{"id":877,"date":"2007-04-01T21:49:41","date_gmt":"2007-04-01T19:49:41","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2007\/04\/01\/ppor-zdzislaw-badocha-ps-zelazny-1925-1946-czesc-1\/"},"modified":"2007-04-01T21:49:41","modified_gmt":"2007-04-01T19:49:41","slug":"ppor-zdzislaw-badocha-ps-zelazny-1925-1946-czesc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=877","title":{"rendered":"Ppor. Zdzis\u0142aw Badocha ps. "\u017belazny" (1925-1946) – cz\u0119\u015b\u0107 1"},"content":{"rendered":"

Ppor. Zdzis\u0142aw Badocha "\u017belazny"<\/font><\/p>\n

Zdzis\u0142aw Badocha ps. „\u017belazny” (1925-1946), harcerz, ppor. Okr\u0119gu Wile\u0144skiego Armii Krajowej w latach 1942-1944, zast\u0119pca d-cy 9 patrolu 23 O\u015brodka Dywersyjnego Ignalino – Nowe \u015awi\u0119ciany, w latach 1944-1946 dow\u00f3dca szwadronu 5 Wile\u0144skiej Brygady AK mjr. Zygmunta Szendzielarza „\u0141upaszki”.<\/span><\/font>
\"\"
Plut.\/ppor. Zdzis\u0142aw Badocha "\u017belazny".<\/font><\/p>\n

Zdzis\u0142aw Badocha urodzi\u0142 si\u0119 23 marca 1925 roku w D\u0105browie G\u00f3rniczej. Na chrzcie nadano mu imiona Zdzis\u0142aw Stanis\u0142aw. Kilka pierwszych lat swego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 w rodzinnym mie\u015bcie. Dalsze Jego losy zwi\u0105zane s\u0105 g\u0142\u00f3wnie z przebiegiem zawodowej s\u0142u\u017cby ojca Zdzis\u0142awa – Romana Badochy. W momencie przyj\u015bcia na \u015bwiat swego syna pe\u0142ni\u0142 on s\u0142u\u017cb\u0119 na \u015al\u0105sku w szeregach 11 Pu\u0142ku Piechoty stacjonuj\u0105cego w Tarnowskich G\u00f3rach. Wkr\u00f3tce jednak Roman Badocha zacz\u0105\u0142 pe\u0142ni\u0107 s\u0142u\u017cb\u0119 jako \u017co\u0142nierz Korpusu Ochrony Pogranicza, formacji powo\u0142anej do obrony wschodnich granic Rzeczpospolitej. W zwi\u0105zku z tym rodzina Badoch\u00f3w przenios\u0142a si\u0119 na Kresy Polski, w pierwszej kolejno\u015bci na Polesie, do Ludwikowa a nast\u0119pnie Czudzina w powiecie \u0141uninieckim. Ojciec Zdzis\u0142awa by\u0142 w\u00f3wczas \u017co\u0142nierzem 15 Baonu KOP „Ludwikowo”. W Ludwikowie Zdzis\u0142aw sp\u0119dzi\u0142 niemal ca\u0142e swoje dzieci\u0144stwo. Za spraw\u0105 matki Wandy kt\u00f3ra bardzo aktywnie udziela\u0142a si\u0119 spo\u0142ecznie, Zdzis\u0142aw wraz z siostr\u0105 brali udzia\u0142 w r\u00f3\u017cnych przedstawieniach akademiach, tam nawi\u0105zali swe pierwsze przyja\u017anie. Zdzis\u0142aw by\u0142 pilnym uczniem, na przestrzeni lat szkolnych sp\u0119dzonych w Ludwikowie osi\u0105gn\u0105\u0142 na og\u00f3\u0142 dobre wyniki w nauce, cechowa\u0142a go zawsze bardzo dobra ocena z zachowania oraz bardzo dobre wyniki w sporcie. W pierwszej po\u0142owie 1937 roku po raz kolejny z uwagi na s\u0142u\u017cb\u0119 ojca Zdzis\u0142awa rodzina Badoch\u00f3w przenios\u0142a si\u0119 do Nowo \u015awi\u0119cian na Wile\u0144szczy\u017anie. Roman Badocha kontynuowa\u0142 s\u0142u\u017cb\u0119 wojskow\u0105 jako podoficer Batalionu KOP Nowo \u015awi\u0119cany, za\u015b Zdzis\u0142aw wraz ze sw\u0105 siostr\u0105 Basi\u0105 kontynuowali nauk\u0119 w Publicznej Szkole Powszechnej stopnia III w Nowych \u015awi\u0119canach.
\"\"
Legitymacja szkolna Zdzis\u0142awa Badochy.<\/font><\/p>\n

Rodzice Zdzis\u0142awa byli bardzo aktywni na polu \u017cycia spo\u0142ecznego, zaanga\u017cowani byli m.in. w akcj\u0119 do\u017cywiania m\u0142odzie\u017cy szkolnej w Nowo \u015awi\u0119canach. Taka aktywno\u015b\u0107 rodzic\u00f3w w \u017cyciu spo\u0142ecznym na pewno nie by\u0142a bez wp\u0142ywu na postaw\u0119 m\u0142odego Zdzis\u0142awa. W trakcie nauki w Nowo \u015awi\u0119canach Zdzis\u0142aw uko\u0144czy\u0142 m.in. w czerwcu 1938 roku Kurs Informacyjny Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej organizowany za po\u015brednictwem szko\u0142y. W\u0142a\u015bnie w ko\u0144cowych latach swej nauki w Szkole Powszechnej w Nowo \u015awi\u0119cianach, maj\u0105c 13 lat, Zdzis\u0142aw Badocha wst\u0105pi\u0142 w szeregi Zwi\u0105zku Harcerstwa Polskiego, do dru\u017cyny harcerskiej im B. G\u0142owackiego w Nowo \u015awi\u0119cianach, podleg\u0142ej Komendzie Wile\u0144skiej Chor\u0105gwi Harcerzy. Po p\u00f3\u0142 roku z\u0142o\u017cy\u0142 swe przyrzeczenie harcerskie przed harcmistrzem J\u00f3zefem Maciusowiczem, organizatorem harcerstwa w rejonie \u015awi\u0119cian, swym p\u00f3\u017aniejszym nauczycielem biologii w gimnazjum \u015bwi\u0119cia\u0144skim, przyjmuj\u0105c z Jego r\u0105k krzy\u017c harcerski nr 463. Jeszcze lipcu tego samego roku podczas pobytu na obozie sta\u0142ym zdoby\u0142 sprawno\u015b\u0107 p\u0142ywaka.
\"\"
"\u017belazny" pierwszy z prawej.<\/font><\/p>\n

W 1938 roku Zdzis\u0142aw zosta\u0142 przyj\u0119ty do Pa\u0144stwowego Gimnazjum im. J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego w \u015awi\u0119cianach (szko\u0142\u0119 t\u0119 uko\u0144czy\u0142 m.in. s\u0142ynny polski pilot Franciszek \u017bwirko). Ten okres \u017cycia Zdzis\u0142awa Badochy jest niezwykle istotny gdy\u017c w\u0142a\u015bnie w\u00f3wczas podczas nauki w \u015bwi\u0119cia\u0144skim gimnazjum pozna\u0142 wiele kole\u017canek i koleg\u00f3w, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 walczy\u0107 razem z nim ju\u017c za kilka lat w szeregach konspiracji Armii Krajowej (byli tam p\u00f3\u017aniejsi \u017co\u0142nierze 5 Wile\u0144skiej Brygady AK mjr Zygmunta Szendzielarza „\u0141upaszki”, by\u0142y m.in. p\u00f3\u017aniejsze sanitariuszki Lidia Lwow „Lala” oraz Janina Wasi\u0142ojci\u00f3wna „Jachna”). Kilku spo\u015br\u00f3d nich b\u0119dzie wraz ze Zdzis\u0142awem dzieli\u0107 sw\u00f3j los a\u017c do momentu jego \u015bmierci w 1946 roku. Przyja\u017a\u0144 zapocz\u0105tkowana w szkolnym okresie, w latach okupacji zostanie dodatkowo scementowana przez dramatyczne prze\u017cycia jakich b\u0119d\u0105 uczestnikami i \u015bwiadkami.
\"\"
Od lewej: plut. Jerzy Lejkowski "Szpagat", plut. Zdzis\u0142aw Badocha "\u017belazny", plut. Henryk Wieliczko "Lufa". Bia\u0142ostocczyzna 1945 r.<\/span>
<\/font>
Zdzis\u0142aw Badocha podobnie jak wielu uczni\u00f3w z Nowo \u015awi\u0119cian do gimnazjum w \u015awi\u0119cianach doje\u017cd\u017ca\u0142 codziennie kolejk\u0105 w\u0105skotorow\u0105, obie miejscowo\u015bci by\u0142y odleg\u0142e od siebie o oko\u0142o 12 km. Kolejk\u0119 w\u0105skotorow\u0105, kt\u00f3r\u0105 doje\u017cd\u017cano o szko\u0142y m\u0142odzie\u017c zabawnie nazywa\u0142a „kuksz\u0105”. Kolega gimnazjalny Zdzis\u0142awa, Henryk Kiwi\u0144ski tak zapami\u0119ta\u0142 podr\u00f3\u017ce szkolne:
„… przechodz\u0119 zwykle pierwszy, potem przychodzi Stach (Stanis\u0142aw Szostak) p\u00f3\u017aniej Icek (Czes\u0142aw Ilcewicz), Zdzich (Zdzis\u0142aw Badocha), Kozio\u0142 (Czes\u0142aw Koz\u0142owski), Kie\u0142basa, Suchy i Ada\u015b (…) witali\u015bmy si\u0119 pospiesznie i zaraz wszyscy wsadzali nosy w \u0142acin\u0119 kt\u00f3rej w dniu wczorajszym z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w nie nauczyli si\u0119”.<\/span>
Zar\u00f3wno dojazdy do szko\u0142y jak i powroty do domu by\u0142y doskona\u0142a okazja do r\u00f3\u017cnych figl\u00f3w i zabaw od kt\u00f3rych m\u0142odzie\u017c nie stroni\u0142a. Henryk Kiwi\u0144ski po latach wspomina\u0142:
„Wyg\u0142up\u00f3w by\u0142o do licha i troch\u0119…”, „poci\u0105g czasem jecha\u0142 wolno \u017ce niekt\u00f3rzy uciekali przed konduktorem i biegli szybciej ni\u017c jecha\u0142 poci\u0105g wskakuj\u0105c do innego wagonu” . Stanis\u0142aw Szostak wspominaj\u0105c swego koleg\u0119 Zdzis\u0142awa Badoch\u0119 napisa\u0142 „Badocha cieszy\u0142 si\u0119 znacznym autorytetem w\u015br\u00f3d koleg\u00f3w. Opanowany i stanowczy potrafi\u0142 utrzyma\u0107 mores w\u015br\u00f3d rozbrykanych uczni\u00f3w doje\u017cd\u017caj\u0105cych kolejk\u0105 z N.\u015awi\u0119cian do szk\u00f3\u0142 w \u015awi\u0119cianach”. Bardzo podobnie obrazuje posta\u0107 Zdzis\u0142awa relacja Pana Kiwi\u0144skiego „ On by\u0142 bardzo na serio, patrzy\u0142 na to tak lekko z g\u00f3ry, charakteryzowa\u0142a go postawa zdyscyplinowana, kojarzy\u0142 mi si\u0119 bardziej z sylwetk\u0105 kadeta ni\u017c ucznia”.<\/span>
\"\"
"(…) <\/font><\/span><\/font>postawa zdyscyplinowana, <\/span><\/font>kojarzy\u0142 mi si\u0119 bardziej z sylwetk\u0105 kadeta ni\u017c ucznia”.<\/p>\n

<\/span><\/font>W Gimnazjum \u015bwi\u0119cia\u0144skim obowi\u0105zywa\u0142 regulaminowy ubi\u00f3r, ch\u0142opcy nosili czapki „maciej\u00f3wki”, spodnie z wypustkami (niebieska dla gimnazjum, czerwona dla liceum) ca\u0142o\u015bci dope\u0142nia\u0142a dwurz\u0119dowa marynarka, „nigdy nie wolno nam by\u0142o poza domem pojawi\u0107 si\u0119 inaczej jak w mundurze”<\/span> wspomina\u0142 Henryk Kiwi\u0144ski.
\"\"\"\"
Stoj\u0105 od lewej: Plut. Zdzis\u0142aw Badocha "\u017belazny", ppor. Marian Pluci\u0144ski "M\u015bcis\u0142aw", ppor. Jan Zaleski "Zaja". Bia\u0142ostocczyzna 1945 r.<\/span><\/font><\/p>\n

Przed wybuchem II wojny \u015bwiatowej we wrze\u015bniu 1939 roku Zdzis\u0142awowi i jego kole
\ngom by\u0142o dane uko\u0144czy\u0107 tylko jedn\u0105 klas\u0119 gimnazjum. Zdzis\u0142aw by\u0142 dobrym uczniem, nie nale\u017ca\u0142 do prymus\u00f3w ale by\u0142 zdyscyplinowany. Uczy\u0142 si\u0119 m.in. j\u0119zyka niemieckiego a du\u017c\u0105 wag\u0119 przywi\u0105zywa\u0142 do sportu. Bra\u0142 udzia\u0142 w zawodach narciarskich organizowanych przez gimnazjum w zimie 1938\/1939, gdzie zaj\u0105\u0142 drugie miejsce po swym przyjacielu Stanis\u0142awie Dybowskim, p\u00f3\u017aniejszym \u017co\u0142nierzu 5 Wile\u0144skiej Brygady AK ps. „\u0106wiartka”, „Tajoj” (poleg\u0142 w bitwie z Niemcami pod Worzianami 31 stycznia 1944 roku). Potwierdzeniem wybitnych osi\u0105gni\u0119\u0107 w sporcie w latach szkolnych jest nadanie Zdzis\u0142awowi Pa\u0144stwowej Odznaki Sportowej klasy trzeciej stopnia pierwszego. Prawo do noszenia tej Odznaki Zdzis\u0142aw uzyska\u0142 na podstawie decyzji Wojew\u00f3dzkiego Komitetu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Wilnie z dnia 7 grudnia 1938 roku.
\"\"
Kadra 4 szwadronu: plut. "\u017belazny", plut. "Szpagat", plut. Leon Smole\u0144ski "Zeus", NN, kpr. Zbigniew Obuchowicz "Zbyszek".<\/span>
<\/font>
W tym miejscu nale\u017cy wspomnie\u0107 kilka s\u0142\u00f3w o kadrze nauczycielskiej \u015bwi\u0119cia\u0144skiego gimnazjum. W ogromnej mierze byli to ludzie ciesz\u0105cy si\u0119 sympati\u0105 swych wychowank\u00f3w, bardzo wielu z nich bra\u0142o udzia\u0142 w walkach o niepodleg\u0142o\u015b\u0107 Polski w latach I wojny \u015bwiatowej a tak\u017ce na foncie wojny polsko-bolszewickiej z 1920 roku. Dyrektorem Pa\u0144stwowego Liceum i Gimnazjum im J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego w \u015awi\u0119cianach by\u0142 W\u0142adys\u0142aw Luro, oficer w stanie spoczynku. Jak wspomina Henryk Kiwi\u0144ski by\u0142 to „cz\u0142owiek kt\u00f3ry kocha\u0142 wojsko i \u017co\u0142niersk\u0105 postaw\u0119 wychowank\u00f3w”<\/span>. Kr\u00f3tko po wkroczeniu Armii Czerwonej w 1939 roku zosta\u0142 zamordowany przez NKWD. Innym nauczycielem wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rego t\u0142umnie gromadzi\u0142a si\u0119 m\u0142odzie\u017c by\u0142 J\u00f3zef Maciusowicz nauczyciel biologii oraz harcmistrz Hufca \u015awi\u0119ciany. On r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142 zabity przez bolszewik\u00f3w w 1939 roku.<\/p>\n

Nauczyciele przekazywali uczniom nie tylko wiedz\u0119, ale tak\u017ce starali si\u0119 w\u015br\u00f3d swoich wychowank\u00f3w kszta\u0142towa\u0107 postawy patriotyczne obywatelskie. Wszechobecny by\u0142 etos odbudowy ojczyzny, potrzeba odbudowania m\u0142odych struktur pa\u0144stwowych zniszczonych po ponad stu dwudziestu latach niewoli. Wyobra\u017ani\u0119 m\u0142odzie\u017cy pobudza\u0142y opowie\u015bci o bohaterskich walkach Wojska Polskiego, kt\u00f3rych to nauczyciele byli uczestnikami. W ten spos\u00f3b ukszta\u0142towa\u0142o si\u0119 zasadniczo niemal ca\u0142e pokolenie przedwojennej m\u0142odzie\u017cy, pokolenie kt\u00f3re dzisiaj nazywamy „pokoleniem Kolumb\u00f3w”. W podobnej zreszt\u0105 atmosferze wychowywany by\u0142 sam Zdzis\u0142aw Badocha w swym ognisku rodzinnym. Zar\u00f3wno ojciec jak i matka od najm\u0142odszych lat starali si\u0119 swym dzieciom przekaza\u0107 najwa\u017cniejsze warto\u015bci – patriotyzm, uczciwo\u015b\u0107, po\u015bwi\u0119cenie dla spraw wy\u017cszych, religijno\u015b\u0107.
\"\"
4 szwadron, ostatni rz\u0105d od prawej: Danuta Siedzik\u00f3wna "Inka", "Szpagat", por. "M\u015bcis\u0142aw", "Lufa", NN, Jerzy Fija\u0142kowski "Stylowy", w pierwszym rz\u0119dzie od lewej drugi Witold Goldzisz "Radio", trzeci "\u017belazny".<\/span><\/font><\/p>\n

Ppor. Zdzis\u0142aw Badocha ps. "\u017belazny" (1925-1946) – cz\u0119\u015b\u0107 2><\/a>
Strona g\u0142\u00f3wna><\/a>
<\/font><\/p>\n

\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[9],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/877"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=877"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/877\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=877"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=877"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=877"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}