{"id":684,"date":"2008-08-28T00:31:14","date_gmt":"2008-08-27T22:31:14","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2008\/08\/28\/8222inka8221-i-8222zagonczyk8221\/"},"modified":"2008-08-28T00:31:14","modified_gmt":"2008-08-27T22:31:14","slug":"8222inka8221-i-8222zagonczyk8221","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=684","title":{"rendered":"„INKA” i „ZAGO\u0143CZYK”"},"content":{"rendered":"

62 rocznica zamordowania Danuty Siedzik\u00f3wny ps. „Inka” i ppor. Feliksa Selmanowicza ps. „Zago\u0144czyk”<\/span><\/font><\/p>\n

„Jest mi smutno, \u017ce musz\u0119 umiera\u0107. Powiedzcie mojej babci, \u017ce zachowa\u0142am si\u0119 jak trzeba”.\u00a0<\/span> <\/font>
po\u017cegnalne s\u0142owa Danuty Siedzik\u00f3wny ps. „Inka”<\/font>
<\/div>\n

62 lata temu, 28 VIII 1946 r., o godz. 6:15 komunistyczni oprawcy zamordowali strza\u0142em w g\u0142ow\u0119, w gda\u0144skim wi\u0119zieniu przy ul. Kurkowej 12, siedemnastoletni\u0105 sanitariuszk\u0119 5 Brygady Wile\u0144skiej AK Danut\u0119 Siedzik\u00f3wn\u0105 ps. „Inka”. Wraz z ni\u0105 \u015bmier\u0107 poni\u00f3s\u0142 ppor. Feliks Selmanowicz ps. Zago\u0144czyk”.
Umierali z okrzykiem „Jeszcze Polska nie zgin\u0119\u0142a!” i „Niech \u017cyje major „\u0141upaszko”!”. Do dzi\u015b rodzinom nie uda\u0142o si\u0119 odnale\u017a\u0107 ich miejsca poch\u00f3wku. Wyrok \u015bmierci by\u0142 komunistyczn\u0105 zbrodni\u0105 s\u0105dow\u0105, a zarazem aktem zemsty i bezradno\u015bci gda\u0144skiego UB (od kt\u00f3rego realnie zale\u017ca\u0142 wyrok) wobec niemo\u017cno\u015bci rozbicia oddzia\u0142\u00f3w mjr. „\u0141upaszki”.<\/span>
\"\"\"\"
Danuta Siedzik\u00f3wna ps. "Inka"<\/span> (1928-1946)<\/span>
<\/font>
\"\"\"\"
Ppor. Feliks Selmanowicz ps. "Zago\u0144czyk"<\/span><\/font> (1904-1946)<\/span><\/font><\/p>\n

GLORIA VICTIS !!!<\/span><\/font><\/p>\n

Danuta Siedzik\u00f3wna ps. „Inka” <\/span>urodzi\u0142a si\u0119 3 IX 1928 w Guszczewinie ko\u0142o Narewki, na skraju Puszczy Bia\u0142owieskiej. Wychowa\u0142a si\u0119 w rodzinie o ugruntowanych tradycjach patriotycznych. Ojciec Wac\u0142aw Siedzik jako student Politechniki w Petersburgu zosta\u0142 w 1913 zes\u0142any na Sybir za uczestnictwo w polskiej organizacji niepodleg\u0142o\u015bciowej. Wr\u00f3ci\u0142 do Polski dopiero w 1926 r. By\u0142 le\u015bniczym w Olch\u00f3wce k. Narewki. Deportowany przez NKWD w lutym 1940 r. w g\u0142\u0105b Zwi\u0105zku Sowieckiego, od 1941 r. \u017co\u0142nierz gen. W. Andersa, zmar\u0142 w 1942 r., pochowany na cmentarzu polskim w Teheranie. Matka Danki, Eugenia z Tymi\u0144skich, spokrewniona z rodzin\u0105 Piotra Orzeszki, m\u0119\u017ca pisarki Elizy Orzeszkowej, z\u0142o\u017cy\u0142a przysi\u0119g\u0119 i nale\u017ca\u0142a do siatki terenowej AK. Aresztowana przez Gestapo w listopadzie 1942, po ci\u0119\u017ckim \u015bledztwie zamordowana we wrze\u015bniu 1943 r. w lesie pod Bia\u0142ymstokiem, pochowana w nieznanym miejscu. Danka uczy\u0142a si\u0119 w szkole powszechnej w Olch\u00f3wce, a w okresie wojny w szkole si\u00f3str salezjanek w R\u00f3\u017canymstoku k. Grodna. Po zamordowaniu matki, razem z siostr\u0105 Wies\u0142aw\u0105 z\u0142o\u017cy\u0142a przysi\u0119g\u0119 AK w grudniu 1943. Mia\u0142a zaledwie 15 lat. Odby\u0142a szkolenie sanitarne. <\/p>\n

Po przej\u015bciu frontu podj\u0119\u0142a prac\u0119 kancelistki w nadle\u015bnictwie Hajn\u00f3wka. Aresztowana w czerwcu 1945 r. wraz z innymi pracownikami nadle\u015bnictwa przez grup\u0119 NKWD-UB, z polecenia zast\u0119pcy szefa WUBP w Bia\u0142ymstoku Eljasza Kotonia – za wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z antykomunistycznym podziemiem. Uwolniona z konwoju przez patrol\u00a0 wile\u0144skiej AK Stanis\u0142awa Wo\u0142oncieja „Konusa”, operuj\u0105cy na tym terenie, podkomendnych mjr. „\u0141upaszki”. Zosta\u0142a sanitariuszk\u0105 w oddziale „Konusa”, potem w szwadronach por. Jana Mazura „Piasta” i por. Mariana Pluci\u0144skiego „M\u015bcis\u0142awa”. Przez kr\u00f3tki czas jej prze\u0142o\u017conym w tym okresie by\u0142 por. Leon Beynar „Nowina”, zast\u0119pca mjr. „\u0141upaszki”, znany p\u00f3\u017aniej jako Pawe\u0142 Jasienica. Przybra\u0142a pseudonim „Inka”, na pami\u0105tk\u0119 szkolnej przyja\u017ani. Na prze\u0142omie 1945-46, zaopatrzona w dokumenty na nazwisko Danuta Obuchowicz, podj\u0119\u0142a prac\u0119 w nadle\u015bnictwie Mi\u0142om\u0142yn pow. Ostr\u00f3da.

Sanitariuszka V Brygady Wile\u0144skiej AK, "Inka".<\/span><\/p>\n

Wczesn\u0105 wiosn\u0105 1946 r. nawi\u0105za\u0142a kontakt z ppor. Zdzis\u0142awem Badoch\u0105 „\u017belaznym”, dow\u00f3dc\u0105 jednego ze szwadron\u00f3w „\u0141upaszki”, i do VII 1946 r. s\u0142u\u017cy\u0142a w tym szwadronie jako \u0142\u0105czniczka i sanitariuszka, uczestnicz\u0105c w akcjach przeciwko NKWD, UB i ich konfidentom. Po \u015bmierci „\u017belaznego”, zabitego podczas ob\u0142awy UB w czerwcu 1946 r., wys\u0142ana przez jego nast\u0119pc\u0119 ppor. Olgierda Christ\u0119 „Leszka” do Gda\u0144ska po zaopatrzenie medyczne dla szwadronu. Tam aresztowana rankiem 20 lipca 1946 r. i umieszczona w pawilonie V wi\u0119zienia w Gda\u0144sku jako wi\u0119zie\u0144 specjalny. Po ci\u0119\u017ckim \u015bledztwie 3 sierpnia 1946 r. skazana na kar\u0119 \u015bmierci przez Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Gda\u0144sku. Zarzucono jej nak\u0142anianie do rozstrzelania dw\u00f3ch funkcjonariuszy UB podczas akcji szwadronu w Tulicach pod Sztumem. By\u0142a to nieprawda. W szwadronie panowa\u0142a dyscyplina wojskowa, sanitariuszka nie wydawa\u0142a \u017cadnych polece\u0144 ani rozkaz\u00f3w. Z zezna\u0144 milicjanta Mieczys\u0142awa Mazura przed s\u0105dem w Gda\u0144sku (1946) oraz z relacji by\u0142ych \u017co\u0142nierzy „\u0141upaszki” wynika, \u017ce „Inka” opatrywa\u0142a po walce tak\u017ce rannych milicjant\u00f3w.
\"\"
<\/span><\/font>Pomnik po\u015bwi\u0119cony "Ince"<\/span><\/font>, wzniesiony staraniem Fundacji "PAMI\u0118TAMY" w jej rodzinnej wsi Narewka.<\/span><\/p>\n

Wyrok \u015bmierci na sanitariuszk\u0119 by\u0142 komunistyczn\u0105 zbrodni\u0105 s\u0105dow\u0105, zarazem aktem zemsty i bezradno\u015bci gda\u0144skiego UB (od kt\u00f3rego realnie zale\u017ca\u0142 wyrok) wobec niemo\u017cno\u015bci rozbicia oddzia\u0142\u00f3w mjr. „\u0141upaszki”. Szwadron „\u017belaznego”, w kt\u00f3rym s\u0142u\u017cy\u0142a „Inka”, by\u0142 szczeg\u00f3lnie znienawidzony przez gda\u0144ski WUBP z powodu licznych, udanych akcji na plac\u00f3wki UB, m.in. brawurowy rajd przez powiaty starogardzki i ko\u015bcierski 19 V 1946 r., podczas kt\u00f3rego opanowano kilka posterunk\u00f3w milicji i plac\u00f3wek UB, likwiduj\u0105c sowieckiego doradc\u0119 PUBP w Ko\u015bcierzynie, kilku funkcjonariuszy UB i ich konfidenta. „Inka” nie uleg\u0142a namowom obro\u0144cy z urz\u0119du i nie podpisa\u0142a si\u0119 pod pismem do Bieruta o u\u0142askawienie. Pismo pisane w pierwszej osobie („Ja, Danuta Siedzik\u00f3wna…”<\/span>) podpisa\u0142 obro\u0144ca. Bierut nie skorzysta\u0142 z prawa \u0142aski. W przes\u0142anym siostrom Halinie i Jadwidze Miko\u0142ajewskim z Gda\u0144ska grypsie z wi\u0119zienia S. napisa\u0142a: „Powiedzcie mojej babci, \u017ce zachowa\u0142am si\u0119 jak trzeba”<\/span>. Zdanie to nale\u017cy t\u0142umaczy\u0107 nie tylko przebiegiem \u015bledztwa, lecz tak\u017ce odmow\u0105 podpisania pro\u015bby o u\u0142askawienie.
<\/font>\"\"<\/font>
Symboliczne groby "Inki" i "Zago\u0144czyka".<\/p>\n

<\/span><\/font>Zwa\u017cywszy na ideowe przes\u0142anki takiego zachowania, nale\u017cy dostrzec w postawie m\u0142odej sanitariuszki rysy heroiczne. Zosta\u0142a rozstrzelana rankiem 28 sierpnia 1946 r. o 6.15 strza\u0142em w g\u0142ow\u0119 przez dow\u00f3dc\u0119 plutonu egzekucyjnego z KBW, poniewa\u017c egzekucja z udzia\u0142em \u017co\u0142nierzy si\u0119 nie uda\u0142a, \u017caden nie chcia\u0142 zabi\u0107 „Inki”, cho\u0107 strzelali z odleg\u0142o\u015bci trzech krok\u00f3w do niej i jej wsp\u00f3\u0142towarzysza niedoli, ppor. Feliksa Selmanowicza „Zago\u0144czyka”, r\u00f3wnie\u017c \u017co\u0142nierza mjr. „\u0141upaszki”. Przebieg egzekucj
\ni znany jest ze szczeg\u00f3\u0142owych relacji z\u0142o\u017conych w oddziale gda\u0144skim IPN przez \u017cyj\u0105cych do dzi\u015b \u015bwiadk\u00f3w: ks. Mariana Prusaka (spowiednika „Inki” przed egzekucj\u0105) i \u00f3wczesnego zast\u0119pcy naczelnika wi\u0119zienia w Gda\u0144sku. Wed\u0142ug tych relacji, przed egzekucj\u0105 „Inka” krzykn\u0119\u0142a: „Niech \u017cyje Polska!”, a po salwie plutonu, przed strza\u0142em ko\u0144cz\u0105cym jej \u017cycie, zawo\u0142a\u0142a: „Niech \u017cyje major „\u0141upaszko”!”.
\"\"
<\/span><\/font>Park imienia sanitariuszki "Inki", przy ul. Armii Krajowej w Sopocie<\/font>.<\/span>

Miejsce poch\u00f3wku „Inki” i „Zago\u0144czyka” zosta\u0142o przez UB utajnione. „Inka” i\u00a0 „Zago\u0144czyk” maj\u0105 symboliczne groby na cmentarzu garnizonowym przy ul. Gie\u0142guda w Gda\u0144sku, domniemanym miejscu poch\u00f3wku, nieopodal wi\u0119zienia. „Inka” ma te\u017c tablic\u0119 pami\u0105tkow\u0105 w bazylice NMP w Gda\u0144sku oraz kamienny obelisk w Sopocie, obok Pomnika AK. Zainteresowanie postaci\u0105 „Inki” w ostatnich latach narasta, ze wzgl\u0119du na symboliczne dla dziej\u00f3w Polski tego okresu losy jej rodziny (represjonowanej przez NKWD, Gestapo i UB) oraz ze wzgl\u0119du na szczeg\u00f3lne walory edukacyjne historii \u017cycia m\u0142odej sanitariuszki, wiernej do ko\u0144ca przysi\u0119dze AK. 30 listopada 2001 r. Rada Miasta Sopotu\u00a0 zadecydowa\u0142a o nazwaniu imieniem „sanitariuszki Inki” parku przy ul. Armii Krajowej w Sopocie.\u00a0 Powsta\u0142 spektakl telewizyjny „Inka 1946”<\/a>, a 27 sierpnia 2006 r. w Narewce, na Podlasiu, staraniem Fundacji „PAMI\u0118TAMY”, zosta\u0142 os\u0142oni\u0119ty pomnik po\u015bwi\u0119cony „Ince”.
W 1991 r. S\u0105d Wojew\u00f3dzki w Gda\u0144sku uzna\u0142, i\u017c dzia\u0142alno\u015b\u0107 "Inki" i jej wsp\u00f3\u0142towarzyszy z 5. Wile\u0144skiej Brygady AK zmierza\u0142a do odzyskania niepodleg\u0142ego bytu Pa\u0144stwa Polskiego.<\/font><\/p>\n

\"\"<\/div>\n

Wi\u0119cej na temat "Inki" czytaj:<\/span><\/font><\/p>\n

Egzekucja "Inki" i "Zago\u0144czyka" – cz\u0119\u015b\u0107 1><\/a>
Egzekucja "Inki" i "Zago\u0144czyka" – cz\u0119\u015b\u0107 2><\/a><\/p>\n

The Execution of "Inka" And "Zagonczyk" (angloj\u0119zyczna wersja na stornie www.doomedsoldiers.com)<\/span><\/font>><\/a><\/p>\n

Danuta Siedzik\u00f3wna – wspomnienie><\/a><\/p>\n

Strona g\u0142\u00f3wna><\/span><\/font><\/a><\/p>\n

\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/684"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=684"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/684\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=684"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=684"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=684"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}