{"id":628,"date":"2009-02-02T07:55:11","date_gmt":"2009-02-02T06:55:11","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2009\/02\/02\/wywiad-z-autorem-ksiazki-krol-podbeskidzia-czesc-1\/"},"modified":"2009-02-02T07:55:11","modified_gmt":"2009-02-02T06:55:11","slug":"wywiad-z-autorem-ksiazki-krol-podbeskidzia-czesc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=628","title":{"rendered":"Wywiad z autorem ksi\u0105\u017cki "Kr\u00f3l Podbeskidzia" – cz\u0119\u015b\u0107 1"},"content":{"rendered":"
Wywiad z Tomaszem Greniuchem, autorem ksi\u0105\u017cki „Kr\u00f3l Podbeskidzia”. Biografia kpt. Henryka Flame "Bartka"<\/a>, dla pisma internetowego M\u0142odzie\u017c Imperium<\/a>.<\/span><\/font><\/p>\n
<\/div>\n

M.I. – Dlaczego spo\u015br\u00f3d tak wielu partyzant\u00f3w polskiego podziemia, zwi\u0105zanego z Armi\u0105 Krajow\u0105 czy Narodowymi Si\u0142ami Zbrojnymi, wybra\u0142e\u015b w\u0142a\u015bnie kpt. Henryka Flame – „Bartka” – jako centraln\u0105 posta\u0107 swojej ksi\u0105\u017cki?<\/span>
<\/font>
T.G.<\/span> – W maju 2004 roku, jako m\u0142odziutki student historii, uczestniczy\u0142em w otwarciu wystawy \u017bo\u0142nierze Wykl\u0119ci – antykomunistyczne podziemnie zbrojne po roku 1944 na ziemiach polskich. Przegl\u0105daj\u0105c z zainteresowaniem wystaw\u0119, m\u00f3j wzrok przyku\u0142a zw\u0142aszcza posta\u0107, m\u0142odego przystojnego m\u0119\u017cczyzny. W\u00f3wczas nie mia\u0142em poj\u0119cia kim jest patrz\u0105ca na mnie ze zdj\u0119cia osoba ale na tyle mnie zaintrygowa\u0142a i zaciekawi\u0142a, \u017ce postanowi\u0142em sobie w duchu bli\u017csze zapoznanie si\u0119 z jej histori\u0105.\u00a0 Naiwna ambicja zaprowadzi\u0142a mnie do uniwersyteckiej czytelni w nadziei, \u017ce tam dowiem si\u0119 kim jest enigmatyczny dla mnie partyzant Henryk Flame. Po wyj\u015bciu z czytelni czu\u0142em wielkie rozczarowanie i rozgoryczenie. Poza podstawowymi, wr\u0119cz encyklopedycznymi informacjami nic nie by\u0142o wiadomo na temat dow\u00f3dcy najwi\u0119kszego partyzanckiego zgrupowania na \u015al\u0105sku. Wiedzia\u0142em o „Bartku” tyle co inni amatorzy s\u0142omianego zapa\u0142u tym czasem chcia\u0142em wiedzie\u0107 o nim najwi\u0119cej, chcia\u0142em o nim wiedzie\u0107 wszystko. Moje pragnienie wiedzy i absolutn\u0105 ciekawo\u015b\u0107 spot\u0119gowa\u0142o jeszcze na domiar zdj\u0119cie przedstawiaj\u0105ce \u015bmier\u0107 Flamego. Przera\u017caj\u0105ca sceneria martwego cz\u0142owieka w ka\u0142u\u017cy krwi.<\/a> Ju\u017c nie tylko chcia\u0142em, ale pragn\u0105\u0142em dotrze\u0107 do mrocznej i strasznej tajemnicy kt\u00f3r\u0105 skrywa\u0142o zdj\u0119cie zab\u00f3jstwa „Bartka”. W ko\u0144cu biografi\u0119 Henryka Flame „Bartka” wybra\u0142em na temat pracy magisterskiej i dopiero kolejny promotor zaakceptowa\u0142 ten wyb\u00f3r, skazuj\u0105c mnie ju\u017c na starcie niemal na pora\u017ck\u0119. Tak to si\u0119 zacz\u0119\u0142o.<\/p>\n

M.I. – Jak przebiega\u0142o zbieranie materia\u0142\u00f3w do ksi\u0105\u017cki? Czy na Podbeskidziu wci\u0105\u017c \u017cywa jest pami\u0119\u0107 o „Bartku”?<\/span><\/font><\/p>\n

T.G.<\/span> – Wszystkie materia\u0142y dotycz\u0105ce Henryka Flame znajduj\u0105 si\u0119 na G\u00f3rnym \u015al\u0105sku a zw\u0142aszcza w jego g\u00f3rskiej, p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci, usytuowanej na \u015al\u0105sku Cieszy\u0144skim. Tam gdzie operowa\u0142o zgrupowanie „Bartka”, sk\u0105d wywodzi\u0142 si\u0119 on sam i jego \u017co\u0142nierze. Jest to kraina mrocznych, zalesionych g\u00f3r i r\u00f3wnie mrocznych miast i miasteczek rodem z film\u00f3w o Frankensteinie zw\u0142aszcza za spraw\u0105 swojej secesyjnej, habsburskiej architektury ze strzelistymi wie\u017cyczkami i wci\u0105\u017c pos\u0119pn\u0105 pogod\u0105. Jest to wr\u0119cz ba\u015bniowa kraina, w kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wnym bohaterem, niekoronowanym w\u0142adc\u0105 by\u0142 legendarny „Bartek”, a rycerzami byli le\u015bni \u017co\u0142nierze, podw\u0142adni „Kr\u00f3la”. W takiej to scenerii i prze\u015bwiadczeniu przysz\u0142o mi zbiera\u0107 materia\u0142y. Wkroczy\u0142em w z\u0142owieszczy \u015bwiat legend o „Bartku”, w kt\u00f3rym bia\u0142e plamy \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z czarnymi historiami, a prawda z komunistyczn\u0105 propagand\u0105.\u00a0 Brn\u0105\u0142em w tym \u015bwiecie do przodu dzi\u0119ki prawdzie wydobywanej z artyku\u0142\u00f3w, wzmianek w ksi\u0105\u017ckach a zw\u0142aszcza dzi\u0119ki archiwom Instytutu Pami\u0119ci Narodowej i rozmowom ze \u015bwiadkami tamtych tragicznych dni, \u017co\u0142nierzami „Bartka”, jego znajomymi, r\u00f3wie\u015bnikami, antagonistami i wrogami z UB a tak\u017ce z rodzin\u0105. Katowice, Bielsko-Bia\u0142a, \u017bywiec, Pszczyna, Cieszyn, Czechowice-Dziedzice, Wis\u0142a. Stara\u0142em si\u0119 by\u0107 wsz\u0119dzie tam, gdzie „Bartek” zaznaczy\u0142 swoj\u0105 obecno\u015b\u0107. Zacz\u0105\u0142em go tropi\u0107, pod\u0105\u017ca\u0107 \u015bladem „Bartka”, samotnego wilka k\u0105saj\u0105cego komunist\u00f3w. Legenda o „Bartku” i jego le\u015bnych \u017co\u0142nierzach jest wci\u0105\u017c \u017cywa i wzbudza skrajne emocje w\u015br\u00f3d mieszka\u0144c\u00f3w \u015al\u0105ska Cieszy\u0144skiego, czego \u015bwiadectwem s\u0105 liczne spotkania dotycz\u0105ce „Bartka” i wysoka na nich frekwencja, o burzliwych dyskusjach ju\u017c nawet nie wspomn\u0119. <\/p>\n

M.I. – Czy podczas zbierania informacji o „Bartku”, b\u0105d\u017a te\u017c po wydaniu ksi\u0105\u017cki, spotka\u0142e\u015b si\u0119 z jakimi\u015b wrogimi reakcjami? Z jednej strony „Bartek” mocno da\u0142 si\u0119 we znaki komunistycznym notablom wczesnej „Polski Ludowej”, z drugiej za\u015b twoja ksi\u0105\u017cka przedstawia nie tylko jego blaski, ale i pewne cienie, nie jest bezrefleksyjn\u0105 hagiografi\u0105. Jak zatem zapatruj\u0105 si\u0119 na ni\u0105 przeciwnicy i mi\u0142o\u015bnicy „podbeskidzkiego kr\u00f3la”?<\/span><\/font><\/p>\n

T.G.<\/span> – Henryk Flame nale\u017ca\u0142 do tego typu ludzi, kt\u00f3rzy swoj\u0105 postaw\u0105, stanowczo\u015bci\u0105 a nade wszystko charyzm\u0105 potrafili zwi\u0105za\u0107 ze sob\u0105 innych ludzi na \u017cycie i \u015bmier\u0107 nie znosz\u0105c przy tym sprzeciwu. Nale\u017ca\u0142 do formatu ludzi o silnym i twardym charakterze a przy tym mia\u0142 brutalne i szorstkie, prawdziwie m\u0119skie obej\u015bcie z innymi. By\u0142 urodzonym liderem.\u00a0 Takich ludzi na przestrzeni wiek\u00f3w by\u0142o niewielu, ale wszyscy zaznaczyli wyra\u017anie swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 na kartach historii, b\u0119d\u0105c wielkimi zwyci\u0119zcami b\u0105d\u017a wielkimi przegranymi, innego przeznaczenia niestety nie przewiduje dla nich fortuna. Ludzi takich kocha si\u0119 albo nienawidzi, oboj\u0119tny stosunek do nich nie istnieje. I ludzi z takim w\u0142a\u015bnie stosunkiem do „Bartka” spotka\u0142em kompletuj\u0105c materia\u0142y na jego temat.
Zaczn\u0119 od tych pierwszych.
Najbli\u017csza rodzina, s\u0119dziwi podkomendni, a tak\u017ce rodziny partyzant\u00f3w kochaj\u0105 „Bartka”, jest on dla nich uniwersalnym wzorem wszelkich cn\u00f3t i za wszelk\u0105 cen\u0119 broni\u0105 jego wyidealizowanej legendy, legendy Kr\u00f3la Podbeskidzia. Ludzie Ci, w wi\u0119kszo\u015bci do\u015bwiadczeni przez terror komuny, sprawiaj\u0105 wra\u017cenie nieufnych, zamkni\u0119tych w sobie, tak jakby przysi\u0119ga na wierno\u015b\u0107 Bogu i NSZ sk\u0142adana przed 50 laty nadal ich obowi\u0105zywa\u0142a i sk\u0142ania\u0142a do milczenia. Na zachodz\u0105ce zmiany, otwarcie archiw\u00f3w, powstanie IPN, na niczym nie skr\u0119powane badania historyk\u00f3w, jednym s\u0142owem na rodz\u0105c\u0105 si\u0119 wolno\u015b\u0107 patrz\u0105 nieufnie i bez przekonania, tworz\u0105c jak gdyby zamkni\u0119ty kr\u0105g ludzi dotkni\u0119tych represjami komunizmu, do kt\u00f3rych dopuszczaj\u0105 jedynie ludzi sprawdzonych i godnych zaufania. Po wielu miesi\u0105cach stara\u0144 granicz\u0105cych z namolno\u015bci\u0105 uda\u0142o mi si\u0119 dotrze\u0107 do tych ludzi i w pe\u0142ni pozna\u0107 prawd\u0119 o Henryku Flame. Dzi\u015b Ci, kt\u00f3rzy oczekiwali ode mnie napisania hagiografii „Bartka”, czuj\u0105 si\u0119 zapewne zawiedzeni a wr\u0119cz oszukani, \u017ce w jakim\u015b stopniu odbr\u0105zowi\u0142em pomnik „Bartka”, kt\u00f3ry wznosi si\u0119 w ich marzeniach i umys\u0142ach. \u017ba\u0142uj\u0105 zapewne decyzji dopuszczenia do swych tajemnic m\u0142odego, nieznanego im bli\u017cej historyka. Generalnie jednak w kr\u0119gach entuzjast\u00f3w „Bartka” ja sam jak i moja ksi\u0105\u017cka zostali\u015bmy przyj\u0119ci z pe\u0142nym entuzjazmem i szczer\u0105 rado\u015bci\u0105. W ko\u0144cu po p\u00f3\u0142 wieku k\u0142amstw i oszczerstw, ksi\u0105\u017cka „Kr\u00f3l Podbeskidzia”<\/a> da\u0142a tym ludziom pocieszenie i nadziej\u0119, \u017ce warto\u015bci o kt\u00f3re walczyli zwyci\u0119\u017cy\u0142y w wymiarze duchowym. Spotkanie z drug\u0105 stron\u0105 barykady by\u0142o dla mnie o wiele mniej przyjemne.<\/p>\n

Byli ubecy tworz\u0105 ca\u0142kowicie hermetyczne \u015brodowisko, a w ich imieniu wypowiedzieli si\u0119 ju\u017c komunistyczni propagandy\u015bci z tytu\u0142ami naukowymi
\npokroju Kantyki<\/a>, dla kt\u00f3rych „Bartek” by\u0142 s\u0142usznie zabitym bandyt\u0105 z nazistowskim rodowodem. Nawet w czasie oficjalnych \u015bledztw prowadzonych przez prokurator\u00f3w z IPN a dotycz\u0105cych ubeckiego terroru zas\u0142aniaj\u0105 si\u0119 utrat\u0105 pami\u0119ci lub po prostu milcz\u0105, maj\u0105c za nic prawo III RP. Ubecy walcz\u0105cy z „Bartkiem”, aktywnie wprowadzaj\u0105cy tzw. „W\u0142adz\u0119 Ludow\u0105”, to zatwardziali, starzy komuni\u015bci\u00a0 jeszcze z czas\u00f3w specjalnych szkole\u0144 w ZSRR i wsp\u00f3\u0142pracy z NKWD. To ludzie maj\u0105cy rzeczywi\u015bcie krew na r\u0119kach i dziesi\u0105tki istnie\u0144 na sumieniu. Oni nigdy nie czuli skruchy i pokory w obliczu wydobywanej prawdy. Wr\u0119cz przeciwnie. Ju\u017c na etapie zbierania materia\u0142\u00f3w o „Bartku” dociera\u0142y do mnie sygna\u0142y \u017cebym zostawi\u0142 ten temat, \u017cebym nie oczernia\u0142 ludzi i nie wyci\u0105ga\u0142 niewygodnej przesz\u0142o\u015bci. Straszono mnie nawet s\u0105dem w przypadku gdy znies\u0142awi\u0119 pewne osoby, faktycznych inspirator\u00f3w zab\u00f3jstwa Henryka Flame (je\u015bli kto\u015b nie wie o kim mowa to zapraszam do lektury ksi\u0105\u017cki). Ostatecznie, po ukazaniu si\u0119 ksi\u0105\u017cki ich ujadanie umilk\u0142o. <\/p>\n

Wywiad z autorem ksi\u0105\u017cki "Kr\u00f3l Podbeskidzia" – cz\u0119\u015b\u0107 2><\/span><\/a>
Strona g\u0142\u00f3wna>
\n<\/span><\/a><\/font><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"