{"id":539,"date":"2010-02-10T07:41:05","date_gmt":"2010-02-10T06:41:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2010\/02\/10\/57-rocznica-smierci-ppor-wiktora-czesc-3-3\/"},"modified":"2020-01-02T19:27:10","modified_gmt":"2020-01-02T18:27:10","slug":"57-rocznica-smierci-ppor-wiktora-czesc-3-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=539","title":{"rendered":"57 rocznica \u015bmierci ppor. „Wiktora” – cz\u0119\u015b\u0107 3\/3"},"content":{"rendered":"
Ppor. cz.w. Stanis\u0142aw Adam Kuchciewicz (1922-1953) – cz\u0119\u015b\u0107 3\/3<\/span><\/span><\/p>\n

Jesieni\u0105 1947 r. \u201eWiktor\u201d znacznie ograniczy\u0142 sw\u00f3j udzia\u0142 w dzia\u0142aniach podleg\u0142ej mu grupy, bior\u0105c na siebie ci\u0119\u017car zada\u0144 zwi\u0105zanych z wywiadem w terenie. W tym okresie wi\u0119kszo\u015b\u0107 akcji przeprowadza\u0142a sekcja w sk\u0142adzie: Eugeniusz Lis \u201eBystry\u201d \u2013 Zygmunt \u0141opong \u201eWiarus\u201d, a dow\u00f3dca do\u0142\u0105cza\u0142 do nich sporadycznie. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 patrolu zako\u0144czy\u0142a si\u0119 w 1948 r. \u201eWiktor\u201d zwolni\u0142 z oddzia\u0142u dw\u00f3ch \u017co\u0142nierzy (wspomnianego \u201eWiarusa\u201d i Zygmunta Grabskiego \u201ePomiana\u201d), jeden zgin\u0105\u0142 w niewyja\u015bnionych okoliczno\u015bciach (NN \u201eSowa\u201d), a jego ostatni podkomendny i jednocze\u015bnie zast\u0119pca \u2013 plut. \u201eBystry\u201d \u2013 zosta\u0142 aresztowany 19 XI 1948 r. (skazany na kar\u0119 \u015bmierci i stracony 23 IX 1949 r.).
\n\"\"
\nNarada dow\u00f3dc\u00f3w patroli oddzia\u0142u kpt. \u201eUskoka\u201d (1947 lub 1948 r.). Od lewej: Stanis\u0142aw Kuchciewicz \u201eWiktor\u201d (<\/span>\u2020 <\/span><\/span> 10 II 1953 r.), prawdopodobnie Julian Kowalczyk \u201eCichy\u201d \u2013 cz\u0142onek patrolu \u201eStrza\u0142y\u201d (<\/span>\u2020 <\/span><\/span> X lub XI 1948 r.), J\u00f3zef Franczak \u201eLalek\u201d (<\/span>\u2020 <\/span><\/span> 21 X 1963 r.), Walenty Wa\u015bkowicz \u201eStrza\u0142a\u201d (<\/span>\u2020 <\/span><\/span> 1 IV 1949 r.).<\/span><\/p>\n

W tym okresie \u201eWiktor\u201d melinowa\u0142 si\u0119 przewa\u017cnie samodzielnie, cz\u0119sto te\u017c przebywa\u0142 przy \u201eUskoku\u201d. Jesieni\u0105 1948 r. zosta\u0142 mianowany szefem sztabu oddzia\u0142u, w miejsce Zygmunta Libery \u201eBabinicza\u201d. Sam \u201eUskok\u201d zazwyczaj przebywa\u0142 w bunkrze wybudowanym p\u00f3\u017anym latem 1947 r. w stodole Mieczys\u0142awa Lisowskiego, mieszka\u0144ca D\u0105br\u00f3wki (obecnie Nowogr\u00f3d)<\/a> ko\u0142o \u0141\u0119cznej. We wrze\u015bniu 1948 r. Kuchciewicz nawi\u0105za\u0142 ponowny kontakt z \u201e\u017belaznym\u201d. Ten ostatni zosta\u0142 ci\u0119\u017cko ranny w dn. 28 XI 1948 r. w starciu z \u017co\u0142nierzami KBW w Olszowie, pow. W\u0142odawa, gdy zmierza\u0142 na spotkanie z \u201eWiktorem\u201d. Kuchciewicz przyprowadzi\u0142 rannego na kwater\u0119 \u201eUskoka\u201d w D\u0105br\u00f3wce. Kontuzjowany \u201e\u017belazny\u201d sp\u0119dzi\u0142 ca\u0142\u0105 zim\u0119 z 1948 na 1949 r. w bunkrze razem z \u201eUskokiem\u201d i \u201eBabiniczem\u201d. Przez pewien czas ukrywa\u0142 si\u0119 z nimi r\u00f3wnie\u017c \u201eWiktor\u201d.
\n\"\"
\nKpt. Zdzis\u0142aw Bro\u0144ski „Uskok” (z lewej) i Stanis\u0142aw Kuchciewicz „Wiktor” na kwaterze w gospodarstwie Lisowskich w D\u0105br\u00f3wce, 1948\/1949 r.<\/span><\/p>\n

W nocy z 2 na 3 IV 1949 r. \u201eUskok\u201d, \u201eWiktor\u201d i \u201e\u017belazny\u201d zostali otoczeni przez grup\u0119 operacyjn\u0105 UB-MO-KBW na kwaterze u W\u0142adys\u0142awa Zarzyckiego w kol. \u0141uszcz\u00f3w<\/a>, pow. Lublin. Partyzanci w brawurowym stylu wydostali si\u0119 z domu i przedarli si\u0119 przez linie ob\u0142awy (zgin\u0105\u0142 jeden funkcjonariusz UB i jeden MO). Warto jednak zaznaczy\u0107, \u017ce gdyby akcj\u0119 przeprowadzono profesjonalnie, zapewne \u017caden z dow\u00f3dc\u00f3w nie wyszed\u0142by z niej \u017cywy. P\u00f3\u017aniejsze dochodzenie, prowadzone przez funkcjonariuszy MBP w Warszawie, wykaza\u0142o szereg niedoci\u0105gni\u0119\u0107, opiesza\u0142o\u015b\u0107, a nawet tch\u00f3rzostwo oficer\u00f3w i \u017co\u0142nierzy uczestnicz\u0105cych w ob\u0142awie. [Wi\u0119cej o tragicznych losach rodziny Zarzyckich czytaj w artyku\u0142ach:\u00a0 1) Urodzona w wi\u0119zieniu<\/span><\/a><\/span>, 2) Najm\u0142odsza z zamku<\/span><\/a><\/span>].<\/span><\/p>\n

19 IV 1949 r. \u201eWiktor\u201d i \u201e\u017belazny\u201d opu\u015bcili na sta\u0142e bunkier w D\u0105br\u00f3wce i udali si\u0119 na teren pow. w\u0142odawskiego. Miesi\u0105c p\u00f3\u017aniej, 19 maja 1949 r. funkcjonariusze PUBP w Lubartowie, wsparci przez \u017co\u0142nierzy KBW, aresztowali Zygmunta Liber\u0119 \u201eBabinicza\u201d. Ten, poddany okrutnym, wielogodzinnym torturom, wyda\u0142 miejsce pobytu swojego dow\u00f3dcy. Wieczorem, 20 maja, 140 osobowa grupa operacyjna UB-KBW, otoczy\u0142a zabudowania Lisowskich w D\u0105br\u00f3wce. W beznadziejnej sytuacji, aby nie zosta\u0107 wzi\u0119tym \u017cywcem, rankiem 21 maja 1949 r. \u201eUskok\u201d pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo<\/a>, detonuj\u0105c granat.<\/p>\n

Na pocz\u0105tku maja 1949 r. \u201eWiktor\u201d i \u201e\u017belazny\u201d do\u0142\u0105czyli do grupy partyzant\u00f3w Taraszkiewicza ukrywaj\u0105cych si\u0119 w lesie parczewskim. Przez kilka tygodni chodzili wszyscy razem. Jednak ju\u017c latem, na skutek nieporozumie\u0144 mi\u0119dzy obu dow\u00f3dcami, oddzia\u0142 zosta\u0142 podzielony na dwie grupy. Do \u201eWiktora\u201d do\u0142\u0105czyli Bronis\u0142aw Wojciechowski \u201eLeszek\u201d, Ignacy Zalewski \u201eZygmunt\u201d, W\u0142adys\u0142aw Korzeniewski \u201eFredek\u201d, Roman Hordejuk \u201eWitek\u201d i \u201eStefan\u201d (NN), tworz\u0105c tym samym samodzielny oddzia\u0142.
\nKuchciewicz nie przebywa\u0142 stale przy swojej grupie. Partyzanci cz\u0119sto ukrywali si\u0119 sami, a dow\u00f3dca do\u0142\u0105cza\u0142 do nich na czas akcji – g\u0142\u00f3wnie o charakterze zaopatrzeniowym. Sam \u201eWiktor\u201d prowadzi\u0142 w tym okresie bardzo ruchliwy tryb \u017cycia, zmienia\u0142 cz\u0119sto kwatery, przeprowadza\u0142 wywiad. Sk\u0142ad jego grupy ulega\u0142 wielokrotnym zmianom. 19 X 1949 r. w starciu z KBW ko\u0142o Pieszowoli poleg\u0142o trzech partyzant\u00f3w \u201eWiktora\u201d (\u201eFredek\u201d, \u201eWitek\u201d, \u201eStefan\u201d). W mi\u0119dzyczasie do Kuchciewicza do\u0142\u0105czy\u0142 Mieczys\u0142aw Lisowski \u201eChaziaj\u201d (w\u0142a\u015bciciel gospodarstwa w obr\u0119bie kt\u00f3rego zlokalizowany by\u0142 bunkier \u201eUskoka\u201d), a wiosn\u0105 1950 r. \u2013 Karol Mielniczuk \u201eWacek\u201d i Zygmunt Pielach \u201eFelek\u201d, dotychczasowi podkomendni \u201e\u017belaznego\u201d. Mielniczuk pe\u0142ni\u0142 od tej pory funkcj\u0119 zast\u0119pcy dow\u00f3dcy grupy.
\nLatem 1950 r. \u201eWiktor\u201d przekaza\u0142 komend\u0119 \u201eWackowi\u201d, a sam, wraz z \u201eFelkiem\u201d, podj\u0105\u0142 pr\u00f3b\u0119 wyjazdu na Zach\u00f3d. Wyprawa zako\u0144czy\u0142a si\u0119 fiaskiem ze wzgl\u0119du na chorob\u0119 Pielacha. Po kilku tygodniach obaj do\u0142\u0105czyli z powrotem do oddzia\u0142u, przebywaj\u0105cego w lasach parczewskich. Tu\u017c po powrocie z nieudanej eskapady na Zach\u00f3d, 1 IX 1950 r., \u201eWiktor\u201d prawdopodobnie wraz z J\u00f3zefem Franczakiem \u201eLalkiem\u201d, rozstrzela\u0142 w W\u00f3lce Nowej, pow. Lubart\u00f3w, Franciszka Kasperka \u2013 by\u0142ego \u017co\u0142nierza \u201eUskoka\u201d (ps. \u201eHardy\u201d), informatora PUBP w Lubartowie, cz\u0142owieka odpowiedzialnego za aresztowanie \u201eBabinicza\u201d, a w konsekwencji \u015bmier\u0107 kpt. Bro\u0144skiego.<\/p>\n

16 X 1950 r. grupa \u201eWiktora\u201d przeprowadzi\u0142a brawurow\u0105 akcj\u0119 na instytucje pa\u0144stwowe w Sawinie, pow. Che\u0142m (dokonano \u201eeks\u00f3w\u201d w Gminnej Kasie Sp\u00f3\u0142dzielczej, w budynku Gromadzkiej Rady Narodowej, opanowano posterunek MO, raniono dw\u00f3ch funkcjonariuszy MO, pobito kilku milicjant\u00f3w i cz\u0142onk\u00f3w ORMO). Nied\u0142ugo potem grupa rozdzieli\u0142a si\u0119. Partyzanci rozeszli si\u0119 pojedynczo, lub po dw\u00f3ch, na zimowe kwatery. \u201eWiktor\u201d wraz z Lisowskim u
\nkrywali si\u0119 w okolicach \u0141\u0119cznej. Dopiero latem 1951 r. skontaktowali si\u0119 z pozosta\u0142ymi cz\u0142onkami oddzia\u0142u. Ci z kolei, dowodzeni pod nieobecno\u015b\u0107 \u201eWiktora\u201d przez Karola Mielniczuka \u201eWacka\u201d,\u00a0 przeprowadzili w tym okresie kilka akcji o charakterze aprowizacyjnym. Starli si\u0119 r\u00f3wnie\u017c dwukrotnie z grupami operacyjnymi UB-KBW (w czasie jednego ze star\u0107, 21 III 1951 r., poleg\u0142 Ignacy Zalewski \u201eZygmunt\u201d). W maju 1951 r. do\u0142\u0105czy\u0142 do oddzia\u0142u Jan \u0141u\u0107 \u201eZenek\u201d, dezerter z LWP.
\n\"\"
\nPoleg\u0142y 21 III 1951 r., w starciu z grup\u0105 operacyjn\u0105 UB-KBW, Ignacy Zalewski ps. \u201eZygmunt\u201d, „Lin”, \u017co\u0142nierz z patrolu „Wiktora”. Zdj\u0119cie wykonane przez UB.<\/span><\/span><\/p>\n

Jesieni\u0105 1951 r. grupa \u201eWiktora\u201d ponios\u0142a kolejne straty. 11 IX 1951 r. w kol. Zamo\u0142odycze, pow. W\u0142odawa, w starciu z grup\u0105 operacyjn\u0105 UB-KBW polegli \u201eWacek\u201d i \u201eLeszek\u201d<\/a>, a 27 X 1951 r. zosta\u0142 aresztowany Mieczys\u0142aw Lisowski (zosta\u0142 skazany na 12 lat, wi\u0119zienie opu\u015bci\u0142 w 1958 r.). Jesieni\u0105 1951 r. dzia\u0142alno\u015b\u0107 ju\u017c tylko trzyosobowej grupy zosta\u0142a wyhamowana. Zim\u0119 1951\/1952 partyzanci przetrwali na zaufanych kwaterach. Przez niemal ca\u0142y 1952 r. \u201eWiktor\u201d melinowa\u0142 si\u0119 samodzielnie, dopiero jesieni\u0105\u00a0 skontaktowa\u0142 si\u0119 z \u201eFelkiem\u201d i \u201eZenkiem\u201d. Partyzanci znajdowali si\u0119 w bardzo trudnej sytuacji materialnej, a ca\u0142y ci\u0119\u017car ich utrzymania spada\u0142 na gospodarzy, udzielaj\u0105cych im pomocy. \u201eWiktor\u201d zezwoli\u0142 w\u00f3wczas obu podkomendnym na prowadzanie samodzielnych dzia\u0142a\u0144. W efekcie, jesieni\u0105 1952 r., obaj partyzanci przeprowadzili kilka akcji o charakterze zaopatrzeniowym (w Chmielowie, w Lubiczynie i w Parczewie). Cz\u0119\u015b\u0107 zdobytych pieni\u0119dzy i materia\u0142\u00f3w przekazali p\u00f3\u017aniej \u201eWiktorowi\u201d.
\n\"\"
\nZbigniew Pielach „Kmicic”, \u201eFelek\u201d, \u017co\u0142nierz oddzia\u0142\u00f3w \u201eJastrz\u0119bia\u201d, \u201e\u017belaznego\u201d i \u201eWiktora\u201d. Aresztowany 14 XII 1953 r. i skazany na kar\u0119 \u015bmierci. Zmar\u0142 w Szpitalu Psychiatrycznym we Wroc\u0142awiu w dn. 25 X 1955 r. na zapalenie miedniczek nerkowych.<\/span><\/span><\/p>\n

4 I 1953 r. Kuchciewicz zastrzeli\u0142 w Jedlance Starej W\u0142adys\u0142awa Krawczyka, referenta terenowego PUBP we W\u0142odawie, gdy ten pr\u00f3bowa\u0142 go wylegitymowa\u0107. Po tej nieplanowanej akcji, \u201eWiktor\u201d nawi\u0105za\u0142 ponowny kontakt z Pielachem. Obaj udali si\u0119 na teren pow. lubelskiego. Partyzanci kwaterowali w wioskach u zaufanych meliniarzy. W lutym sko\u0144czy\u0142y im si\u0119 \u015brodki na utrzymanie. W zwi\u0105zku z tym \u201eWiktor\u201d zdecydowa\u0142 si\u0119 na uderzenia na Gminn\u0105 Kas\u0119 Sp\u00f3\u0142dzielcz\u0105 w Piaskach. Kuchciewicz skontaktowa\u0142 si\u0119 z Franczakiem, kt\u00f3ry przysta\u0142 na propozycj\u0119 wzi\u0119cia udzia\u0142u w akcji.<\/p>\n

Wieczorem 10 II 1953 r. \u201eWiktor\u201d i \u201eFelek\u201d, przebrani za par\u0119 wiejskich gospodarzy, weszli do wn\u0119trza budynku GKS w Piaskach. Ich dzia\u0142ania ubezpiecza\u0142 od strony cmentarza \u201eLalek\u201d<\/a>. Tu\u017c przed zako\u0144czeniem pracy urz\u0119du partyzanci sterroryzowali broni\u0105 pracownik\u00f3w, po czym Pielach przyst\u0105pi\u0142 do opr\u00f3\u017cniania kasy pancernej z got\u00f3wki. Po kilku minutach w budynku pojawi\u0142a si\u0119 grupa funkcjonariuszy MO z posterunku w Piaskach, zaalarmowana przez pracownik\u00f3w GKS. W poczekalni dosz\u0142o do strzelaniny, w wyniku kt\u00f3rej komendant posterunku sier\u017c. Tadeusz Stojek \u015bmiertelnie rani\u0142 \u201eWiktora\u201d. Niemal w tym samym czasie Pielach lub Kuchciewicz oddali celne strza\u0142y w kierunku wymienionego, zabijaj\u0105c go na miejscu. \u201eWiktor\u201d zd\u0105\u017cy\u0142 jeszcze wyda\u0107 polecenie \u201eFelkowi\u201d, by ten si\u0119 wycofa\u0142, po czym straci\u0142 przytomno\u015b\u0107. Zmar\u0142 na korytarzu Gminnej Kasy Sp\u00f3\u0142dzielczej w Piaskach kilka minut po otrzymaniu postrza\u0142u. Przy zw\u0142okach zabitego znaleziono liczne przedmioty osobiste, w\u0142\u0105cznie ze szczoteczk\u0105 do z\u0119b\u00f3w.
\n\"\"
\nFotografia po\u015bmiertna \u201eWiktora\u201d wykonana najprawdopodobniej na terenie wi\u0119zienia na Zamku w Lublinie w lutym 1953 r.<\/span>
<\/span>
\nCia\u0142o \u201eWiktora\u201d przewieziono natychmiast do wi\u0119zienia na Zamku w Lublinie, gdzie zw\u0142oki identyfikowali, sprowadzeni przez UB, rodzice, brat i znajomi. Przeprowadzono r\u00f3wnie\u017c ogl\u0119dziny lekarskie, kt\u00f3re jako przyczyn\u0119 \u015bmierci denata wykaza\u0142y wykrwawienie si\u0119 z rany postrza\u0142owej p\u0142uc.
\nMiejsce poch\u00f3wku Stanis\u0142awa Kuchciewicza do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/p>\n

Artur Piekarz<\/span><\/span>
IPN O\/Lublin<\/span><\/span><\/div>\n

57 rocznica \u015bmierci ppor. „Wiktora” – cz\u0119\u015b\u0107 1\/3><\/span><\/span><\/a>
\nStrona g\u0142\u00f3wna><\/span><\/span><\/a><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"