aresztowany 11 pa\u017adziernika 1948 r. podczas zaj\u0119\u0107 na Uniwersytecie, z kt\u00f3rych w sutannie zosta\u0142 wyprowadzony w kajdankach. Podczas pobytu w wi\u0119zieniu na ul. 11 listopada w Warszawie poddany okrutnemu \u015bledztwu. W lipcu 1950 r. Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Warszawie skaza\u0142 go na 6-krotn\u0105 kar\u0119 \u015bmierci. Zamordowany zosta\u0142 18 stycznia 1951 r. w wi\u0119zieniu na Rakowieckiej w Warszawie o godz. 20.35. Do dzi\u015b nie odnaleziono jego cia\u0142a. <\/div>\n
<\/div>\n
\"\"<\/div>\n
Stefan Bronarski "Li\u015b\u0107", "Roman".<\/i><\/font><\/div>\n
Ppor. Stefan Bronarski – „Li\u015b\u0107”, „Roman”<\/b><\/u>, ur. 17 sierpnia 1916 r. w P\u0142ocku. Uko\u0144czy\u0142 gimnazjum im. W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y w P\u0142ocku, aktywny dzia\u0142acz w Towarzystwie Gimnastycznym „Sok\u00f3\u0142”. Absolwent Szko\u0142y Podchor\u0105\u017cych Rezerwy Piechoty. Po zako\u0144czeniu s\u0142u\u017cby wojskowej rozpocz\u0105\u0142 studia w Szkole G\u0142\u00f3wnej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Podczas wojny obronnej 1939 r. walczy\u0142 w obronie Warszawy. Dosta\u0142 si\u0119 do niewoli, z kt\u00f3rej zbieg\u0142. Od 1940 r. w konspiracji w Narodowej Organizacji Wojskowej na terenie P\u0142ocka, gdzie bra\u0142 udzia\u0142 w akcjach dywersyjnych. \u017bo\u0142nierz Narodowych Si\u0142 Zbrojnych w powiecie Przasnysz. Po scaleniu NSZ z AK, obj\u0105\u0142 dow\u00f3dztwo Kedywu Inspektoratu i Obwodu P\u0142ockiego AK. Za dowodzenie akcjami zbrojnymi zosta\u0142 odznaczony Krzy\u017cem Walecznych i awansowany do stopnia podporucznika.
Po wkroczeniu wojsk organizowa\u0142 na terenie powiat\u00f3w p\u0142ockiego, p\u0142o\u0144skiego i sierpeckiego pierwsze struktury samoobrony, gromadzi\u0142 bro\u0144, ukrywa\u0142 i legalizowa\u0142 \u015bciganych przez komunistyczny aparat bezpiecze\u0144stwa \u017co\u0142nierzy AK. Latem 1946 r. utworzy\u0142 struktur\u0119 Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, wyst\u0119puj\u0105c\u0105 jako 11. Grupa Operacyjna NSZ. Nie ujawni\u0142 si\u0119 podczas amnestii w 1947 r. i kontynuowa\u0142 walk\u0119 przejmuj\u0105c dzia\u0142aj\u0105ce nadal oddzia\u0142y Ruchu Oporu Armii Krajowej. Podleg\u0142e mu oddzia\u0142y wykona\u0142y kilkadziesi\u0105t akcji przeciwko komunistycznemu aparatowi represji. 26 wrze\u015bnia1948 r. zosta\u0142 aresztowany w Warszawie wraz z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 cz\u0142onk\u00f3w sztabu 11. Grupy Operacyjnej NSZ. Skazany na kar\u0119 \u015bmierci Przez Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Warszawie i zamordowany 18 stycznia 1951 r. w wi\u0119zieniu mokotowskim o godz. 20.38. Miejsce jego poch\u00f3wku pozostaje nieznane.<\/div>\n