{"id":296,"date":"2013-02-27T08:28:40","date_gmt":"2013-02-27T07:28:40","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2013\/02\/27\/refleksja-w-zwiazku-dniem-pamieci-zolnierzy-wykletych-czesc-2-2\/"},"modified":"2013-02-27T08:28:40","modified_gmt":"2013-02-27T07:28:40","slug":"refleksja-w-zwiazku-dniem-pamieci-zolnierzy-wykletych-czesc-2-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=296","title":{"rendered":"Refleksja w zwi\u0105zku Dniem Pami\u0119ci \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych &#8211; cz\u0119\u015b\u0107 2\/2"},"content":{"rendered":"<div align=\"justify\">\n<div align=\"center\"><font size=\"2\"><b>LUCJAN I W\u0141ADEK <\/b><\/font><\/div>\n<p>Kilka zda\u0144 o Lucjanie i W\u0142adku. <a href=\"http:\/\/www.lupaszko.pl\/articles.php?article_id=31\">Lucjan pochodzi z Litwy kowie\u0144skiej<\/a>. Dzia\u0142a w konspiracji od 1940 roku, od 1943 r. walczy w szeregach partyzantki, najpierw na Wile\u0144szczy\u017anie, a od 1945 r. na Bia\u0142ostocczy\u017anie i Podlasiu. Bierze udzia\u0142 w szeregu powa\u017cnych walk z grupami operacyjnymi NKWD &#8211; UB &#8211; LWP &#8211; KBW. Wymie\u0144my niekt\u00f3re z nich: Sikory &#8211; 8 sierpnia 1945 r., <a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2006\/07\/Bitwa-w-Miodusach-Pokrzywnych-18-sierpien-1945-1.html\">Miodusy &#8211; 18 sierpnia 1945 r.<\/a>, \u0141empice &#8211; 29 listopada 1945 r., Brzozowo &#8211; Antonie &#8211; 28 kwietnia 1946 r., \u015aliwowo &#8211; 30 kwietnia 1946 r., \u0141osice &#8211; 2 lipca 1946 r. W ka\u017cdym z tych boj\u00f3w dzia\u0142o si\u0119, oj dzia\u0142o (sprawna kamera, np. w r\u0119kach <a href=\"http:\/\/www.filmpolski.pl\/fp\/index.php\/1120406\">Tomka Madejskiego<\/a>, mog\u0142aby wydoby\u0107 w scenach retrospekcji tej czy innej z ww. walk ca\u0142y jej dynamizm, zaciek\u0142o\u015b\u0107, a co si\u0119 tyczy star\u0107 z NKWD czy UB tak\u017ce brak pardonu po obu walcz\u0105cych stronach).<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/Wiktor.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><b><i>Ppor. Lucjan Minkiewicz &quot;Wiktor&quot;<br \/><\/i><\/b><\/font><br \/>Wspomniany szlak bojowy od Sikor do \u0141empic Lucjan przechodzi razem z W\u0142adkiem. <a href=\"http:\/\/www.lupaszko.pl\/articles.php?article_id=23\">W\u0142adek to rodowity podlasiak<\/a>, do jesieni 1944 r. zamieszkuj\u0105cy wraz z \u017con\u0105 i tr\u00f3jk\u0105 ma\u0142ych dzieci w pi\u0119knie po\u0142o\u017conej nad Bugiem wiosce <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/M%C4%99%C5%BCenin_%28wojew%C3%B3dztwo_mazowieckie%29\">M\u0119\u017cenin<\/a>. Akowiec, zas\u0142u\u017cony w <a href=\"http:\/\/www.bobrownikimale.info\/historia-bobrownik-malych\/45-wydarzenia-historyczne\/217-akcja-iii-most.html\">akcji V<\/a>; w pa\u017adzierniku 1944 r. tylko przypadkowo unika aresztowania przez Sowiet\u00f3w. Od tego czasu na sta\u0142e pozostaje w polu.<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/Mlot.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><b><i>Kpt. W\u0142adys\u0142aw \u0141ukasiuk &quot;M\u0142ot&quot;<\/i><\/b><\/font><\/p>\n<p>Lucjan i W\u0142adek r\u00f3\u017cni\u0105\u00a0 si\u0119 mocno\u00a0 zar\u00f3wno\u00a0 wygl\u0105dem, jak i osobowo\u015bci\u0105. Lucjan to chudy dryblas o poci\u0105g\u0142ej twarzy, wra\u017cliwy inteligent (w chwili wybuchu wojny mia\u0142 rozpocz\u0119te studia politechniczne) z zaci\u0119ciem do muzykowania (potrafi bardzo \u0142adnie gra\u0107 na skrzypcach). W\u0142adek jest dobrze zbudowany, mo\u017cna powiedzie\u0107 kr\u0119py, \u015bredniego wzrostu; bardzo silny i wytrzyma\u0142y fizycznie (walczy w partyzantce pomimo tego, \u017ce ma sztywn\u0105 lew\u0105 nog\u0119 &#8211; to wynik wypadku podczas jazdy konnej, jakiemu uleg\u0142\u00a0 jeszcze przed wojn\u0105 podczas odbywania s\u0142u\u017cby wojskowej). Mocny cz\u0142owiek, mocnego charakteru. Bardzo dobry dow\u00f3dca partyzancki, znaj\u0105cy Podlasie jak w\u0142asn\u0105 kiesze\u0144. Zdecydowany na walk\u0119 do ko\u0144ca, nie wierzy w \u017cadne amnestie ani propozycje ugodowe ze strony komunist\u00f3w. W tym sensie, nie ma z\u0142udze\u0144 i nie zaprz\u0105ta sobie g\u0142owy problemem czy i w jaki spos\u00f3b w realiach terroru komunistycznego zako\u0144czy\u0107 walk\u0119 i wyj\u015b\u0107 z lasu.<\/p>\n<p>Co innego Lucjan. Ma nadziej\u0119, mimo wszystko, \u017ce zdo\u0142a jako\u015b wyprowadzi\u0107\u00a0 podleg\u0142ych mu \u017co\u0142nierzy i\u00a0 siebie z partyzantki i rozpocz\u0105\u0107 \u017cycie cywila. Od jesieni 1945 r. nie chce ju\u017c d\u0142u\u017cej walczy\u0107, nie widzi sensu kontynuacji zbrojnego oporu. Taka postawa towarzyszy mu przez kolejne miesi\u0105ce zmaga\u0144. Jednak Major oczekuje od Lucjana, aby ten dalej dowodzi\u0142 oddzia\u0142em. I Lucjan, jako cz\u0142owiek bardzo ideowy i odpowiedzialny za swoich podkomendnych, nadal trwa w walce. Czyni tak pomimo powa\u017cnych k\u0142opot\u00f3w ze zdrowiem oraz pr\u00f3\u015bb a czasem ostrych wyrzut\u00f3w ze strony ci\u0119\u017carnej \u017cony (Wanda spodziewa si\u0119 wtedy pierwszego dziecka), kt\u00f3ra domaga si\u0119 od Lucjana \u017ceby przesta\u0142 walczy\u0107 a zaj\u0105\u0142 si\u0119 ni\u0105. Zachowa\u0142 si\u0119 list Lucjana do Wandy (przy czym Lucjan pos\u0142uguje si\u0119 w nim le\u015bnym imieniem ma\u0142\u017conki &#8211; przyp. GW) napisany w po\u0142owie 1946 r. Warto go przeczyta\u0107. Polecam jego lektur\u0119 zw\u0142aszcza tym, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce ten tak bardzo sugestywnie nakre\u015blony w filmie &#8222;Ob\u0142awa&#8221; obraz cz\u0142owieka &#8211; partyzanta, dla kt\u00f3rego uderzeniowa dawka bromu jest rzecz\u0105 zapewne najwa\u017cniejsz\u0105 spo\u015br\u00f3d potrzebnych mu w bliskim planie do szcz\u0119\u015bcia, to jest w\u0142a\u015bnie w\u0142a\u015bciwe wybitnym obrazom filmowym, a w ka\u017cdym razie produkcjom zas\u0142uguj\u0105cym na uznanie, celne oddanie rzeczywistych pragnie\u0144 czy rozterek ludzi przedstawionych na ekranie &#8211; w\u00a0 tym przypadku\u00a0 naszych przodk\u00f3w, kt\u00f3rzy w &#8222;czasach nadaremnych&#8221; znale\u017ali si\u0119 w szeregach le\u015bnych. Innymi s\u0142owy, polecam lektur\u0119 tego listu tym, kt\u00f3rzy s\u0105dz\u0105, \u017ce narracja &#8222;Ob\u0142awy&#8221; dotyka owej prawdy \u017cycia, do kt\u00f3rej odnosi si\u0119 przywo\u0142ana przeze mnie my\u015bl J\u00f3zefa Mackiewicza. Namawiam do niej tak\u017ce tych, kt\u00f3rzy nie s\u0105 zupe\u0142nie oboj\u0119tni na \u015bwiadectwa trudnej ludzkiej wielko\u015bci. Bo \u00f3w list jest w\u0142a\u015bnie takim \u015bwiadectwem.<\/p>\n<blockquote><p><font size=\"2\"><b>Don Najdro\u017csza!<\/b><br \/>Tw\u00f3j ostatni list przes\u0142any przez &#8222;Bobra&#8221; (W\u0142adys\u0142aw Rymaszewski- poleg\u0142 w walce z UB 3 kwietnia 1947 r. &#8211; przyp. GW), zrobi\u0142 mi wielk\u0105 przykro\u015b\u0107. Wiem, \u017ce kochasz mnie bardzo, ale nie umiesz czy nie chcesz mnie zrozumie\u0107. (&#8230;) Wiesz \u017ce Ci\u0119 jedynie kocham i chcia\u0142bym zawsze z Tob\u0105 przebywa\u0107, ale mi warunki na to nie pozwalaj\u0105. Naprawd\u0119 zostawi\u0142bym ju\u017c to wszystko, ale gdy pomy\u015bl\u0119, \u017ce zrobi\u0142bym tak samo jak ci, kt\u00f3rych zawsze pot\u0119pia\u0142em, wol\u0119 prze\u017cywa\u0107 m\u0119ki rozstania, wol\u0119 zgin\u0105\u0107 z honorem ni\u017c narazi\u0107 si\u0119 na podobne powiedzenie (&#8230;) Przecie\u017c wiesz jak pot\u0119pia si\u0119 wszystkich, kt\u00f3rzy wyjechali! Don! Piszesz, \u017ce nie chc\u0119 z Tob\u0105 przebywa\u0107 d\u0142u\u017cszy czas, aby inni nie krytykowali mnie. Nie Don! Ja tej krytyki si\u0119 nie boj\u0119, ale nie chc\u0119 spraw og\u00f3lnych podporz\u0105dkowywa\u0107 sprawom osobistym (&#8230;). Don! Widz\u0119 jak ty si\u0119 m\u0119czysz ,czuj\u0119 to, ale nie mog\u0119 ci pom\u00f3c i to mnie dobija do reszty (&#8230;) Gdyby to si\u0119 ju\u017c nareszcie wszystko sko\u0144czy\u0142o, naprawd\u0119 wtedy byliby\u015bmy szcz\u0119\u015bliwi. Wiesz, \u017ce wtedy, gdy by\u0142em chory prosi\u0142em Boga, aby co\u015b si\u0119 ze mn\u0105 sta\u0142o takiego, bym musia\u0142 pozosta\u0107 d\u0142u\u017cej na kuracji, gdy\u017c mogliby\u015bmy wtedy przebywa\u0107 razem. Don! Jak ja zazdroszcz\u0119 tym, kt\u00f3rzy ju\u017c odeszli z oddzia\u0142u, \u017ce mog\u0105 sobie swobodnie urz\u0105dzi\u0107 \u017cycie. Z drugiej jednak strony boj\u0119 si\u0119, \u017ceby w mie\u015bcie nie by\u0142o ze mn\u0105 jak z &#8222;M\u015bcis\u0142awem&#8221; (<a href=\"http:\/\/www.lupaszko.pl\/articles.php?article_id=22\"><b>Ppor. Marian Pluci\u0144ski <\/b><\/a><\/font><font size=\"2\"><a href=\"http:\/\/www.lupaszko.pl\/articles.php?article_id=22\"><b><font size=\"2\">&quot;M\u015bcis\u0142aw&quot;<\/font><\/b><\/a>, skazany przez komunistyczny s\u0105d na kar\u0119 \u015bmierci i zamordowany w wi\u0119zieniu w Bia\u0142ymstoku 28 czerwca 1946 r. &#8211; przyp. GW). Wol\u0119 zgin\u0105\u0107 w walce ni\u017c na szubienicy. Wiesz, \u017ce u mnie ju\u017c teraz nie ma lito\u015bci u pan\u00f3w z UB, a przecie\u017c ja chc\u0119 \u017cy\u0107 jak najd\u0142u\u017cej z Wami, chc\u0119 cho\u0107 troch\u0119 zazna\u0107 szcz\u0119\u015bcia przy Twoim boku. Don! Musisz pogodzi\u0107 si\u0119 z tym, \u017ce jeszcze d\u0142u\u017cszy czas\u00a0 b\u0119dziemy musieli \u017cy\u0107 z dala od siebie. Danu\u015b! Pami\u0119taj, \u017ce jeste\u015b moj\u0105 \u017con\u0105, \u017ce by\u0142a\u015b tak jak ja \u017co\u0142nierzem. Musisz trwa\u0107 na swoim posterunku, musisz wychowa\u0107 nasze dziecko w duchu takim,w jakim i my byli\u015bmy wychowani! (&#8230;)<\/p>\n<p><\/font><\/p>\n<div align=\"right\"><font size=\"2\"><b>Tw\u00f3j Witek<\/b><\/font><\/div>\n<\/blockquote>\n<p><img border=\"0\" src=\"resources\/GW_tekst_021.jpg\" alt=\"\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Podlasie, sierpie\u0144 1946 r. Grupa \u017co\u0142nierzy z pododdzia\u0142u \u017bandarmerii 6. Brygady Wile\u0144skiej AK. Oznaczeni numerami: 1. NN &#8222;Orze\u0142ek&#8221;; 2. NN &#8222;Sokolik&#8221;; 3. sier\u017c.\/ppor. Antoni Borowik &#8222;Lech&#8221;, poleg\u0142 7 maja 1948 r. podczas pr\u00f3by przedarcia si\u0119 przez pier\u015bcie\u0144 ob\u0142awy; 4. Czes\u0142aw Pilecki &#8222;Jask\u00f3\u0142ka&#8221;; <b>5. ppor. Lucjan Minkiewicz &#8222;Wiktor&#8221;<\/b>; 6. NN &#8222;Krzak&#8221;; 7. sier\u017c. W\u0142adys\u0142aw Wasilewski &#8222;Grot&#8221;; 8. NN &#8222;\u017bbik&#8221;; 9. J\u00f3zef Cegli\u0144ski &#038;#8222<br \/>\n;Zemsta&#8221;.<br \/><\/i><\/font><br \/>Pami\u0119tam, \u017ce gdy pierwszy raz czyta\u0142em ten list, mia\u0142em przed oczyma znan\u0105 mi ze zdj\u0119\u0107 posta\u0107 Lucjana. By\u0142a mocno rozmazana, a to za spraw\u0105\u00a0 \u0142ez , kt\u00f3re szkli\u0142y si\u0119 wtedy w moich oczach. Tak, tak &#8211; wiem &#8211; ten list jest raczej daleko od bromowych, tak oklaskiwanych przez znawc\u00f3w kina, potrzeb partyzant\u00f3w z filmu &#8222;Ob\u0142awa&#8221;. A jednak uwa\u017cam, o \u015bwi\u0119ta naiwno\u015bci, \u017ce odpowiednie prze\u0142o\u017cenie, bez zb\u0119dnej tkliwo\u015bci, na j\u0119zyk filmu tragedii Lucjana, Wandy i innych bohater\u00f3w tej opowie\u015bci &#8211; ludzi tak bardzo chc\u0105cych normalnie \u017cy\u0107, i tak ca\u0142kowicie\u00a0 pozbawionych\u00a0 przez komunist\u00f3w szansy na normalne \u017cycie, da\u0142oby bardzo mocny efekt. Ale pewnie nie mam racji.<\/p>\n<div align=\"center\"><font size=\"2\"><b>ANTO\u015a<\/b><\/font><\/div>\n<p>Anto\u015b, ten wyr\u0119czyciel listonosza w wymianie korespondencji pomi\u0119dzy lud\u017ami, kt\u00f3rzy nie korzystaj\u0105, bo nie za bardzo mog\u0105, z us\u0142ug poczty, po kr\u00f3tkim pobycie u Lucjana i spotkaniu z \u017con\u0105 W\u0142adka, kt\u00f3rej przekazuje wiadomo\u015bci i list od m\u0119\u017ca, wraca na Podlasie, do oddzia\u0142u. Zawsze szcz\u0119\u015bliwie wraca, niezale\u017cnie od stopnia niebezpiecze\u0144stwa i skali trudno\u015bci misji kurierskich, kt\u00f3re realizuje na rozkaz W\u0142adka. Od pocz\u0105tku 1948 r. przemieszcza si\u0119 pomi\u0119dzy le\u015bnymi obozowiskami oddzia\u0142u W\u0142adka a t\u0119tni\u0105cymi \u017cyciem ulicami Wroc\u0142awia. Wi\u0105\u017ce \u015bwiat \u015bmierci w walce, nier\u00f3wnej, ale jednak walce, ze \u015bwiatem, w kt\u00f3rym spok\u00f3j jest wy\u0142\u0105cznie zwiastunem nadchodz\u0105cej \u015bmierci po piekle przes\u0142ucha\u0144. Spaja dwa pozornie biegunowo odleg\u0142e od siebie rzeczywisto\u015bci, w kt\u00f3rych\u00a0 nieodleg\u0142a przysz\u0142o\u015b\u0107 jest r\u00f3wnie tragicznie ponura. <\/p>\n<p>Wspomniani przez Lucjana w li\u015bcie do Wandy panowie z UB nie pr\u00f3\u017cnuj\u0105. Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa od miesi\u0119cy przygotowuje bardzo du\u017c\u0105 operacj\u0119 wymierzon\u0105 w \u015brodowisko wile\u0144skiej konspiracji, oznaczon\u0105 kryptonimem &#8222;X&#8221;. Rozpracowaniem w ramach tej operacji\u00a0\u00a0 obj\u0119tych zostaje kilka tysi\u0119cy os\u00f3b, w\u015br\u00f3d nich ukrywaj\u0105cy si\u0119 na Podhalu Major, wraz z towarzyszk\u0105 jego \u017cycia, pi\u0119kn\u0105 kobiet\u0105 i dzielnym \u017co\u0142nierzem 5 Brygady Wile\u0144skiej z lat 1943 &#8211; 1947 Lidi\u0105 Lwow &#8222;Lal\u0105&#8221;, Lucjan i Wanda, a tak\u017ce Jadwiga i wspomniany w li\u015bcie W\u0142adka &#8222;Kuku\u015b&#8221; (Janusz Rybicki &#8222;Kuku\u0142ka&#8221;).<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/GW_tekst_020.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Osielec na Podhalu, 1948 r. &#8211; w cywilu, ju\u017c bez mundur\u00f3w, po 4 latach sp\u0119dzonych w partyzantce &#8211; od prawej: mjr Zygmunt Szendzielarz &quot;\u0141upaszka&quot;, Lidia Lwow &quot;Lala&quot;, Wanda Minkiewicz &quot;Danka&quot; (\u017cona &quot;Wiktora&quot;).<br \/><\/i><\/font><br \/>Rozpoznanie poczynione przez komunist\u00f3w jest bardzo dok\u0142adne. Uderzenie nast\u0119puje na prze\u0142omie czerwca i lipca 1948 r. Zatrzymanych zostaje w ramach akcji &#8222;X&#8221;\u00a0 sze\u015b\u0107 tysi\u0119cy os\u00f3b. 26 czerwca 1948 r. w\u00a0 r\u0119ce bezpieki wpadaj\u0105\u00a0 Major i Lidia Lwow, 1 lipca 1948 r. ubecy aresztuj\u0105\u00a0 Lucjana i Wand\u0119, a 3 lipca 1948 r. Jadwig\u0119, \u017con\u0119 W\u0142adka. W jej mieszkaniu ubecy zastawiaj\u0105 kocio\u0142. Los sprawia, \u017ce w\u0142a\u015bnie wtedy po raz kolejny do Wroc\u0142awia przyje\u017cd\u017ca Anto\u015b. Do mieszkania Jadwigi dociera 5 lipca 1948 r. Ju\u017c na miejscu, praktycznie w progu lokalu, orientuje si\u0119, \u017ce w \u015brodku jest zastawiona zasadzka; nie wchodzi do \u015brodka i, mimo po\u015bcigu ubek\u00f3w, ucieka. Nie dowiemy si\u0119 nigdy, co pozwoli\u0142o mu rozpozna\u0107 czaj\u0105ce si\u0119 za drzwiami mieszkania Jadwigi niebezpiecze\u0144stwo. Tak jak nigdy nie ustalimy, co zdecydowa\u0142o, \u017ce postanowi\u0142 tam wr\u00f3ci\u0107, aby ponownie podj\u0105\u0107 pr\u00f3b\u0119 skontaktowania si\u0119 z \u017con\u0105 W\u0142adka. Ot, losu gra.<br \/><img border=\"0\" src=\"resources\/Antos.jpg\" alt=\"\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Ppor. Antoni Wody\u0144ski &quot;Odyniec&quot;, \u017co\u0142nierz 6. Brygady Wile\u0144skiej AK, jeden z najbardziej zaufanych wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w kpt. &quot;M\u0142ota&quot;, postrzelony przez funkcjonariuszy UB we Wroc\u0142awiu 2 lipca 1948 roku, um<font size=\"2\">ar\u0142<font size=\"2\"> po bestialskim przes\u0142uchaniu we wroc\u0142awskim szpitalu <\/font><\/font>8 lipca 1948 r.<\/i><\/font><\/p>\n<p>Zapewne nie chcia\u0142 powr\u00f3ci\u0107 do oddzia\u0142u, do W\u0142adka, z niczym, bez jakiejkolwiek informacji na temat aktualnej sytuacji Jadwigi, Lucjana i innych, z kt\u00f3rymi nie m\u00f3g\u0142 si\u0119 ju\u017c tym razem skontaktowa\u0107. Tak czy inaczej, dwa dni p\u00f3\u017aniej, 7 lipca 1948 r., podejmuje piekielnie ryzykown\u0105 pr\u00f3b\u0119 ponownego dotarcia do \u017cony W\u0142adka. Tym razem nie ma ju\u017c szcz\u0119\u015bcia. Przy pr\u00f3bie ucieczki z ubeckiej pu\u0142apki zostaje ci\u0119\u017cko ranny w brzuch. Ubecy doskonale wiedz\u0105 kogo maj\u0105 w swoich r\u0119kach i jak wa\u017cnymi informacjami dysponuje Anto\u015b. Zaczyna si\u0119 wy\u015bcig z czasem, koszmarny wy\u015bcig nie o ocalenie jego \u017cycia, lecz o wydobycie z niego wiadomo\u015bci, zw\u0142aszcza o aktualnym miejscu postoju oddzia\u0142u W\u0142adka, a tak\u017ce o terminie i punkcie kontaktowym, w kt\u00f3rym ma po powrocie na Podlasie do\u0142\u0105czy\u0107 do oddzia\u0142u. Ci\u0119\u017cko ranny Anto\u015b b\u0142yskawicznie zostaje przewieziony do gmachu WUBP we Wroc\u0142awiu. Nie epatujmy okrucie\u0144stwem, jak tw\u00f3rcy filmu &#8222;Ob\u0142awa&#8221; odci\u0119t\u0105 g\u0142ow\u0105 niemieckiego spadochroniarza, kt\u00f3ra nast\u0119pnie pos\u0142u\u017cy\u0142a jako wk\u0142adka do zupy podanej przez bohatera filmu dw\u00f3m je\u0144com niemieckim, i oszcz\u0119d\u017amy sobie opisu przebiegu\u00a0 przes\u0142uchania Antosia. Przypomnijmy sobie kadry z filmu <a href=\"http:\/\/www.filmpolski.pl\/fp\/index.php\/12576\">&#8222;Akcja pod Arsena\u0142em&#8221;<\/a>, ze scenami pobytu Janka Bytnara &#8222;Rudego&#8221; w Alei Szucha. Przes\u0142uchanie Antosia musia\u0142o wygl\u0105da\u0107 podobnie, a jeszcze ta rana postrza\u0142owa, kula w brzuchu&#8230;. <br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/GW_tekst_002.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Siedz\u0105 od lewej: <b>Antoni Wody\u0144ski &quot;Odyniec&quot;<\/b>, Czes\u0142awa Czarnecka, <b>Janusz Rybicki &quot;Kuku\u0142ka&quot; (Kuku\u015b)<\/b>, Marian Jankowski &quot;Marek&quot;.<\/i><\/font><\/p>\n<p>Na potrzeby tej opowie\u015bci wyobra\u017amy sobie, \u017ce o\u00a0 jego przebiegu rozmawiaj\u0105 pomi\u0119dzy sob\u0105 ubecy:<\/p>\n<blockquote><p><i>&#8211; No i co, wyci\u0105gn\u0105\u0142e\u015b z niego, gdzie jest &#8222;M\u0142ot&#8221;?<br \/>&#8211; G\u00f3wno wyci\u0105gn\u0105\u0142em. Twardy by\u0142, \u015bcierwo. Sam zobacz.<br \/><\/i><\/p><\/blockquote>\n<p>Zaciekawiony ubek spogl\u0105da na protok\u00f3\u0142 przes\u0142uchania Antosia, na ostatnie materialne \u015bwiadectwo istnienia tego dzielnego cz\u0142owieka, na dow\u00f3d jego heroicznej postawy w piekle ubeckiej katowni. W protokole odnotowano tylko trzy pytania, cho\u0107 zadano ich Antosiowi znacznie, znacznie wi\u0119cej. Zosta\u0142y utrwalone na papierze dokumentu\u00a0 przes\u0142uchania obok trzech odpowiedzi, jakich udzieli\u0142 Anto\u015b: <br \/>-na pytanie: gdzie jest &quot;M\u0142ot&quot;? odpowiedzia\u0142: &#8211; &#8222;M\u0142ot&#8221; wraz z oddzia\u0142em przebywa w lesie,\u00a0 ostatnio\u00a0 my\u015bli o\u00a0 zaprzestaniu walki i rozwi\u0105zaniu oddzia\u0142u (W\u0142adek nie nosi\u0142 si\u0119 z takim zamiarem &#8211; przyp. GW), <\/p>\n<blockquote><p>&#8211; na pytanie: <i>gdzie jest &quot;Lufa&quot;<\/i> (pseudonim Henryka Wieliczki, partyzanta 5. i 6. Brygady Wile\u0144skiej &#8211; przyp. GW)? odpowiedzia\u0142: &#8211; <i>niedawno spotka\u0142em go przypadkowo na dworcu w Warszawie. Nie wiem gdzie teraz przebywa<\/i>,<br \/>&#8211; na pytanie: <i>gdzie jest Cyrski<\/i> (fa\u0142szywe nazwisko jednego z partyzant\u00f3w 5. Brygady Wile\u0144skiej &#8211; przyp. GW)? odpowiedzia\u0142: <i>&#8211; nie wiem<\/i>.<\/p><\/blockquote>\n<p>Nie podpisa\u0142 protoko\u0142u przes\u0142uchania, nie by\u0142 w stanie. W miejscu przeznaczonym na podpis\u00a0 przes\u0142uchiwanego znajduje si\u0119 odcisk jego kciuka.<\/p>\n<p>Ubecy doskonale wiedz\u0105 kogo maj\u0105 w swych r\u0119kach, ale w protokole przes\u0142uchania wpisuj\u0105, \u017ce przes\u0142uchuj\u0105 nieznanego z imienia i nazwiska m\u0119\u017cczyzn\u0119. Na skutek takiego zabiegu Anto\u015b trafia do znajduj\u0105cego si\u0119 pod kontrol\u0105 WUBP szpitala we Wroc\u0142awiu jako NN. Tam umiera 8 lipca 1948 r. Jego zw\u0142oki, jako zw\u0142oki NN, zostaj\u0105 przekazane do Zak\u0142adu Anatomii Prawid\u0142owej Kliniki Uniwersyteckiej we Wroc\u0142awiu, gdzie s\u0105 przechowywane przez ponad p\u00f3\u0142 roku. W ko\u0144cu stycznia 1949 r. cia\u0142o Antosia, oczywi\u015bcie jako cia\u0142o NN, zostaje oddane do \u0107wicze\u0144 studentom medycyny. Nast\u0119pnie, po up\u0142ywie blisko miesi\u0105ca, zw\u0142oki Antosia, czy raczej to, co z nich pozosta\u0142o, zostaj\u0105 pogrzebane w<br \/>\nnieznanym do dzi\u015b miejscu.<br \/><img border=\"0\" src=\"resources\/GW_tekst_011.jpg\" alt=\"\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Na podhala\u0144skiej kwaterze &#8211; pierwszy z lewej <b>ppor. Antoni Wody\u0144ski &quot;Odyniec&quot; (1)<\/b>, w \u015brodku ppor. Lucjan Minkiewicz &quot;Wiktor&quot; z \u017cona Wand\u0105 (4 i 5).<\/i><\/font><\/p>\n<div align=\"center\"><font size=\"2\"><b>W\u0141ADEK <\/b><\/font><\/div>\n<p>Oddzia\u0142 W\u0142adka nadaremnie czeka w ustalonym miejscu i terminie na powr\u00f3t Antosia. Dzi\u0119ki\u00a0 jego heroicznej postawie podczas przes\u0142uchania, partyzanci bezpiecznie odchodz\u0105 z wyznaczonego punktu kontaktowego. Nieobecno\u015b\u0107 Antosia w um\u00f3wionym czasie i miejscu jest oczywi\u015bcie dla W\u0142adka niepokoj\u0105ca, ale jeszcze niczego nie przes\u0105dza. Przecie\u017c Anto\u015b zawsze wraca. Dopiero\u00a0 cisza kolejnych tygodni przynosi ze sob\u0105 W\u0142adkowi smutn\u0105 prawd\u0119, \u017ce dosz\u0142o do nieszcz\u0119\u015bcia, \u017ce ju\u017c\u00a0 nie zobaczy Antosia stoj\u0105cego po\u015br\u00f3d \u017co\u0142nierzy oddzia\u0142u, \u017ce\u00a0 tym razem Anto\u015b nie wr\u00f3ci. Strata tego dzielnego \u017co\u0142nierza oznacza dla W\u0142adka tak\u017ce zerwanie kontaktu z Jadwig\u0105 (przez kilka miesi\u0119cy W\u0142adek nie wie, \u017ce jego \u017cona zosta\u0142a aresztowana), z Lucjanem i innymi. Pozostaje mu tylko Podlasie, jego matecznik, ju\u017c bez kontaktu ze \u015bwiatem, przy coraz silniejszych i celniej trafiaj\u0105cych ob\u0142awach komunistycznych, przy coraz bardziej sterroryzowanej przez komunist\u00f3w miejscowej ludno\u015bci. I tak trwa w walce przez kolejne miesi\u0105ce&#8230;.<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/6_Brygada_1947.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Podlasie, jesie\u0144 1947 r. \u017bo\u0142nierze 2. szwadronu 6. Brygady Wile\u0144skiej AK. Oznaczeni numerami: <b>0 &#8211; ppor. Antoni Wody\u0144ski &#8222;Odyniec&#8221;,<br \/>\n zamordowany 8 lipca 1948 r.<\/b>; 1 &#8211; ppor. Marian Nowak vel Walerian<br \/>\nNowacki &#8222;Bartosz&#8221;, zamordowany 3 lipca 1948 r.; 2 &#8211; plut. NN &#8222;M\u015bciciel&#8221;;<br \/>\n 3 &#8211; plut. NN &#8222;Wichura&#8221;; 4 &#8211; kpr. NN &#8222;Marynarz&#8221;; <b>5 &#8211; W\u0142adys\u0142aw \u0141ukasiuk<br \/>\n&#8222;M\u0142ot&#8221;, zgin\u0105\u0142 27 czerwca 1949 r.<\/b>; 6 &#8211; plut. Mieczys\u0142aw Magadzia<br \/>\n&#8222;Wilan&#8221;; 7 &#8211; Zdzis\u0142aw Kr\u0119ciejewski &#8222;Brzoza&#8221;; 8 &#8211; NN &#8222;Szach&#8221;; 9 &#8211; NN<br \/>\n&#8222;Wicher&#8221;; 10 &#8211; kpr. NN &#8222;Akacja&#8221;.<\/i><\/font><\/p>\n<div align=\"center\"><font size=\"2\"><b>LUCJAN<\/b><\/font><\/div>\n<p>W tym samym czasie rozgrywa si\u0119 ostatni rozdzia\u0142 \u017cycia Lucjana. Jego po\u0142o\u017cenie jest beznadziejnie trudne. W chwili aresztowania Wanda jest przecie\u017c w ci\u0105\u017cy z drugim dzieckiem; w wi\u0119zieniu przychodzi na \u015bwiat ich c\u00f3rka. Ubecy oczywi\u015bcie chc\u0105 wykorzysta\u0107 sytuacj\u0119 rodzinn\u0105 Lucjana do zwerbowania go do wsp\u00f3\u0142pracy. Ich celem jest przede wszystkim zabicie, albo jeszcze lepiej pojmanie W\u0142adka i tych, kt\u00f3rzy trwaj\u0105 wraz z nim w zbrojnym oporze. A Lucjan mo\u017ce by\u0107 w tym wydatnie pomocny.<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/GW_tekst_013.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Ppor. Lucjan Minkiewicz &quot;Wiktor&quot;, zdj\u0119cie wykonane po aresztowaniu przez UB w 1948 r.<br \/><\/i><\/font><br \/>Dostaje gwarancj\u0119 w miar\u0119 \u0142agodnego wyroku w zamian za pomoc w dotarciu do W\u0142adka; jednocze\u015bnie jest straszony, \u017ce je\u017celi\u00a0 odm\u00f3wi\u00a0 podj\u0119cia wsp\u00f3\u0142pracy, to los Danuty i dzieci b\u0119dzie jeszcze gorszy od tego, kt\u00f3ry ju\u017c jest ich udzia\u0142em. Ubecy\u00a0 maj\u0105\u00a0 zatem bardzo du\u017co do zaoferowania Lucjanowi, niezale\u017cnie od tego, \u017ce danych mu obietnic\u00a0 nie zamierzaj\u0105\u00a0 dotrzyma\u0107. Ale Lucjan, pomimo, \u017ce stawk\u0105 w tej grze jest jego \u017cycie i los jego \u017cony i dzieci, nie zdradza W\u0142adka. Odmawia podj\u0119cia wsp\u00f3\u0142pracy&#8230;.<br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/GW_tekst_015.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><i>Wanda Minkiewicz &quot;Danka&quot;, \u017cona &quot;Wiktora&quot;. Zdj\u0119cie wykonane po aresztowaniu przez UB w 1948 r.<br \/><\/i><\/font><\/p>\n<div align=\"center\"><font size=\"2\"><b>ZAMIAST EPILOGU<\/b><\/font><\/div>\n<p>\u00a0<br \/>Czas przerwa\u0107 t\u0119 opowie\u015b\u0107, bo nawet najwytrwalsi czytelnicy zapewne maj\u0105 ju\u017c do\u015b\u0107.<\/p>\n<ul>\n<li><b>W\u0142adek<\/b> ginie 27 czerwca 1949 r. na skraju lasu rudzkiego, nieopodal wsi Czaje &#8211; W\u00f3lka;<\/li>\n<li><b>Lucjan<\/b> po ci\u0119\u017ckim \u015bledztwie zostaje skazany na kar\u0119 \u015bmierci. Jego los dope\u0142nia si\u0119\u00a0 8 lutego 1951 r. o godz. 19.55 w wi\u0119zieniu mokotowskim w Warszawie;<\/li>\n<li><b>Major<\/b> tak\u017ce zostaje skazany na kar\u0119 \u015bmierci, w tym samym co Lucjan procesie. Jego \u017cycie zostaje przerwane kul\u0105 wystrzelon\u0105 w ty\u0142 jego g\u0142owy przez wi\u0119ziennego kata raptem dwadzie\u015bcia minut po zastrzeleniu Lucjana;<\/li>\n<li><b>Wanda<\/b> r\u00f3wnie\u017c jest s\u0105dzona razem z Lucjanem. Zostaje skazana na 12 lat wi\u0119zienia. Wi\u0119zienne mury opuszcza w 1956 r. Ostatnie kilkana\u015bcie lat \u017cycia sp\u0119dza na wp\u00f3\u0142 sparali\u017cowana pod opiek\u0105 troskliwej c\u00f3rki, Ewy. Umiera w 2001 roku;<\/li>\n<li><b>Jadwiga<\/b> zostaje skazana na 9 lat wi\u0119zienia. Kar\u0119 odbywa do lipca 1954 r. Umiera w tym samym roku co Wanda.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Miejsca pogrzebania przez komunist\u00f3w cia\u0142 W\u0142adka, Lucjana i Majora pozostaj\u0105 nieznane. <\/p>\n<p><b>To by\u0142a kr\u00f3tka opowie\u015b\u0107 o ludziach, kt\u00f3rzy bronili wolno\u015bci w czasach dla niej najgorszych, i w jej obronie dali z siebie wszystko. Dos\u0142ownie i do ko\u0144ca. &quot;K\u0142aniam si\u0119 Ich cieniom.&quot;<\/b><\/p>\n<p>M\u00f3j symboliczny uk\u0142on przed W\u0142adkiem, Lucjanem, Antosiem, Majorem, Wand\u0105 i Jadwig\u0105 pierwotnie mia\u0142 ko\u0144czy\u0107 ten tekst. Ale po namy\u015ble uzna\u0142em, \u017ce cho\u0107 opowiedziana w nim historia nie ma happy endu, to jednak nie powinna ko\u0144czy\u0107 si\u0119 tak ca\u0142kowicie tragicznie. Ekran &#8211; ca\u0142y czas my\u015bl\u0119 o tym, \u017ce do\u017cyj\u0119 sfilmowania historii tych ludzi &#8211; tego nie zniesie. Dlatego z u\u015bmiechem patrz\u0119 na fotografi\u0119 wykonan\u0105 wczesn\u0105 wiosn\u0105 1949 r., a na niej trzech m\u0119\u017cczyzn w garniturach i kapeluszach. Stoj\u0105 na tle samolotu. I nie powinno to nikogo dziwi\u0107, bo zdj\u0119cie zosta\u0142o wykonane na p\u0142ycie lotniska w Sydney. Nie wiem kto zrobi\u0142 t\u0119 fotografi\u0119, ale je\u017celi nie zna\u0142 historii uwiecznionej na niej tr\u00f3jki, to by\u0142by bardzo zdziwiony, jak du\u017co pieni\u0119dzy za pomoc w schwytaniu tych ludzi (czyli w praktyce za ich g\u0142owy) dawa\u0142a w\u00f3wczas policja polityczna Polski Ludowej. A szczeg\u00f3lnie za g\u0142ow\u0119 jednego z nich. Za g\u0142ow\u0119 &#8222;Kukusia&#8221;, czyli Janusza Rybickiego &#8222;Kuku\u0142ki&#8221;. <br \/><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/Kukus.jpg\" \/><br \/><font size=\"2\"><b><i>Kpr. Janusz Rybicki &quot;Kuku\u0142ka&quot; (Kuku\u015b)<\/i><\/b><\/font><\/p>\n<p>Tego samego, kt\u00f3rego W\u0142adek, w przypomnianym w niniejszym szkicu li\u015bcie z lutego 1948 r. do Lucjana, tak serdecznie zach\u0119ca\u0142 do wypadu na Podlasie. Obaj &#8211; W\u0142adek i Lucjan &#8211; lubili i cenili &#8222;Kukusia&#8221;, do pocz\u0105tku sierpnia 1946 r. dow\u00f3dc\u0119 jednego ze\u00a0 szwadron\u00f3w w\u00a0 ich oddziale.<\/p>\n<p>R\u00f3wnie\u017c komuni\u015bci wysoko oceniali\u00a0 bogaty dorobek bojowy &#8222;Kukusia&#8221;, st\u0105d na ich li\u015bcie \u017cycze\u0144 lokowa\u0142 si\u0119 on w \u015bcis\u0142ej czo\u0142\u00f3wce, by\u0142 jednym z najbardziej poszukiwanych przez bezpiek\u0119 \u017co\u0142nierzy Brygad Wile\u0144skich. A jednak nie zdo\u0142ali go dopa\u015b\u0107 (nie mogli w to zreszt\u0105 uwierzy\u0107; intensywnie tropili go do po\u0142owy lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych ubieg\u0142ego stulecia, a ju\u017c bardziej rutynowo do ko\u0144ca lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych).<br \/><b><b><font size=\"2\"><img border=\"0\" src=\"resources\/ZW_Zdjecie_04.jpg\" alt=\"\" \/><br \/><\/font><\/b><\/b><font size=\"2\"><i><font size=\"2\">Bia\u0142ostocczyzna,<br \/>\n lato 1945. \u017bo\u0142nierze z dowodzonego przez por. &quot;Zygmunta&quot; 1 szwadrony 5.<br \/>\n Brygady Wile\u0144skiej AK. Od lewej: kpr. Janusz Rybicki &quot;Kuku\u0142ka&quot;,<br \/>\nW\u0142adys\u0142aw Kendy\u015bl &quot;Tarzan&quot;, Szczepan Filipiuk &quot;Kula&quot;, NN &quot;Lot&quot;,<br \/>\nStanis\u0142aw Roma\u0144czuk &quot;Sta\u015b&quot;.<\/p>\n<p><\/font><\/i><\/font>Dos\u0142ownie w ostatniej chwili przed aresztowaniem &#8211; na prze\u0142omie czerwca i lipca 1948 r. &#8211; &#8222;Kuku\u015b&#8221; i dwaj inni partyzanci z oddzia\u0142\u00f3w &#8222;pana Majora&#8221; (&#8222;Zbyszek&#8221; i &#8222;Marek&#8221;) zdo\u0142ali przedosta\u0107 si\u0119 przez zielon\u0105 granic\u0119 do ameryka\u0144skiej strefy okupacyjnej w Austrii. Po kilku miesi\u0105cach pobytu na terenie Austrii i Niemiec dotarli do W\u0142och, a nast\u0119pnie na pok\u0142adzie okr\u0119tu &#8222;Genera\u0142 Omar Bundy&#8221; dop\u0142yn\u0119li 20 marca 1949 r. do wybrze\u017cy Australii, do Sydney. Na antypody. Byli wolni.<\/p>\n<div align=\"right\"><\/div>\n<div align=\"right\" style=\"text-align: right;\"><img border=\"0\" alt=\"\" src=\"resources\/G_Wasowski.jpg\" \/><\/div>\n<div align=\"right\"><font size=\"2\" style=\"font-weight: bold;\">Grzegorz W\u0105sowski<\/font><font size=\"2\"><span style=\"font-style: italic;\"><span style=\"font-weight: bold;\"><\/span><\/span><\/font><br \/><font size=\"2\"><span style=\"font-style: italic;\"><span style=\"font-weight: bold;\"><\/span>adwokat, wsp\u00f3\u0142kieruje pracami <a href=\"http:\/\/www.fundacjapamietamy.pl\/\">Fundacji &quot;Pami\u0119tamy&quot;<\/a>, zajmuj\u0105cej si\u0119 przywracaniem pami\u0119ci o \u017co\u0142nierzach polskiego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego <\/span><\/font><br \/><font size=\"2\"><span style=\"font-style: italic;\">z lat 1944-1954<\/span><\/p>\n<p><\/font><\/div>\n<p><font size=\"2\"><b>PS. I)<\/b> Blisko rok temu mia\u0142em okazj\u0119 przeczyta\u0107 scenariusz pierwszego odcinka serialu telewizyjnego maj\u0105cego opowiada\u0107 histori\u0119 majora &#8222;\u0141upaszki&#8221; i jego podkomendnych. Nie mog\u0142oby zabrakn\u0105\u0107 w tym serialu los\u00f3w W\u0142adka, Lucjana i Antosia. Scenariusz jest \u015bwietny. Napisany zosta\u0142 przez znanego i zdolnego scenarzyst\u0119 i re\u017cysera filmowego. Tylko co z tego, skoro wedle mojej wiedzy \u017cadna rodzima telewizja, z tzw. publiczn\u0105 na czele, nie wyrazi\u0142a najmniejszego zainteresowania tym projektem. Takie czasy<font size=\"2\">&#8230;<\/font> czasy &#8222;Ob\u0142awy&#8221; i &#8222;Pok\u0142osia&#8221;<font size=\"2\">.<\/font><br \/><b>PS. II)<br \/>1.<\/b> &#8222;niepami\u0119\u0107 to dar&#8221; &#8211; fraza piosenki <a href=\"http:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Tom_Waits\">Toma Waitsa<\/a> &#8222;The Part You Throw Away&#8221; (z albumu <a href=\"http:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Blood_Money_%28Tom_Waits_album%29\">&quot;Blood Money&quot;<\/a>) w przek\u0142adzie Romana Ko\u0142akowskiego,<br \/><b>2.<font size=\"2\"><\/font><\/b> &#8222;czasy nadaremne&#8221; &#8211; zapo\u017cyczenie z wiersza K. Baczy\u0144skiego &#8222;Spojrzenie&#8221;,<br \/><b>3.<\/b> &#8222;z czas\u00f3w Drugiej Apokalipsy&#8221; &#8211; zapo\u017cyczenie z wiersza Z. Herberta &#8222;Raport z obl\u0119\u017conego miasta&#8221;,<br \/><b>4.<\/b> &#8222;Dlaczego powie\u015b\u0107 (&#8230;).&#8221; &#8211; zapo\u017cyczenie z ksi\u0105\u017cki <a href=\"http:\/\/www.polskieradio.pl\/8\/520\/Artykul\/261253,Jozef-Mackiewicz-Sprawa-pulkownika-Miasojedowa-%28odc-15%29\">J\u00f3zefa Mackiewicza &#8222;Sprawa pu\u0142kownika Miasojedowa&#8221;<\/a>,<br \/><b>5.<\/b> &#8222;Jestem za \u015bcis\u0142o\u015bci\u0105 (&#8230;).&#8221; &#8211; fragment tekstu <a href=\"http:\/\/hamlet.edu.pl\/shi2\/?id=mackiewicz-katyn\">J\u00f3zefa Mackiewicza &#8222;Literatura contra faktografia&#8221;<\/a>, &#8222;Kultura&#8221;, nr 7-8 z 1973 r.<\/font><\/p>\n<p><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">Angloj\u0119zyczna wersja tekstu (na stronie <a href=\"http:\/\/www.doomedsoldiers.com\/\">www.doomedsoldiers.com<\/a>):<br \/><\/span><\/font><\/p>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/www.doomedsoldiers.com\/letters-from-the-underground.html\"><font size=\"2\"><span style=\"font-weight: bold;\">&quot;Letters from the Underground&quot; by Grzegorz Wasowski&gt;<\/span><\/font><\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p><font size=\"2\"><b><a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2013\/02\/Refleksja-w-zwiazku-Dniem-Pamieci-Zolnierzy-1.html\">Refleksja w zwi\u0105zku Dniem Pa<font size=\"2\">m<\/font>i\u0119ci \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych &#8211; cz\u0119\u015b\u0107 1\/2&gt;<\/a><br \/><a href=\"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/\">Strona g\u0142\u00f3wna&gt;<\/a><\/b><\/font><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div ... \n\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/296"}],"collection":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=296"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/296\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=296"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=296"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/wcagowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=296"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}