{"id":189,"date":"2015-02-28T01:40:00","date_gmt":"2015-02-28T00:40:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/2015\/02\/28\/zolnierze-wykleci-ostatnie-polskie-powstanie-czesc-2-2\/"},"modified":"2020-02-25T12:38:27","modified_gmt":"2020-02-25T11:38:27","slug":"zolnierze-wykleci-ostatnie-polskie-powstanie-czesc-2-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=189","title":{"rendered":"\u017bo\u0142nierze Wykl\u0119ci. Ostatnie Polskie Powstanie – cz\u0119\u015b\u0107 2\/2"},"content":{"rendered":"
\n
\n
Nie trzeba wi\u0119cej, nie trzeba nadziei,<\/span><\/em><\/div>\n
potrzebny tylko jeden krzyk Rejtana,<\/span><\/em><\/div>\n
czasem potrzebna jedna \u015amier\u0107 Okrzei,<\/span><\/em><\/div>\n
chocia\u017cby bitwa by\u0142a ju\u017c przegrana i sztandar w prochu,<\/span><\/em><\/div>\n
cho\u0107by go deptali, kto\u015b jeszcze zgin\u0105\u0142,<\/span><\/em><\/div>\n
wi\u0119c walka trwa dalej.<\/span><\/em><\/div>\n
Marian Hemar<\/strong><\/div>\n<\/blockquote>\n

Intencj\u0105 w\u0142adz komunistycznych og\u0142aszaj\u0105cych dwie kolejne amnestie nie by\u0142o zapewnienie ludziom z podziemia powrotu do normalnego \u017cycia, lecz ca\u0142kowita pacyfikacja oporu. Bezpiece pozosta\u0142o jedynie zlikwidowanie ma\u0142ych, najcz\u0119\u015bciej niezwi\u0105zanych ju\u017c z \u017cadn\u0105 formaln\u0105 organizacj\u0105, oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich. Nie by\u0142o to jednak takie proste, bowiem w podziemiu pozostali najaktywniejsi dow\u00f3dcy i \u017co\u0142nierze, o najwi\u0119kszym do\u015bwiadczeniu bojowym, niemog\u0105cy ju\u017c liczy\u0107 na \u0142ask\u0119 komunist\u00f3w. Funkcjonariusze UB i \u017co\u0142nierze KBW mieli wi\u0119c przed sob\u0105 przeciwnika do\u015bwiadczonego, silnie zmotywowanego i zdeterminowanego, dysponuj\u0105cego stosunkowo w\u0105skim, lecz trudnym do penetracji zapleczem. Dlatego w\u0142a\u015bnie, pomimo wielkiego wysi\u0142ku militarnego i skomplikowanych kombinacji operacyjnych, ostanie grupy podziemia zosta\u0142y rozbite dopiero w po\u0142owie lat 50.<\/p>\n

W kolejnym okresie dzia\u0142alno\u015bci powojennego podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego, trwaj\u0105cym od kwietnia 1947 r. do ko\u0144ca 1949 r., przesta\u0142y istnie\u0107 centralne o\u015brodki kierownicze i znacznie zmniejszy\u0142a si\u0119 skala oporu. MBP ocenia\u0142o, \u017ce w 1948 r. dzia\u0142a\u0142o jeszcze 158 oddzia\u0142\u00f3w i grup partyzanckich licz\u0105cych w sumie 1163 ludzi, a w 1949 r. 765 ludzi w 138 grupach. Zmieni\u0142 si\u0119  tak\u017ce charakter aktywno\u015bci podziemia, nastawionego ju\u017c wtedy na przetrwanie i zdobycie zaopatrzenia, niemniej jednak by\u0142y to w dalszym ci\u0105gu liczne dzia\u0142ania. Tylko w 1949 r. odnotowano 828 zbrojnych wyst\u0105pie\u0144 podziemia, a sporo oddzia\u0142\u00f3w wyr\u00f3\u017cnia\u0142o si\u0119 du\u017c\u0105 aktywno\u015bci\u0105 bojow\u0105. Nale\u017cy tu wymieni\u0107 przede wszystkim \u201ele\u015bnych\u201d z Warszawskiego Okr\u0119gu NZW, kt\u00f3rzy w latach 1947-1949 wykonali oko\u0142o 300 akcji przeciw si\u0142om komunistycznym. R\u00f3wnie aktywne pozosta\u0142y oddzia\u0142y partyzanckie 6. Brygady Wile\u0144skiej AK dowodzone przez kpt. W\u0142adys\u0142awa \u0141ukasiuka \u201eM\u0142ota\u201d<\/a> na Podlasiu, grupy podporz\u0105dkowane kpt. Zdzis\u0142awowi Bro\u0144skiemu \u201eUskokowi\u201d<\/a> na Lubelszczy\u017anie, czy wywodz\u0105cy si\u0119 ze zgrupowania \u201eOgnia\u201d oddzia\u0142 \u201eWiarusy\u201d na Podhalu<\/a>.
\"\"
Oddzia\u0142 Komendy Powiatowej „Ci\u0119\u017cki” dowodzony przez Mieczys\u0142awa Dziemieszkiewicza „Roja”, wiosna 1948 r.<\/span><\/span>
\"\"
Oddzia\u0142 „Wiarusy”<\/a> <\/strong>w 1947 r. – pierwszy z lewej dow\u00f3dca J\u00f3zef \u015awider „M\u015bciciel”, drugi z-ca dow\u00f3dcy Dymitr Zasulski „Czarny”, za nim Mieczys\u0142aw \u0141ysek „Grandziarz”. Kl\u0119czy od lewej Adam P\u00f3\u0142torak „Wicher”, N.N.<\/span>
\"\"
Patrol Walentego Wa\u015bkowicza \u201eStrza\u0142y\u201d, podleg\u0142y kpt. Zdzis\u0142awowi Bro\u0144skiemu „Uskokowi”<\/strong><\/a>, w marszu: Jerzy Marciniak \u201eS\u0119k\u201d, Jan Belcarz \u201eD\u017cym\u201d, Czes\u0142aw Jab\u0142o\u0144ski \u201eB\u0105k\u201d, Marian Puchacz \u201eKubu\u015b\u201d i Mieczys\u0142aw Zwoli\u0144ski \u201eJele\u0144\u201d. \u201eD\u017cym\u201d, \u201eB\u0105k\u201d i \u201eKubu\u015b\u201d polegli pod Zawieprzycami 18 maja 1947 r.<\/em><\/span>
\"\"
\u017bo\u0142nierze I Brygady Podlaskiej <\/span><\/span>Narodowego Zjednoczenia Wojskowego<\/span>. Od lewej N.N. „\u015amia\u0142y”, por. Henryk Jastrz\u0119bski „Zbych”, por. Tadeusz Narkiewicz „Ciemny”, sier\u017c. Boles\u0142aw Olsi\u0144ski „Paj\u0105k”, „Szczerba” i ppor. Jan Skowro\u0144ski „Cygan” (w wyniku jego zdrady osaczono i zabito por. T. Narkiewicza „Ciemnego”).<\/span><\/span><\/p>\n

W latach 1950-1952 coraz bardzie pog\u0142\u0119bia\u0142o si\u0119 rozdrobnienie podziemnego oporu. Wed\u0142ug danych resortu, w listopadzie 1950 r. dzia\u0142a\u0142o w Polsce blisko 100 grup zbrojnych, chwytaj\u0105cych si\u0119 jeszcze nadziei na wybuch wojny Zachodu z Sowietami. By\u0142y to niewielkie oddzia\u0142y, a ich liczebno\u015b\u0107 rzadko przekracza\u0142a 10 os\u00f3b. Og\u00f3lny stan waha\u0142 si\u0119 w granicach 500 os\u00f3b. W ko\u0144cu 1951 r. liczba grup partyzanckich zmniejszy\u0142a si\u0119 do 88 (ok. 350 ludzi), kt\u00f3re jednak nadal dysponowa\u0142y wsparciem co najmniej kilkunastotysi\u0119cznej siatki terenowej. Tylko w 1952 r. przeprowadzi\u0142y 948 akcji zbrojnych, jednak z czasem ponosi\u0142y coraz wi\u0119ksze straty. Operuj\u0105cy na Rzeszowszczy\u017anie oddzia\u0142 NZW Adama Kusza \u201eK\u0142osa\u201d zosta\u0142 rozbity w sierpniu 1950 r.<\/a> Na Mazowszu w kwietniu 1951 r. osaczono i zlikwidowano oddzia\u0142 NZW sier\u017c. Mieczys\u0142awa Dziemieszkiewicza \u201eRoja\u201d<\/a>, za\u015b p\u00f3\u0142 roku p\u00f3\u017aniej oddzia\u0142 WiN ppor. Edwarda Taraszkiewicza \u201e\u017belaznego\u201d<\/a> na Lubelszczy\u017anie. Dzia\u0142aj\u0105ce na Mazowszu i Podlasiu, pozosta\u0142o\u015bci 6. Brygady Wile\u0144skiej AK pod dow\u00f3dztwem kpt. Kazimierza Kamie\u0144skiego \u201eHuzara\u201d<\/a> rozbito w 1952 r. Grupa NZW ppor. Stanis\u0142awa Grabowskiego \u201eWiarusa\u201d<\/a> walczy\u0142a na Bia\u0142ostocczy\u017anie do marca 1952 r., a w lutym 1953 r. poleg\u0142 ppor. Stanis\u0142aw Kuchciewicz \u201eWiktor\u201d<\/a>, by\u0142y podkomendny kpt. \u201eUskoka\u201d. Zasadniczo do ko\u0144ca 1952 r. w\u0142adze bezpiecze\u0144stwa zdo\u0142a\u0142y zlikwidowa\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 najgro\u017aniejszych oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich, jednak sporadycznie a\u017c do 1955 r. s\u0142ycha\u0107 by\u0142o w Polsce strza\u0142y gin\u0105cych w walce ostatnich niez\u0142omnych.
\"\"
Grupa \u017co\u0142nierzy NZW z oddzia\u0142\u00f3w sier\u017c. Mieczys\u0142awa Dziemieszkiewicza \u201eRoja\u201d<\/a><\/strong>. Pierwszy z lewej: dow\u00f3dca jednego z patroli dywersyjnych Ildefons \u017bbikowski \u201eTygrys\u201d, trzeci – sier\u017c. Mieczys\u0142aw Dziemieszkiewicz \u201eR\u00f3j\u201d.<\/em><\/span>
\"\"
Czerwiec 1947. Od lewej: Henryk Wybranowski „Tarzan” (\u2020 6 XI 1948), ppor. Edward Taraszkiewicz „\u017belazny”<\/strong><\/a> (\u2020 6 X 1951), Mieczys\u0142aw Ma\u0142ecki „Sok\u00f3\u0142” (\u2020 11 XI 1947), Stanis\u0142aw Paku\u0142a „Krzewina” (skazany na wieloletnie wi\u0119zienie).<\/span><\/em><\/span>
\"\"
Podlasie, prawdopodobnie 1950, \u017co\u0142nierze z oddzia\u0142u kpt. Kazimierza Kamie\u0144skiego „Huzara”<\/strong><\/a>, stoj\u0105 od lewej: sier\u017c. Lucjan Niemyjski „Krakus”, 22 sierpnia 1952 r. otoczony przez GO UB-KBW pope\u0142ni\u0142 samob\u00f3jstwo, J\u00f3zef Brzozowski „Zbir”, „Hanka”, zgin\u0105\u0142 latem 1952 w walce z KBW; Wac\u0142aw Zalewski „Zbyszek”, zamordowany 11 X 1953 r. w wi\u0119zieniu w Bia\u0142ymstoku<\/span>, ppor. Witold Buczak „Ponury”, zgin\u0105\u0142 w walce z KBW 28 maja 1952 r.,  NN „Jurek”, Eugeniusz Welfel „Orze\u0142ek”, zgin\u0105\u0142 w walce z KBW 30 IX 1950 r.<\/span><\/span>
\"\"
Podlasie 1951 r., kadra oddzia\u0142u „Huzara”. Stoj\u0105 od lewej: Kazimierz Jakubiak „Tygrys”<\/span><\/span>(\u2020 10 V 1952)<\/span>, Eugeniusz Tymi\u0144ski „Ry\u015b” <\/span><\/span>(\u2020 30 V 1951)<\/span>, Wac\u0142aw Zalewski „Zbyszek” <\/span><\/span><\/span>(\u2020 11 X 1953)<\/span><\/span>, J\u00f3zef Mo\u015bcicki „Pantera” <\/span><\/span><\/span>(\u2020 22 IX 1953)<\/span>, siedz\u0105 od lewej: Kazimierz Parzonko „Zygmunt” <\/span><\/span><\/span>(\u2020 22 IX 1953)<\/span>, Adam Ratyniec „Lampart”<\/a><\/strong><\/span><\/span> (\u2020 11 V 1952)<\/span><\/a><\/strong>.
<\/span><\/em><\/span>
Z biegiem lat dogasa\u0142a tak\u017ce antysowiecka walka na Kresach<\/a>. Najsilniejszy op\u00f3r zbrojny trwa\u0142 na terytorium dawnych powiat\u00f3w lidzkiego i szczuczy\u0144skiego, a najwi\u0119kszy oddzia\u0142 ppor. Anatola Radziwonika \u201eOlecha\u201d<\/a>, bi\u0142 si\u0119 tam a\u017c do po\u0142owy 1949 r. Ostatnie znane starcie zbrojne za kordonem<\/a> mia\u0142o miejsce w sierpniu 1953 r., kiedy to by\u0142y partyzant AK z oddzia\u0142u ppor. \u201eRagnera\u201d – Hryncewicz \u201eBogdan\u201d wystrzela\u0142 zastawion\u0105 na niego zasadzk\u0119, zabijaj\u0105c 4 funkcjonariuszy NKWD.
\"\"
Ppor. Anatol Radziwonik \u201eOlech\u201d, <\/span><\/span><\/a><\/strong>\u201eMruk\u201d, \u201eOjciec\u201d, \u201eStary\u201d<\/a><\/strong>,<\/span><\/span> oficer VII batalionu 77 pp AK, komendant po\u0142\u0105czonych poakowskich obwod\u00f3w Szczuczyn i Lida, walczy\u0142 z re\u017cimem komunistycznym do 12 maja 1949 r., kiedy to poleg\u0142 przebijaj\u0105c si\u0119 przez trzy kordony ob\u0142awy NKWD.
\"\"
<\/span><\/span>Wiosna 1947 r., oddzia\u0142 „Ireny” ze zgrupowania ppor. Anatola Radziwonika „Olecha” (siedzi w \u015brodku), na prawo od „Olecha” siedzi sier\u017c. Pawe\u0142 Klikiewicz „Irena” – poleg\u0142 17 maja 1947 r. (wkr\u00f3tce po wykonaniu tego zdj\u0119cia) w starciu z NKWD pod Starodworcami; ci\u0119\u017cko ranny w obie nogi os\u0142ania\u0142 odwr\u00f3t grupy po czym zastrzeli\u0142 si\u0119 nie chc\u0105c wpa\u015b\u0107 w r\u0119ce Sowiet\u00f3w.<\/span><\/span><\/p>\n

Po roku 1953 w lesie pozostali jedynie partyzanci ukrywaj\u0105cy si\u0119 pojedynczo lub w 2-3-osobowych grupkach, kt\u00f3rzy tylko w wyj\u0105tkowych wypadkach przeprowadzali akcje z broni\u0105 w r\u0119ku. Byli oni systematycznie zabijani lub wy\u0142apywani, a nieliczni, kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 dotrwa\u0107 do jesieni 1956 r., ujawnili si\u0119 w ramach amnestii. 23 sierpnia 1954 roku, podczas akcji rozbrajania posterunku MO w Przytu\u0142ach, zgin\u0105\u0142 mjr Jan Tabortowski \u201eBruzda\u201d<\/a>, ostatni kadrowy oficer Armii Krajowej, kt\u00f3ry poleg\u0142 z broni\u0105 w r\u0119ku walcz\u0105c z komunistycznym zniewoleniem. W 1957 r., osaczony w bunkrze, zgin\u0105\u0142 zast\u0119pca mjr. \u201eBruzdy\u201d, ostatni \u017co\u0142nierz podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego na Bia\u0142ostocczy\u017anie – ppor. Stanis\u0142aw Marchewka \u201eRyba\u201d<\/a>. Symboliczny koniec oporu przeciwko komunistycznemu zniewoleniu wyznacza data 21 pa\u017adziernika 1963 r., kiedy to walcz\u0105c z ob\u0142aw\u0105 SB-ZOMO na Lubelszczy\u017anie, poleg\u0142 ostatni z niez\u0142omnych – sier\u017c. J\u00f3zef Franczak \u201eLalek\u201d<\/a>.
\"\"
Patrol z oddzia\u0142u NZW st. sier\u017c. Edwarda Dobrzy\u0144skiego \u201eOrzyca\u201d<\/a><\/strong> (stoi w \u015brodku), pow. Przasnysz, 1948 r. „Orzyc” wraz z kilkoma swoimi \u017co\u0142nierzami zgin\u0105\u0142 2 marca 1949 roku pod Gostkowem<\/strong><\/a>, podczas pr\u00f3by wyrwania si\u0119 z okr\u0105\u017cenia funkcjonariuszy MO, PUBP i 948 \u017co\u0142nierzy I Brygady KBW.<\/span><\/em>
\"\"
Patrol NZW sier\u017c.\/ppor. Stanis\u0142awa Grabowskiego „Wiarusa”<\/a><\/strong> (pierwszy z lewej), ok. 1950 r. <\/span>„Wiarus” do 1952 r. by\u0142 szefem PAS w Komendzie Powiatu NZW „Mazur” Wysokie Mazowieckie.<\/span><\/span><\/span> Drugi od lewej – NN „Jastrz\u0105b”, trzeci – J\u00f3zef Grabowski „Vis” – brat „Wiarusa”. „Wiarus” poleg\u0142 22 marca 1952 r.<\/span><\/span> podczas pr\u00f3by przebicia si\u0119 przez kordon ob\u0142awy<\/span><\/span> grupy operacyjnej WUBP Bia\u0142ystok oraz 2. Brygady KBW.  Opr\u00f3cz Stanis\u0142awa Grabowskiego „Wiarusa” polegli r\u00f3wnie\u017c: Lucjan Zalewski „\u017bbik” oraz Edward W\u0105do\u0142owski „Humor”.<\/span><\/span>
\"\"
<\/strong>St. sier\u017c. J\u00f3zef Franczak „Lalek”, „Lalu\u015b”<\/a>.<\/strong> Zdj\u0119cie z czerwca 1939 r. w mundurze \u017candarmerii Wojska Polskiego. Sier\u017c. „Lalek” poleg\u0142 <\/span><\/em><\/span><\/span>21 pa\u017adziernika 1963 r., podczas pr\u00f3by przedarcia si\u0119 przez ob\u0142aw\u0119 SB-ZOMO w Majdanie Kozic G\u00f3rnych na Lubelszczy\u017anie.<\/span><\/em><\/span><\/span><\/p>\n

Bilansuj\u0105c straty poniesione przez \u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych w latach 1944-1963, nale\u017cy wymieni\u0107 liczb\u0119 co najmniej 8 tys. poleg\u0142ych w walkach, nie mniej ni\u017c 30 tys. zam\u0119czonych  w wi\u0119zieniach i podczas \u015bledztw w katowniach bezpieki (w tym blisko pi\u0119\u0107 tysi\u0119cy ludzi straconych z wyrok\u00f3w r\u00f3\u017cnego rodzaju s\u0105d\u00f3w komunistycznych), kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy wywiezionych do oboz\u00f3w koncentracyjnych w Zwi\u0105zku Sowieckim (z kt\u00f3rych ok. 1\/4 pobytu na \u201enieludzkiej ziemi\u201d nie prze\u017cy\u0142a) i kolejne kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy uwi\u0119zionych.<\/p>\n

Fizyczna eksterminacja \u017co\u0142nierzy antykomunistycznego podziemia nie wystarczy\u0142a komunistom, wiedzieli bowiem, \u017ce ofiara ich \u017cycia mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci zrodzi\u0107 mit, z kt\u00f3rego nowe pokolenia Polak\u00f3w b\u0119d\u0105 czerpa\u0142y si\u0142\u0119 do walki z komun\u0105. I w\u0142a\u015bnie dlatego cia\u0142a zg\u0142adzonych partyzant\u00f3w grzebano potajemnie, by nie zosta\u0142 po nich nawet krzy\u017c na mogile, a propaganda przedstawia\u0142a ich jako pospolitych bandyt\u00f3w i patologicznych morderc\u00f3w.<\/strong> Jednak mimo tego, wielu dow\u00f3dc\u00f3w antykomunistycznego podziemia pozosta\u0142o na zawsze legend\u0105 polskiego oporu przeciwko systemowi komunistycznemu<\/span><\/strong>.
Systemowi, kt\u00f3ry w ca\u0142ych dotychczasowych dziejach ludzko\u015bci, by\u0142 najbardziej perfidnym, najwi\u0119kszym i najgro\u017aniejszym zinstytucjonalizowanym wrogiem wolno\u015bci, w ka\u017cdym jej wymiarze.<\/strong>
\"\"
\u017bo\u0142nierze z oddzia\u0142u NZW Jana Malinowskiego \u201eStryja\u201d<\/strong><\/a> zabici w starciu z Grup\u0105 Operacyjn\u0105 KBW-UB-MO, Sinog\u00f3ra, 12 luty 1949 r.<\/em> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/strong><\/span>
\"\"
\u017bo\u0142nierze patrolu NZW plut. Eugeniusza Lipi\u0144skiego „Mr\u00f3wki”<\/strong><\/a>, polegli w walce z KBW i UB 15 pa\u017adziernika 1949 r. pod wsi\u0105 Olszewka (gm. Jednoro\u017cec). Le\u017c\u0105 od lewej: Stanis\u0142aw Radomski „Kula”, Stanis\u0142aw Garli\u0144ski „Cichy”, Eugeniusz Lipi\u0144ski „Mr\u00f3wka”, Alfred Gadomski „Kajdan” i Eugeniusz Kuligowski „Ry\u015b”.<\/span> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
Po\u015bmiertne zdj\u0119cie partyzant\u00f3w z oddzia\u0142u Mieczys\u0142awa Dziemieszkiewicza „Roja”<\/strong><\/a> (patrol „Tygrysa”), poleg\u0142ych 25 II 1950 r.; od lewej: Ildefons \u017bbikowski „Tygrys”, J\u00f3zef Niski „Brzoza”, Henryk Niedzia\u0142kowski „Huragan” i W\u0142adys\u0142aw Bukowski „Zapora”.<\/span> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
Zdj\u0119cie partyzant\u00f3w z oddzia\u0142u Czes\u0142awa Czy\u017ca \u201eDzika”, rozbitego 15 sierpnia 1950 r. Od g\u00f3ry le\u017c\u0105: Mieczys\u0142aw Gompert „S\u0142owik”, Antoni My\u015bli\u0144ski, Jan Mieczkowski „Wolny” i J\u00f3zef (NN) „\u015amig\u0142y”.<\/span><\/span> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
Bronis\u0142aw Gniazdowski „Mazur” i Mieczys\u0142aw Dziemieszkiewicz „R\u00f3j”<\/strong><\/a>, polegli 13 kwietnia 1951 r. w kolonii Szyszki – zdj\u0119cie wykonane przez UB.<\/span> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
Zdj\u0119cia wykonane przez bandyt\u00f3w z UB 6 pa\u017adziernika 1951 r. na  dziedzi\u0144cu PUBP we W\u0142odawie. Le\u017c\u0105 zabici: Kazimierz Torbicz „Kazik” (z lewej) i ppor. Edward Taraszkiewicz „\u017belazny”<\/strong><\/a> (z prawej). W \u015brodku siedzi Stanis\u0142aw Marciniak „Niewinny”, skazany na kar\u0119 \u015bmierci, zamordowany wraz z J\u00f3zefem Doma\u0144skim „\u0141ukaszem” 12 stycznia 1953 r. w wi\u0119zieniu na Zamku w Lublinie.<\/em><\/span> Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
\u017b<\/span><\/em>o\u0142nierze NZW z patrolu por. Wac\u0142awa Grabowskiego „Puszczyka”<\/strong><\/a> <\/span><\/em>polegli w walce stoczonej <\/span><\/em><\/span><\/em><\/span><\/em>5 lipca 1953 r. <\/span><\/em><\/span><\/em>z 1300-osobow\u0105 grup\u0105 operacyjn\u0105 UB-KBW we <\/span><\/em>wsi Niedzia\u0142ki na Mazowszu<\/span><\/em>. Od lewej le\u017c\u0105: Henryk Barwi\u0144ski „August”, Kazimierz \u017bmijewski „Jan”, Lucjan Kr\u0119pski „Jastrz\u0105b”, Feliks Gutkowski „Gutek”, Piotr Suwi\u0144ski „Stanis\u0142aw”, por. Wac\u0142aw Grabowski „Puszczyk”, Antoni Tomczak „Malutki”. Zdj\u0119cie wykonane przez UB. Miejsce Ich poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/strong>
<\/span><\/em><\/p>\n<\/div>\n

\"\"
Fotografia po\u015bmiertna ppor. Stanis\u0142awa Kuchciewicza \u201eWiktora\u201d<\/strong><\/a> wykonana najprawdopodobniej na terenie wi\u0119zienia na Zamku w Lublinie w lutym 1953 r.<\/span><\/span> Miejsce poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
23 sierpnia 1954 r., zdj\u0119cie wykonane przez UB. Zw\u0142oki mjr. Jana Tabortowskiego \u201eBruzdy\u201d<\/a><\/strong>, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 podczas akcji rozbrajania posterunku MO w Przytu\u0142ach. By\u0142 on ostatnim kadrowym oficerem AK, kt\u00f3ry poleg\u0142 z broni\u0105 w r\u0119ku walcz\u0105c z komunistycznym zniewoleniem.<\/em><\/span> Miejsce poch\u00f3wku do dzisiaj pozostaje nieznane.<\/em><\/span><\/strong>
\"\"
21 pa\u017adziernika 1963 rok. Po\u015bmiertne zdj\u0119cie st. sier\u017c. J\u00f3zefa Franczaka, wykonane przez SB po zastrzeleniu „Lalka” w Majdanie Kozic G\u00f3rnych. Jego zw\u0142oki pozbawione g\u0142owy z\u0142o\u017cono w grobie na cmentarzu w Lublinie. Po 20 latach siostra Franczaka otrzyma\u0142a zgod\u0119 na ekshumacj\u0119 i z\u0142o\u017cenie szcz\u0105tk\u00f3w brata w rodzinnym grobowcu w Piaskach. W styczniu 2015 roku, w wyniku \u015bledztwa prowadzonego przez lubelski oddzia\u0142 IPN, w zbiorach Uniwersytetu Medycznego w Lublinie odnaleziono czaszk\u0119<\/a><\/strong> ostatniego partyzanta podziemia niepodleg\u0142o\u015bciowego st. sier\u017c. J\u00f3zefa Franczaka „Lalka”.<\/span><\/span><\/span>

<\/p>\n

<\/p>\n

Dopiero po 1989 r. powoli zacz\u0119\u0142a przebija\u0107 si\u0119 do opinii publicznej prawda o bohaterach ostatniego Narodowego Powstania, lecz nawet w wolnej Polsce potrzeba by\u0142o ponad 20 lat, by mogli zosta\u0107 upami\u0119tnieni tak jak na to zas\u0142u\u017cyli – \u015bwi\u0119tem pa\u0144stwowym ku ich czci, Narodowym Dniem Pami\u0119ci \u201e\u017bo\u0142nierzy Wykl\u0119tych\u201d<\/strong><\/a>. Zaiste pi\u0119kny to, cho\u0107 sp\u00f3\u017aniony gest, niemniej bardzo potrzebny, kiedy nawet jeszcze dzi\u015b trudno jest przebi\u0107 si\u0119 z wiedz\u0105 o Nich do nowych pokole\u0144. A przecie\u017c jeste\u015bmy to winni ludziom, kt\u00f3rzy 70 lat temu, decyduj\u0105c si\u0119 na walk\u0119 zbrojn\u0105, odrzucili mo\u017cliwo\u015b\u0107 egzystencji pod rz\u0105dami kolaborant\u00f3w. Tym, kt\u00f3rzy broni\u0105c naszej niepodleg\u0142o\u015bci, tradycji i wiary, do komunist\u00f3w po prostu strzelali.<\/strong><\/p>\n

Czy by\u0142 sens powstawa\u0107 przeciw takiej sile?<\/em> \u2013 zapyta\u0142a Romualda Traugutta<\/a> \u017cona w \u201eKompleksie polskim\u201d Konwickiego. Nie wiem, czy by\u0142 sens. Wiem, \u017ce by\u0142 mus.<\/em> […] Nie ma innej drogi, je\u015bli nie chcemy znikczemnie\u0107, skarle\u0107 i umrze\u0107 we wzgardzie innych lud\u00f3w<\/em> – odpowiedzia\u0142 ostatni naczelnik Powstania Styczniowego<\/a>, stracony przez Rosjan na stokach Cytadeli Warszawskiej w 1864 r. Czy nasi ostatni Powsta\u0144cy my\u015bleli podobnie? Zapewne tak. Wszak powinni\u015bmy pami\u0119ta\u0107, \u017ce jakkolwiek \u017co\u0142nierze antykomunistycznego podziemia prowadzili skazan\u0105 na militarn\u0105 kl\u0119sk\u0119 walk\u0119, to jednak znakomita wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich, urodzona i wychowana w II Rzeczypospolitej, doskonale wiedzia\u0142a dlaczego i o jakie warto\u015bci si\u0119 bij\u0105, czym jest wolno\u015b\u0107 i niepodleg\u0142o\u015b\u0107. Sens Ich walki kr\u00f3tko, lecz jak\u017ce pi\u0119knie, odda\u0142 prof. Henryk Elzenberg pisz\u0105c:<\/p>\n

\n

Walka beznadziejna, walka o spraw\u0119 z g\u00f3ry przegran\u0105, bynajmniej nie jest poczynaniem bez sensu. <\/em>[…] Warto\u015b\u0107 walki tkwi nie w szansach zwyci\u0119stwa sprawy, w imi\u0119 kt\u00f3rej si\u0119 j\u0105 podj\u0119\u0142o, ale w wielko\u015bci tej sprawy.<\/em><\/strong><\/p>\n<\/blockquote>\n

I cho\u0107by tylko za to dziedzictwo jeste\u015bmy Im winni pami\u0119\u0107 i szacunek po wsze czasy!<\/strong><\/p>\n