{"id":485,"date":"2010-09-14T13:03:18","date_gmt":"2010-09-14T11:03:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2010\/09\/14\/rekonstrukcja-procesu-zolnierzy-wykletych\/"},"modified":"2010-09-14T13:03:18","modified_gmt":"2010-09-14T11:03:18","slug":"rekonstrukcja-procesu-zolnierzy-wykletych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=485","title":{"rendered":"Rekonstrukcja procesu &quot;\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych&quot;"},"content":{"rendered":"<div style=\"text-align: justify;\"><font size=\"5\"><span style=\"font-weight: bold; text-decoration: underline;\">Inscenizacja &quot;Proces &quot;\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych&quot; &#8211; 19 IX 2010, godz. 14:00, kino &quot;Renesans&quot; w Rykach<\/span><\/font><\/p>\n<div style=\"text-align: center;\"><a href=\"resources\/Proces_Zolnierzy_Wykletych.jpg\"><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/Proces_Zolnierzy_Wykletych_1.jpg\" \/><\/a><br \/><font size=\"2\" style=\"color: rgb(255, 0, 0);\"><span style=\"font-weight: bold;\">[kliknij w plakat aby powi\u0119kszy\u0107]<\/span><\/font><\/p>\n<\/div>\n<p><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">15 stycznia 1947 r. odby\u0142 si\u0119 pokazowy proces, w kt\u00f3rym Wojskowy S\u0105d Rejonowy w Warszawie na sesji wyjazdowej w Rykach skaza\u0142 dziewi\u0119cioro partyzant\u00f3w z organizacji &quot;Wolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107&quot; &#8211; czterech z nich zamordowano.<\/span><\/p>\n<p>Na uprzednie polecenie przewodnicz\u0105cego WSR w Warszawie, p\u0142k W\u0142adys\u0142awa Garnowskiego, podczas sesji tzw. wyjazdowych sk\u0142ad\u00f3w orzekaj\u0105cych Wojskowego S\u0105du Rejonowego stosowany mia\u0142 by\u0107 tryb dora\u017any &#8211; wyroki \u015bmierci miano wykonywa\u0107 natychmiast, bez przedstawiania prezydentowi pr\u00f3\u015bb o u\u0142askawienie. Nie dano mo\u017cliwo\u015bci dopuszczenia do obrony s\u0105dzonych partyzant\u00f3w. G\u0142\u00f3wnym powodem styczniowej sesji wyjazdowej WSR do Ryk (jak r\u00f3wnie\u017c do innych miejscowo\u015bci w ca\u0142ej Polsce) by\u0142o to, i\u017c za cztery dni mia\u0142y odby\u0107 si\u0119 &quot;wybory&quot; do Sejmu, wi\u0119c w\u0142adza ludowa chcia\u0142a zastraszy\u0107 lokalne spo\u0142ecze\u0144stwo. W tym celu do ryckiego &quot;Domu Stra\u017caka&quot; z obstaw\u0105 funkcjonariuszy Milicji Obywatelskiej i Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa, oko\u0142o godziny 15.00, przyby\u0142 z Warszawy sk\u0142ad orzekaj\u0105cy:<br \/><\/font><\/p>\n<ul>\n<li><font size=\"2\">por. Jerzy Biedrzycki &#8211; by\u0142y stra\u017cnik wi\u0119zienny,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">kpt. W\u0142adys\u0142aw Prze\u017adziecki,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">kpt. Antoni Pacze\u015bniak,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">ppor. Zalewski &#8211; prokurator, by\u0142y aelowiec.<\/font><\/li>\n<\/ul>\n<p><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold; text-decoration: underline;\">Skazali oni na \u015bmier\u0107:<\/span><br \/><\/font><\/p>\n<ul>\n<li><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">Jana Filipka ps. &quot;Gilza&quot;<\/span>, s. Stanis\u0142awa i J\u00f3zefy z Lipc\u00f3w, ur. 16 grudnia 1924 r. w Kaw\u0119czynie,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">W\u0142adys\u0142awa Warownego ps. &quot;D\u0105b&quot;<\/span>, s. Wojciecha i Franciszki z Guga\u0142\u00f3w, ur. 26 lutego 1923 r. w D\u0105bi,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">Stefana Kamarka<\/span>, s. Ferdynanda i Magdaleny z Bernaciak\u00f3w, ur. 22 maja 1921 r. w W\u00f3lce Kotowskiej,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">Adama Zdrojewskiego ps. &quot;S\u0119p&quot;<\/span>, s. W\u0142adys\u0142awa i Jadwigi z Mieszczak\u00f3w, ur. 12 kwietnia 1920 r. w \u017babiance.<\/font><\/li>\n<\/ul>\n<p><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold; text-decoration: underline;\">Kar\u0119 pozbawienia wolno\u015bci otrzymali:<\/span><br \/><\/font><\/p>\n<ul>\n<li><font size=\"2\">Zofia G\u0105ga\u0142\u00f3wna &#8211; 10 lat wi\u0119zienia,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">Jadwiga Narajczyk &#8211; 6 lat wi\u0119zienia,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">Stanis\u0142aw Mado\u0144 ps. &quot;Lew&quot; &#8211; 6 lat wi\u0119zienia,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">Arkadiusz Olek &#8211; 5 lat wi\u0119zienia,<\/font><\/li>\n<li><font size=\"2\">Kazimierz Filipek &#8211; 3 lata wi\u0119zienia.<\/font><\/li>\n<\/ul>\n<p><font size=\"2\">Rozpraw\u0119 s\u0105dow\u0105 ograniczono do aktu oskar\u017cenia, kt\u00f3ry potwierdzi\u0142 niejaki Grondkowski ps. &quot;Wulkan&quot; &#8211; by\u0142y \u017co\u0142nierz 1 Armii WP gen. Berlinga, a nast\u0119pnie partyzant <a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2009\/06\/63-rocznica-smierci-mjr-Orlika.html\">mjr. Mariana Bernaciaka &quot;Orlika&quot;<\/a>, kt\u00f3ry po zdradzeniu koleg\u00f3w swoj\u0105 &quot;karier\u0119&quot; kontynuowa\u0142 jako agent Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa. Po zako\u0144czeniu procesu oko\u0142o godz. 17.00 wyprowadzono skazanych, powi\u0105zanych uprzednio kablem w kierunku posterunku MO w Rykach. Nast\u0119pnie, rozdzielono s\u0105dzonych na dwie grupy &#8211; skazanych na pozbawienie wolno\u015bci poprowadzono do aresztu. <br \/>Drug\u0105 grup\u0119 partyzant\u00f3w kt\u00f3rym zdj\u0119to buty zaprowadzono bezpo\u015brednio nad staw Buksa. Po doj\u015bciu do zamarzni\u0119tego stawu zostali zastrzeleni &quot;po katy\u0144sku&quot;&#8211; strza\u0142em w ty\u0142 g\u0142owy. Ich cia\u0142a, z r\u0119kami powi\u0105zanymi kablem i drewniakami na nogach, zakopano w zmarzni\u0119tym bagnie przykrywaj\u0105c je cienk\u0105 warstw\u0105 ziemi i lodu. <\/p>\n<p>Os\u0105dzeni nie mogli odwo\u0142a\u0107 si\u0119 od wyroku, ani protestowa\u0107, nie doczekali te\u017c zapowiadanej amnestii&#8230; Ich koledzy obj\u0119ci ustaw\u0105 amnestyjn\u0105 ju\u017c od wiosny 1947 r. starali si\u0119 o ekshumacj\u0119 i godny poch\u00f3wek swoich wsp\u00f3\u0142towarzyszy. Liczne rozmowy ci\u0105gn\u0119\u0142y si\u0119 do lipca. Funkcjonariusze UB twierdzili, i\u017c nie wiedz\u0105 gdzie tamci le\u017c\u0105 pochowani, albo \u017ce w og\u00f3le nie zostali zabici. W ko\u0144cu po interwencjach telefonicznych \u017co\u0142nierzy z oddzia\u0142u &quot;Orlika&quot;, a w szczeg\u00f3lno\u015bci Zygmunta Wilczy\u0144skiego ps. &quot;\u017buk&quot; i Zygmunta Kultysa ps. &quot;Lis&quot;, do Wojew\u00f3dzkiego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Warszawie i Powiatowego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa Publicznego w Garwolinie wydano polecenie funkcjonariuszom posterunku w Rykach, aby wskazali dok\u0142adne miejsce zakopania zamordowanych. Po otrzymaniu rozkazu, wcze\u015bniej nieupowa\u017cnieni do tego ubowcy z Ryk pokazali miejsce ka\u017ani i z\u0142o\u017cenia cia\u0142 zastrzelonych partyzant\u00f3w. Ekshumacja oraz nabo\u017ce\u0144stwa \u017ca\u0142obne, w czasie kt\u00f3rych licznie uczestniczyli okoliczni mieszka\u0144cy, sta\u0142o si\u0119 odwa\u017cn\u0105, jak na tamten okres manifestacj\u0105 patriotyczn\u0105.<br \/><img border=\"0\" src=\"resources\/Ryki_proces.jpg\" alt=\"\" \/><br style=\"font-style: italic;\" \/><\/font><font size=\"2\" style=\"font-style: italic;\">Ekshumacja i pogrzeb cia\u0142 pomordowanych <\/font><font size=\"2\" style=\"font-style: italic;\">nad stawem Buksa<\/font><font size=\"2\"><span style=\"font-style: italic;\"> w Rykach.<\/span><br style=\"font-style: italic;\" \/><\/font><br \/><font size=\"2\">Dzi\u015b, o tamtym wydarzeniu sprzed ponad sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu lat przypomina krzy\u017c postawiony nad stawem Buksa, a na tabliczce tego\u017c krzy\u017ca widnieje napis:<br \/>\u00a0<br \/><\/font><\/p>\n<div style=\"text-align: center;\"><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">15.01.1947 r. w tym miejscu w okresie terroru stalinowskiego<br \/>zosta\u0142o zamordowanych czterech \u017co\u0142nierzy<br \/>Armii Krajowej 15 pp &quot;Wilk\u00f3w&quot;:<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">szer. Filipek Jan 23,<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">szer. Kamarek Stefan lat 29,<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">szer. Warowny W\u0142adys\u0142aw lat 24, <\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">szer. Zdrojewski Adam lat 27<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">za to, \u017ce walczyli o woln\u0105 i niepodleg\u0142\u0105 Polsk\u0119.<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">Ku czci zamordowanych, potomnym dla pami\u0119ci<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">koledzy i spo\u0142ecze\u0144stwo<\/font><br style=\"font-weight: bold;\" \/><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">23.09.1991 r.<\/font><\/div>\n<p><font size=\"2\"><br \/>Warto doda\u0107, i\u017c wobec pi\u0119ciorga skazanych na kar\u0119 pozbawienia wolno\u015bci w wy\u017cej opisanym &quot;procesie s\u0105dowym&quot;, na mocy ustawy o amnestii z 22 lutego 1947 r. kary zosta\u0142y zmniejszone b\u0105d\u017a anulowane. Ten sam sk\u0142ad s\u0119dziowski dwa dni wcze\u015bniej (tj. 13 stycznia) w Garwolinie skaza\u0142 na kar\u0119 \u015bmierci dw\u00f3ch podkomendnych &quot;Orlika&quot; &#8211; Edwarda Banego ps. &quot;Lotny&quot; i Stefana B\u0142achnio ps. &quot;Bokser&quot;. Oni zostali r\u00f3wnie\u017c zamordowani zaraz po os\u0105dzeniu.<\/p>\n<p>Dopiero 11 grudnia 1990 r. \u00f3wczesny minister sprawiedliwo\u015bci &#8211; Aleksander Bentkowski z\u0142o\u017cy\u0142 do Izby Karnej S\u0105du Najwy\u017cszego tzw. rewizj\u0119 nadzwyczajn\u0105 od tamtego wyroku, argumentuj\u0105c j\u0105 faktem, i\u017c wyrok nie spe\u0142nia\u0142 wymog\u00f3w zawartych w art. 500 \u00a7 2 kpk. Na mocy owej rewizji uniewinniono wszystkich skazanych przez<br \/>\n Wojskowy S\u0105d Rejonowy 15 stycznia 1947 roku.<\/font><\/p>\n<p><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">\u0179r\u00f3d\u0142o: <a href=\"http:\/\/www.niesmiertelnik.cba.pl\/gazeta_pdf\/Niesmiertelnik_1_5.pdf\">Nie\u015bmiertelnik Nr I\/5\/2010<\/a><\/span><\/font><br \/><a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/\"><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">Strona g\u0142\u00f3wna&gt;<\/span><\/font><\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div style=\"text-align: ... \n\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[2],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/485"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=485"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/485\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=485"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=485"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=485"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}