{"id":634,"date":"2009-01-21T07:47:29","date_gmt":"2009-01-21T06:47:29","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2009\/01\/21\/komendant-krysia-czesc-4\/"},"modified":"2019-08-20T09:49:01","modified_gmt":"2019-08-20T07:49:01","slug":"komendant-krysia-czesc-4","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=634","title":{"rendered":"Komendant &#8222;Krysia&#8221; &#8211; cz\u0119\u015b\u0107 4"},"content":{"rendered":"<div style=\"text-align: justify;\">09.02.1944 r. pododdzia\u0142 II\/77 pp AK mia\u0142 potyczk\u0119 z sowietami ko\u0142o Opsy. Noc\u0105 14\/15.02.1944 r. 4 kompania 11\/77 pp AK przechodz\u0105c ko\u0142o mijanki na torach ko\u0142o Werenowa mia\u0142a starcie ogniowe z Niemcami. 15.02.1944 r. kompania por. \u201eAntoniego\u201d wsp\u00f3lnie z <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Uderzeniowe_Bataliony_Kadrowe\">UBK [Uderzeniowe Bataliony Kadrowe]<\/a> przeprowadzi\u0142a pomy\u015bln\u0105 akcj\u0119 na pododdzia\u0142 Brygady im. Leni\u0144skiego Komsomo\u0142u, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142 baz\u0119 do grabie\u017cczych wypad\u00f3w na ludno\u015b\u0107 cywiln\u0105 we wsi Brzozowce Wielkie (zabito dow\u00f3dc\u0119 brygady i jego adiutanta). W tym samym miesi\u0105cu kompania wykona\u0142a kilka mniejszych akcji (m.in. w okolicach Radunia rozbroi\u0142a kilku \u017co\u0142nierzy niemieckich, zdobywaj\u0105c 2 MP, kb i bro\u0144 kr\u00f3tk\u0105). W dniu 25.02.1944 r. mia\u0142o miejsce starcie pododdzia\u0142u II\/77 pp AK z sowietami pod wsi\u0105 Grzybosze. W ko\u0144cu lutego 1944 r. w akcji 6 kompanii na band\u0119 rabunkow\u0105 poleg\u0142 ppor. Stanis\u0142aw Maksymowicz \u201eRuczaj\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">01.03.1944 r. 4 kompania ostrzela\u0142a garnizon litewski kwateruj\u0105cy w pa\u0142acu w Rakliszkach (oddano m.in. kilka strza\u0142\u00f3w z granatnika). Akcja przynios\u0142a rezultaty, gdy\u017c wkr\u00f3tce garnizon litewski ewakuowa\u0142 si\u0119, a Rakliszki sta\u0142y si\u0119 miejscem formowania V batalionu 77 pp AK. 09.03.1944 r. 4 kompania ppor. \u201eOlesia\u201d, kwateruj\u0105ca w Bolsiach, stoczy\u0142a walk\u0119 z oddzia\u0142em niemieckim, kt\u00f3ry wszed\u0142 do wsi. Straty przeciwnika: 3 zabitych i 1 jeniec. Ze strony AK poleg\u0142 NN \u201eLeszek\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">10.03.1944 r. pluton plut. Micha\u0142a Butrymowicza vel Krasi\u0144skiego \u201eSzturma\u201d zaatakowa\u0142 pod Trokielami 2 samochody niemieckie, jad\u0105ce od strony stacji Bastuny (straty przeciwnika nieznane).<\/p>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\">13.03.1944 r. pod Lewaszami pluton 6 kompanii, dowodzony przez plut. pchor. Jana Mikanowicza \u201eMarka\u201d, zaatakowa\u0142 pi\u0119tnastoosobowy oddzia\u0142 niemiecki. Akcja nie powiod\u0142a si\u0119, stracono 1 zabitego (kpr. J\u00f3zef Sielecki \u201eKwiatek\u201d) i 2 rannych.<\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\">31.03.1944 r. pod Kole\u015bnikami dru\u017cyna Romualda Bardzy\u0144skiego \u201ePaj\u0105ka\u201d id\u0105ca w szpicy 4 kompanii II\/77 pp AK wpad\u0142a w litewsk\u0105 zasadzk\u0119 (ci\u0119\u017cko ranny zosta\u0142 Ludwik Stefanowicz \u201eJohan\u201d). Ppor. \u201eOle\u015b\u201d rozwin\u0105\u0142 kompani\u0119 w tyralier\u0119 i w kr\u00f3tkim starciu zmusi\u0142 Litwin\u00f3w do ucieczki.<br \/>\n<img src=\"resources\/Krysia27Pajak.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><br \/>\n<span style=\"font-size: 10pt;\"><em>Mjr Romuald Bardzy\u0144ski ps. &#8222;Paj\u0105k&#8221;, \u017co\u0142nierz\u00a0 nowogr\u00f3dzkiego Zgrupowania AK &#8222;P\u00f3\u0142noc&#8221; pod dow. legendarnego por. Jana Borysewicza ps. \u201eKrysia\u201d, chor\u0105\u017cy Proporca Bojowego \u017bo\u0142nierzy Oddzia\u0142\u00f3w Zgrupowania &#8222;P\u00f3\u0142noc&#8221; Okr\u0119gu Wile\u0144sko-Nowogr\u00f3dzkiego Armii Krajowej &#8222;Krysiacy&#8221;.<\/em><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\n<p>W marcu 1944 r. pododdzia\u0142y II batalionu 77 pp AK mia\u0142y tak\u017ce potyczki z niemieckimi si\u0142ami policyjno &#8211; wojskowymi lub z sowietami &#8211; 05.03 pod Wilka\u0144cami, 07.03. pod Bastunami, 20.03.1944 r. pod Iwa\u0144cami i ponownie pod Bolami. Na drodze Dziewieniszki &#8211; Soleczniki 5 kompania rozbi\u0142a oddzia\u0142 policji litewskiej, wywo\u017c\u0105cy akta gminne z Dziewieniszek.<br \/>\n06.04.1944 r. por. \u201eKrysia\u201d wraz z dru\u017cyn\u0105 przyboczn\u0105 uczestniczy\u0142 w akcji V batalionu 77 pp AK na niemiecko &#8211; litewsk\u0105 za\u0142og\u0119 w Bieniakoniach.<br \/>\n09.04.1944 r. w zasadzce pod wsi\u0105 Bielu\u0144ce patrol II\/77 pp AK dowodzony przez sier\u017c. W. Skorba \u201eWoronk\u0119\u201d zdoby\u0142 samoch\u00f3d p\u00f3\u0142ci\u0119\u017carowy, kt\u00f3rym jecha\u0142 policjant i 3 litewskich urz\u0119dnik\u00f3w (je\u0144c\u00f3w puszczono wolno).<br \/>\n10 lub 11.04.1944 r. jedna z dru\u017cyn 5 kompanii por. \u201eAntoniego\u201d zlikwidowa\u0142a w rejonie Naczy 2 spadochroniarzy sowieckich (zdobyto 2 PPSz, spadochrony i oporz\u0105dzenie).<br \/>\nW drugiej po\u0142owie kwietnia 1944 r. 5 kompania por. \u201eAntoniego\u201d przesun\u0119\u0142a si\u0119 okresowo na teren O\u015brodka \u201eCis\u201d (Iwje &#8211; Juraciszki). Wykona\u0142a tam szereg akcji. W dniach 16.04. i 23.04.1944 r. mia\u0142a starcia z oddzia\u0142ami sowieckimi ko\u0142o Gieranon\u00f3w i Lipniszek. W dniu 26.04.1944 r. rozbroi\u0142a posterunek \u017candarmerii w Sobotnikach, kt\u00f3rego nie uda\u0142o si\u0119 zdoby\u0107 kilka dni wcze\u015bniej kompanii ppor. \u201eZdroja\u201d z VI\/77 pp AK. Niemcy pocz\u0105tkowo odrzucili ultimatum \u201eAntoniego\u201d, jednak gdy posterunek zosta\u0142 ostrzelany z granatnika i karabin\u00f3w maszynowych, z\u0142o\u017cyli bro\u0144. Zdobyto 3 rkm, 30 kb, du\u017ce ilo\u015bci amunicji, granat\u00f3w i oporz\u0105dzenia (je\u0144cy zostali puszczeni wolno).<br \/>\n02.05.1944 r. grupa szturmowa wydzielona z plutonu sier\u017c. \u201eLalusia\u201d z 4 kompanii, dowodzona przez plut. NN \u201eHena\u201d, rozbroi\u0142a posterunek ochrony mostu na Dzitwie ko\u0142o Myta. Akcj\u0119 u\u0142atwi\u0142 policjant Leszkiewicz, b\u0119d\u0105cy \u201ewtyczk\u0105\u201d AK. Rozbrojono 5 \u017candarm\u00f3w i 15 bia\u0142oruskich policjant\u00f3w. Zdobyto 2 ckm i oko\u0142o 20 kb, wiele amunicji i granat\u00f3w.<br \/>\n25.05.1944 r. 5 kompania por. Janusza Borewicza \u201eAntoniego\u201d, wraz z plutonem sier\u017c. J\u00f3zefa Fiedosewicza \u201eJastrz\u0119bia\u201d z 4 kompanii, zdoby\u0142a miasteczko Radu\u0144, rozbrajaj\u0105c po kilkugodzinnej walce niemieck\u0105 za\u0142og\u0119. Wzi\u0119to do niewoli 23 Niemc\u00f3w z jednostki Luftwaffe i 30 policjant\u00f3w. Podczas walki poleg\u0142o 5 Niemc\u00f3w, a kilku odnios\u0142o rany. Rozstrzelano komendanta policji, jego zast\u0119pc\u0119 oraz konfidenta. Straty w\u0142asne wynios\u0142y 5 rannych. Zdobyto 5 ckm, 11 rkm, 12 MP, 60 kb, 2 granatniki, du\u017ce ilo\u015bci amunicji i zaopatrzenia. Nast\u0119pnego dnia w rejon Radunia przyby\u0142a niemiecka grupa operacyjna, kt\u00f3ra mia\u0142a potyczk\u0119 z 6 kompani\u0105 II\/77 pp AK. Na partyzanckiej minie wylecia\u0142 samoch\u00f3d pancerny.<br \/>\n28.05.1944 r. pluton szturmowy sier\u017c. \u201eBza\u201d rozbroi\u0142 posterunek niemiecki na stacji w Werenowie. Zdobyto 1 rkm, kilka kb i skrzynk\u0119 amunicji.<br \/>\nW ostatnich dniach maja 1944 r. 5 kompania por. \u201eAntoniego\u201d podesz\u0142a pod Bieniakonie z zamiarem rozbrojenia tamtejszego garnizonu litewskiego, jednak gdy na ultimatum por. \u201eAntoniego\u201d Litwini odpowiedzieli otwarciem ognia, zrezygnowa\u0142 on z atakowania umocnionej bunkrami plac\u00f3wki i wycofa\u0142 si\u0119.<br \/>\n<img src=\"resources\/Krysia11.jpg\" alt=\"\" border=\"0\" \/><br \/>\n<span style=\"font-size: small;\"><span style=\"font-style: italic;\">Grupa kadry II\/77 pp AK. Stoj\u0105 od lewej; plut. Jan Naro\u017cniak &#8222;P\u0119telka&#8221;, NN &#8222;\u017bbik&#8221;, NN &#8222;Bry\u0142a&#8221;, ks. Ignacy Kry\u0144ski &#8222;Powa\u017cny&#8221;, NN &#8222;\u017bubr&#8221;, J\u00f3zef Kulewicz &#8222;Kula&#8221;. Siedz\u0105: Julian Zdanowicz &#8222;Hucu\u0142&#8221;, Zbigniew Hryckiewicz &#8222;Szczerbaty&#8221;, sier\u017c. W\u0142adys\u0142aw Janczewski &#8222;Lalu\u015b&#8221;, kpr. Tadeusz Bie\u0144kowski &#8222;R\u0105czy&#8221;.<\/span><\/span><\/p>\n<p>W pocz\u0105tku czerwca 1944 r. pluton szturmowy sier\u017c. \u201eBza\u201d, wraz z pododdzia\u0142ami 2 i 3 kompanii V\/77 pp AK, opanowa\u0142 miasteczko Ejszyszki. Ca\u0142o\u015bci\u0105 dzia\u0142a\u0144 dowodzi\u0142 por. \u201eKrysia\u201d. Rozbrojono oko\u0142o 40 policjant\u00f3w i pracownik\u00f3w administracji litewskiej. Zdobyto kilkadziesi\u0105t sztuk broni, magazyn mundurowy i zapas \u017cywno\u015bci. Niemiecka za\u0142oga Ortskomendantury skry\u0142a si\u0119 w swych bunkrach i nie w\u0142\u0105czy\u0142a do walki.<br \/>\nR\u00f3wnie\u017c w pocz\u0105tkach czerwca 1944 r. zwiad konny II\/77 pp plut. \u201eP\u0119telki\u201d zaatakowa\u0142 we wsi Nowosady pi\u0119tanstoosobowy pododdzia\u0142 litewski. Wzi\u0119to 6 je\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy zostali puszczeni wolno.<br \/>\n2\/3.06.1944 r. pluton plut. Stanis\u0142awa \u015amielewicza \u201eMatrosowa\u201d z 4 kompanii star\u0142 si\u0119 z grup\u0105 spadochroniarzy sowieckich we wsi Ryski. Zabito 5 lub 6 bolszewik\u00f3w. Ze strony polskiej poleg\u0142 dowodz\u0105cy akcj\u0105 ppor. Edward Jodko \u201eNarkiewicz\u201d p.o. dow\u00f3dcy kompanii.<br \/>\n10.06.1944 r. patrol plutonu szturmowego sier\u017c. \u201eBza\u201d wykona\u0142 w Lidzie nieudan\u0105 akcj\u0119, kt\u00f3rej celem by\u0142o zdobycie 3 dzia\u0142ek plot. ustawionych przy koszarach 77 pp.<br \/>\n16.06.1944 r. 4 kompania ppor. \u201eBzury\u201d wzmocniona plutonem szturmowym sier\u017c. \u201eBza\u201d i zwiadem konnym, przeprowadzi\u0142a akcj\u0119 na stra\u017cnic\u0119 graniczn\u0105 (pomi\u0119dzy Ostlandem i Bezirk Bia\u0142ystok) w Kaszetach ko\u0142o Rudni. W wyniku przedwczesnego starcia z patrolem niemieckim zaskoczenie zawiod\u0142o i partyzanci zostali odparci. Stoj\u0105ca na ubezpieczeniu od strony Marcinka\u0144c\u00f3w dru\u017cyna Konstantego Kudosza \u201eKostka\u201d ostrzela\u0142a odsiecz niemieck\u0105 w sile plutonu, zabijaj\u0105c 1 i bior\u0105c do niewoli 1 \u017co\u0142nierza. Straty w\u0142asne: 1 poleg\u0142y (NN \u201eGapa\u201d).<br \/>\nAkcja w Krakszlach by\u0142a zsynchronizowana z uderzeniem 5 kompanii por. \u201eAntoniego\u201d na obunkrowan\u0105 stra\u017cnic\u0119 w Krakszlach. Cz\u0119\u015b\u0107 za\u0142ogi zdo\u0142a\u0142a wycofa\u0107 si\u0119. Wzi\u0119to 6 je\u0144c\u00f3w. Obiekt zosta\u0142 zdobyty i spalony. Straty w\u0142asne: 3 rannych. Komenda Okr\u0119gu \u201eN\u00f3w\u201d ocenia\u0142a \u0142\u0105czne straty niemieckie w obu akcjach na plac\u00f3wki graniczne na 20 zabitych i 6 je\u0144c\u00f3w, za\u015b zdobycz na 5 rkm i karabiny. Kompania 6 dowodzona przez ppor. \u201eWies\u0142awa\u201d ubezpieczaj\u0105ca akcj\u0119 w Krakszlach stoczy\u0142a podczas odwrotu walk\u0119 z niemieck\u0105 zasadzk\u0105 w rejonie Marcinka\u0144c\u00f3w (wzi\u0119to 2 je\u0144c\u00f3w).<br \/>\nW czerwcu 1944 r. (brak dok\u0142adnej daty) pluton ppor. W. \u017byzdrynia \u201eDala\u201d z 6 kompanii zdoby\u0142 na drodze Ejszyszki &#8211; Orany samoch\u00f3d ci\u0119\u017carowy, kt\u00f3rego za\u0142oga po wymianie ognia zbieg\u0142a.<br \/>\nW ko\u0144cu czerwca 1944 r. oko\u0142o 5 km od lotniska Porubanek (Litwa) dru\u017cyna W. Wojnowskiego \u201eWrzosa\u201d z 4 kompanii zniszczy\u0142a l\u0105duj\u0105cy w polu samolot niemiecki.<br \/>\nTak\u017ce w ko\u0144cu czerwca 1944 r. 6 kompania, operuj\u0105ca w rejonie Werenowa, przeprowadzi\u0142a na szosie Bastuny-Weren\u00f3w kilka zasadzek na wycofuj\u0105ce si\u0119 mniejsze pododdzia\u0142y niemieckie. Zdobyto bro\u0144 i amunicj\u0119.<\/p>\n<p>Kilka akcji wykona\u0142y pododdzia\u0142y II\/77 pp w okresie marszu pod Wilno. 03.07.1944 r. patrol 7 kompanii ppor. \u201eOlesia\u201d zdoby\u0142 pod Krupowem niemiecki samoch\u00f3d terenowy (zabito 7 Niemc\u00f3w), w dniu 04.07.1944 r. na Trakcie Pi\u0142sudskiego w Puszczy Rudnickiej zestrzelono samolot niemiecki, za\u015b 07.07.1944 r. plutony sier\u017c. \u201eJastrz\u0119bia\u201d i plut. \u201eMatrosowa\u201d, w rejonie Bia\u0142a Waka &#8211; Burbiszki, rozbroi\u0142y 25 \u017co\u0142nierzy Wehrmachtu.<br \/>\n<br style=\"font-weight: bold; text-decoration: underline;\" \/><span style=\"font-weight: bold; text-decoration: underline;\">Komendant \u201eM\u015bciciel\u201d<\/span><\/p>\n<p>W lipcu 1944 roku, gdy Armia Czerwona wesz\u0142a ponownie w granice Polski, \u017co\u0142nierze z Nowogr\u00f3dczyzny wraz ze swymi kolegami z Okr\u0119gu Wile\u0144skiego AK przeprowadzili operacj\u0119 pod kryptonimem \u201eOstra Brama\u201d. Mieli wyzwoli\u0107 Wilno przed nadej\u015bciem \u201esojusznik\u00f3w naszych sojusznik\u00f3w\u201d czyli Sowiet\u00f3w. Zdoby\u0107 Wilno, \u201emiasto mi\u0142e\u201d Batoremu, Filomatom, marsza\u0142kowi Pi\u0142sudskiemu, miasto objawie\u0144 siostry Faustyny &#8211; to by\u0142 cel&#8230; zaj\u0105\u0107 i przyj\u0105\u0107 Sowiet\u00f3w jako gospodarze. Nie uda\u0142o si\u0119. \u017bo\u0142nierze AK krwawili. Po<br \/>\nwalkach o Wilno, znaczna cze\u015b\u0107 oficer\u00f3w sztab\u00f3w wile\u0144sko \u2013 nowogr\u00f3dzkich zosta\u0142a podst\u0119pnie aresztowana. \u017bo\u0142nierze AK otoczeni w Puszczy Rudnickiej byli rozbrajani przez sowieciarzy. Cz\u0119\u015b\u0107 z dow\u00f3dc\u00f3w batalion\u00f3w i zgrupowa\u0144 poderwa\u0142a swych \u017co\u0142nierzy i rozkaza\u0142a marsz g\u0142\u0119boko w Puszcz\u0119 Rudnick\u0105. Byle nie da\u0107 si\u0119 rozbroi\u0107 \u2026 byle trwa\u0107 i walk\u0119 prowadzi\u0107 dalej.<br \/>\nI w\u0142a\u015bnie wtedy &#8211; w tragicznym czasie rozbrajania oddzia\u0142\u00f3w wile\u0144sko &#8211; nowogr\u00f3dzkich AK &#8211; por. \u201eKrysia\u201d wyprowadzi\u0142 z okr\u0105\u017cenia, a nast\u0119pnie zwolni\u0142 \u201eczasowo\u201d swych podkomendnych z przysi\u0119gi, umo\u017cliwiaj\u0105c im ukrycie si\u0119 i unikni\u0119cie sowieckich oboz\u00f3w, do kt\u00f3rych Akowcy byli zsy\u0142ani po aresztowaniu przez NKWD czy Armi\u0119 Czerwon\u0105.<\/p>\n<p>Por. Jan Borysewicz \u201eKrysia\u201d powr\u00f3ci\u0142 spod Wilna na teren dawnej dzia\u0142alno\u015bci ju\u017c w ko\u0144cu lipca 1944 r. Na czele doborowego, kadrowego oddzia\u0142u z\u0142o\u017conego z najlepszych partyzant\u00f3w II\/77 pp AK (23 ludzi) osi\u0105gn\u0105\u0142 rejon Werenowa, sk\u0105d w pocz\u0105tkach sierpnia przesun\u0105\u0142 si\u0119 pod Nacz\u0119. Szybko nawi\u0105za\u0142 z nim kontakt nowy p.o. Komendanta Okr\u0119gu \u201eGrzyb\u201d, <a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2008\/08\/Bezrukij-Major-czesc-1.html\">pp\u0142k Maciej Kalenkiewicz \u201eKotwicz\u201d<\/a>. Por. \u201eKrysia\u201d, podobnie jak za czas\u00f3w okupacji niemieckiej, pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 dow\u00f3dcy Zgrupowania \u201eP\u00f3\u0142noc\u201d. Pod poj\u0119ciem tym nale\u017cy rozumie\u0107 ca\u0142o\u015b\u0107 si\u0142 AK, tak konspiracyjnych jak i znajduj\u0105cych si\u0119 w polu, w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci powiatu lidzkiego. Teren obj\u0119ty sieci\u0105 organizacyjn\u0105 Zgrupowania \u201eP\u00f3\u0142noc\u201d sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z gmin: Radu\u0144, Bieniakonie, Ejszyszki oraz cz\u0119\u015bci gmin: Weren\u00f3w i \u017byrmuny. W ramach sowieckiej struktury administracyjnej cz\u0119\u015b\u0107 tego obszaru wesz\u0142a w sk\u0142ad Litewskiej SRR (Ejszyszki), a reszta w sk\u0142ad Bia\u0142oruskiej SRR. Por. \u201eKrysia\u201d rozszerzy\u0142 te\u017c sw\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 na masyw le\u015bny Puszczy Rudnickiej, le\u017c\u0105cy w LSRR, oraz s\u0105siaduj\u0105cy od wschodu z jego terenem O\u015brodek \u201eCis\u201d. Funkcj\u0119 swego zast\u0119pcy powierzy\u0142 ppor. L. Nienartowiczowi \u201eMazepie\u201d (by\u0142emu oficerowi informacyjnemu IV\/77 pp AK). \u201eMazepa\u201d z ramienia por. \u201eKrysi\u201d kierowa\u0142 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 sieci konspiracyjnej Zgrupowania \u201eP\u00f3\u0142noc\u201d. Por. \u201eKrysia\u201d stale przebywa\u0142 w polu, z broni\u0105 w r\u0119ku, dowodz\u0105c dzia\u0142aniami grup partyzanckich i dyspozycyjnych. Jego adiutantem by\u0142 Micha\u0142 Rzuchowski \u201eSzary\u201d, \u201e\u0141ab\u0119d\u017a\u201d. Z dokument\u00f3w sowieckich wynika, \u017ce dow\u00f3dcy Zgrupowania \u201eP\u00f3\u0142noc\u201d podlega\u0142o osiem kompanii terenowych. Z relacji ppor. W. \u017byzdrynia wynika, \u017ce dla cel\u00f3w konspiracyjnych utworzy\u0142 on na swoim terenie podw\u00f3jn\u0105, dubluj\u0105c\u0105 si\u0119 struktur\u0119 terenow\u0105, przy czym jeden z jej pion\u00f3w mia\u0142 charakter fikcyjny.<\/p>\n<p>Od pierwszych dni ponownej okupacji sowieckiej NKWD prowadzi\u0142o masowe aresztowania ludzi podejrzanych o dzia\u0142alno\u015b\u0107 niepodleg\u0142o\u015bciow\u0105 w okresie okupacji niemieckiej (walka przeciwko Niemcom w szeregach AK traktowana by\u0142a jako ci\u0119\u017ckie przest\u0119pstwo przeciw ZSRR). Operacje NKWD mia\u0142y cz\u0119sto charakter normalnych pacyfikacji po\u0142\u0105czonych z paleniem gospodarstw i rozstrzeliwaniem na miejscu mieszka\u0144c\u00f3w podejrzanych o udzielenie pomocy AK. W Jackiewiczach rozstrzelano bez s\u0105du F. Dorniaka, za\u015b podczas dw\u00f3ch kolejnych pacyfikacji Nowoku\u0144c\u00f3w zamordowano \u0141uszkiewicza, Piotra i Stanis\u0142awa Songin\u00f3w, NN \u201eAmiego\u201d (Francuza, partyzanta II\/77 pp AK) oraz spalono gospodarstwo \u0141uszkiewicz\u00f3w.<\/p>\n<p>Dost\u0119pne s\u0105 jedynie fragmentaryczne informacje o sowieckich represjach w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci powiatu lidzkiego w sierpniu i wrze\u015bniu 1944 r. W dniu 23.08.1944 r. podczas operacji prowadzonej w chutorach Ko\u0142odziszki (rej. Werenowo) jednostka NKWD zastrzeli\u0142a 27 os\u00f3b (cz\u0119\u015b\u0107 sp\u0142on\u0119\u0142a w budynkach wioski) a 7 aresztowa\u0142a. Ilo\u015b\u0107 wzi\u0119tej broni wskazuje wyra\u017anie, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 zabitych to osoby bezbronne. Z kolei 09.09.1944 r. grupa operacyjna kpt. Stiepanowa z 34 zmot. p. strz. WW NKWD podczas przeczesywania wsi Staniszki (rej. Werenowo) zastrzeli\u0142a 1 osob\u0119, a 9 aresztowa\u0142a, za\u015b 10.09.1944 r. batalion wydzielony z 10 Dywizji Strzeleckiej WW NKWD dowodzony przez kpt. Borysowa podczas operacji w rejonie Gudele &#8211; Smolaki zastrzeli\u0142 5 i aresztowa\u0142 12 os\u00f3b (zabrano 3 kb). 11.09.1944 r. grupa operacyjna 136 p. strz. WW NKWD, dowodzona przez lejt. Szubariewa, w czasie operacji w m. Grodzie zastrzeli\u0142a 14 i uj\u0119\u0142a 11 os\u00f3b, trac\u0105c zaledwie 2 rannych (podczas operacji wzi\u0119to 4 kb, zatem wi\u0119kszo\u015b\u0107 zabitych to osoby bezbronne). 17.09.1944 r. 1 kompania 34 zmot. p. strz. WW NKWD, dowodzona przez lejt. Miedwiediewa, w czasie przeczesywania wsi w okolicach Bia\u0142ego Boru zabi\u0142a 6 os\u00f3b (zdobyto jakoby 2 kb i 5 granat\u00f3w, zatem 4 osoby by\u0142y bezbronne). W dniu 28.09.1944 r. 2 komp. 34 zmot. p. strz. WW NKWD pod dow\u00f3dztwem lejt. Kundala w czasie przeczesywania Mie\u017ce\u0144c\u00f3w mia\u0142a zlikwidowa\u0107 \u201ebandgrup\u0119\u201d zabijaj\u0105c 5 i chwytaj\u0105c 5 os\u00f3b (wzi\u0119to 2 rkm, 2 pm, kb i pistolet).<\/p>\n<p><span style=\"font-size: small;\"><a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/?p=635\"><span style=\"font-weight: bold;\">Komendant &#8222;Krysia&#8221; &#8211; cz\u0119\u015b\u0107 5&gt;<\/span><\/a><br style=\"font-weight: bold;\" \/><a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/\"><span style=\"font-weight: bold;\">Strona g\u0142\u00f3wna&gt;<\/span><\/a><\/span><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div style=\"text-align: ... \n\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[29],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/634"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=634"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/634\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1578,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/634\/revisions\/1578"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=634"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=634"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=634"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}