{"id":1332,"date":"2019-06-24T09:46:05","date_gmt":"2019-06-24T07:46:05","guid":{"rendered":"http:\/\/www.podziemiezbrojne.pl\/?p=1332"},"modified":"2019-06-24T09:48:42","modified_gmt":"2019-06-24T07:48:42","slug":"73-rocznica-smierci-majora-orlika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wcagowy.pl\/?p=1332","title":{"rendered":"73. rocznica \u015bmierci majora „Orlika”"},"content":{"rendered":"\n

\"\"\"\"
Mjr Marian Bernaciak \u201eOrlik\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n\n\n

73. rocznica \u015bmierci mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika”<\/strong><\/u><\/span><\/p>\n

\u2026Nie dajmy zgin\u0105\u0107 poleg\u0142ym.<\/strong><\/em><\/div>\n
Zbigniew Herbert<\/strong><\/div>\n
\u00a0<\/div>\n

73 lat temu, 24 czerwca 1946 roku, podczas pr\u00f3by przebicia si\u0119 przez kordon ob\u0142awy grupy operacyjnej LWP ko\u0142o wsi Piotr\u00f3wek<\/a> (pow. garwoli\u0144ski), zgin\u0105\u0142 major Marian Bernaciak ps. „Orlik”<\/a>, dow\u00f3dca Inspektoratu WiN Pu\u0142awy oraz dow\u00f3dca zgrupowania oddzia\u0142\u00f3w partyzanckich WiN w Inspektoracie Rejonowym „Pu\u0142awy”.<\/span><\/strong><\/p>\n

Wraz z \u017co\u0142nierzami ochrony osobistej wraca\u0142 z odprawy dow\u00f3dztwa Inspektoratu Wolno\u015b\u0107 i Niezawis\u0142o\u015b\u0107 Pu\u0142awy do swojego zgrupowania stacjonuj\u0105cego ko\u0142o wsi Hordzie\u017cka w powiecie \u0142ukowskim. 20 kilometr\u00f3w przed celem grupa zatrzyma\u0142a si\u0119 na skraju wsi Piotr\u00f3wek, aby podku\u0107 konia u kowala Boles\u0142awa Pyrki. O podejrzanych go\u015bciach so\u0142tys Jan Maraszek, za po\u015brednictwem swojego syna, powiadomi\u0142 posterunek MO w pobliskim Trojanowie i oddzia\u0142 \u017co\u0142nierzy z 1. DP w Wi\u0119ckowie, kt\u00f3rzy patrolowali teren przed zbli\u017caj\u0105cym si\u0119 referendum. Zorganizowano zasadzk\u0119. Jedna grupa wkroczy\u0142a do wsi, a druga zablokowa\u0142a przewidywan\u0105 drog\u0119 ucieczki do pobliskiego lasu.
Partyzanci podj\u0119li pr\u00f3b\u0119 przebicia si\u0119 z okr\u0105\u017cenia, ale tylko dw\u00f3m uda\u0142o si\u0119 wyrwa\u0107 z kot\u0142a. Dw\u00f3ch wpad\u0142o w r\u0119ce UB, natomiast mjr „Orlik” wraz z Leonem Jankowskim „Ogarkiem”, polegli.
\"\"<\/a><\/p>\n

Raport szefa WUBP p\u0142k. Paszty do MBP o likwidacji mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika”. <\/i>Fot. AIPN.<\/i> [kliknij w raport, aby powi\u0119kszy\u0107]<\/span><\/span><\/b><\/a><\/div>\n


\"\"
Po\u015bmiertna fotografia mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika”, wykonana przez ubek\u00f3w dnia 24 czerwca 1946 r. Fot. AIPN.<\/span><\/em>

Cia\u0142o „Orlika” ubecy zabrali do Wojew\u00f3dzkiego Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa na Pradze w Warszawie. Tam przez kilka dni upewniali si\u0119, czy to on, sprowadzaj\u0105c do jego zw\u0142ok wi\u0119zionych rodzic\u00f3w i podkomendnych. Jedn\u0105 z nich by\u0142a Halina Rybakowska „Iskierka”, kt\u00f3ra tak zapami\u0119ta\u0142a ostatnie spotkanie ze swoim dow\u00f3dc\u0105:<\/p>\n

\n

W wielkiej \u015bwietlicy u\u0142o\u017cono go na deskach podwy\u017cszonych w g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci cia\u0142a. Twarz by\u0142a czysta i spokojna, wygl\u0105da\u0142 jakby spa\u0142, r\u0119ce mia\u0142<\/em> u\u0142o\u017cone wzd\u0142u\u017c cia\u0142a, lewa by\u0142a pokrwawiona i poszarpana pociskiem<\/em> dum-dum, prawa zupe\u0142nie czysta. Mia\u0142 na sobie zielonkaw\u0105 kurtk\u0119 o kroju<\/em> wojskowym i bryczesy. Zaszokowa\u0142y mnie jego bose stopy, z palcami <\/em>nadgryzionymi przez szczury. Sala by\u0142a wype\u0142niona przez wysokiej rangi <\/em>umundurowanych, obwieszonych orderami \u2013 mundury polskie i ruskie. <\/em>\u017bo\u0142nierzy „Orlika” zwo\u017cono z r\u00f3\u017cnych wi\u0119zie\u0144 i areszt\u00f3w, doprowadzono <\/em>te\u017c jego rodzic\u00f3w w celu zidentyfikowania go. Modlitw\u0105 i \u0142zami <\/em>po\u017cegna\u0142am swojego dow\u00f3dc\u0119.<\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n

\"\"
Zdj\u0119cie po\u015bmiertne mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika” wykonane przez funkcjonariuszy Urz\u0119du Bezpiecze\u0144stwa. Fot. AIPN.
\"\"
Leon Jankowski „Ogarek”, szef ochrony mjr. Mariana Bernaciak „Orlika”. Poleg\u0142 wraz ze swoim dow\u00f3dc\u0105 w Piotr\u00f3wku 24 czerwca 1946 r. Zdj\u0119cie wykonano w Bobrownikach\/k D\u0119blina na kr\u00f3tko przed \u015bmierci\u0105. Fot. AIPN.<\/i><\/span>
\"\"
Krzy\u017c w miejscu \u015bmierci mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika”.<\/em><\/span>
\"\"
\"\"
Rozkaz mjr. Franciszka Jask\u00f3lskiego „Zago\u0144czyka”<\/a> informuj\u0105cy o \u015bmierci Mariana Bernaciaka „Orlika”. Fot. Archiwum IPN (IPN BU 0207\/332\/3).<\/i><\/span>

Cia\u0142o majora Mariana Bernaciaka „Orlika” pokazano rodzinie, a nast\u0119pnie \u2013 staraj\u0105c si\u0119 zabi\u0107 tak\u017ce pami\u0119\u0107 po nim \u2013 ukryto. Pogrzebano go tam, gdzie le\u017celi inni skrytob\u00f3jczo pomordowani przez NKWD i UB \u2013 na Cmentarzu Br\u00f3dnowskim w Warszawie, w kwaterze 45 N. Przez dziesi\u0119ciolecia by\u0142a tam jedynie studnia, b\u0142oto, wysypisko \u015bmieci i szalety. Dopiero w latach siedemdziesi\u0105tych uda\u0142o si\u0119 rodzinom pomordowanych dowiedzie\u0107, gdzie le\u017c\u0105 ich bliscy. Bardzo du\u017ca w tym dziele jest zas\u0142uga\u00a0 brata mjr. „Orlika”, Lucjana Bernaciaka. Po dziesi\u0119ciu latach usuni\u0119to bezczeszcz\u0105ce groby szalety, postawiono brzozowy krzy\u017c, kt\u00f3ry jednak bardzo szybko zosta\u0142 zniszczony przez „wandali”.
\"\"
Min\u0119\u0142o kolejne dziesi\u0119\u0107 zanim upad\u0142 PRL i wyra\u017cono zgod\u0119 na zbudowanie „Pomnika Wi\u0119\u017ani\u00f3w Politycznych Straconych w latach 1944 \u2013 1956”<\/a>. Po wielu staraniach i k\u0142opotach pomnik ods\u0142oni\u0119to 15 wrze\u015bnia 2001 roku.<\/p>\n

26 czerwca 2005 roku w Zalesiu ko\u0142o Ryk, przed domem, w kt\u00f3rym urodzi\u0142 si\u0119 \u201eOrlik\u201d mia\u0142a miejsce uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119cia i po\u015bwiecenia pomnika po\u015bwi\u0119conego majorowi Marianowi Bernaciakowi.<\/p>\n

GLORIA VICTIS !<\/span><\/strong><\/p>\n

\"\"
Pomnik mjr Mariana Bernaciaka ps. „Orlik” w Zalesiu. Wyryta w kamieniu inskrypcja g\u0142osi: „A je\u015bli komu droga otwarta do nieba, tym, co s\u0142u\u017c\u0105 ojczy\u017anie”. Pie\u015b\u0144 XII Jan Kochanowski.\/ W HO\u0141DZIE URODZONEMU W ZALESIU 6 MARCA 1917 R. MJR. MARIANOWI BERNACIAKOWI „ORLIKOWI” \/ Obro\u0144cy ojczyzny we wrze\u015bniu 1939 r. \/ Organizatorowi ZWZ-AK w podobwodzie D\u0119blin-Ryki \/ Dow\u00f3dcy OPI\/15 PP „Wilk\u00f3w” Armii Krajowej \/ Komendantowi zgrupowa\u0144 partyzanckich WiN w\u00a0 inspektoracie Pu\u0142awy \/ POLEG\u0141EMU W WALCE O NIEPODLEG\u0141\u0104 POLSK\u0118 24 CZERWCA 1946 R. \/ Spo\u0142ecze\u0144stwo powiatu ryckiego, 26 czerwca 2005 r.
\"\"
Pomnik w Zalesiu.<\/em><\/span>
\"\"
Pomnik w okolicach miejsca \u015bmierci mjr. „Orlika”. Napis na pomniku brzmi: NA TYCH POLACH POLEG\u0141 MJR MARIAN BERNACIAK „ORLIK”\/ KOMENDANT ODDZ. PARTYZ. ZGRUPOWANIA 15 PP „WILK\u00d3W” AK \/ KMDT GRUP DYW. I O.P. WIN.<\/em><\/span><\/p>\n


Wi\u0119cej na temat mjr. Mariana Bernaciaka „Orlika” czytaj:<\/p>\n